خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل معرفی گروههای تحقیقاتی دفتر همکاری حوزه و دانشگاه جامعه شناسی

گروه جامعه شناسی فعالیت خود را از تابستان ۱۳۶۱ به منظور پژوهش در مسائل کلیدی جامعه شناسی به مفهوم عام آن(مردم شناسی، جمعیت شناسی، انسان شناسی زیستی، جغرافیای انسانی و جامعه شناسی به مفهوم خاص آن) با نظر به مبانی و معارف اسلامی شروع کرد.

فعالیت پژوهشی گروه، طبق طرح مصوب، در سه مرحله صورت گرفت. مرحله نخست، تهیه طرحواره جامع مسائل جامعه شناسی بود که در تابستان ۱۳۶۱ با مشارکت حدود سی نفر از اساتید حوزه و دانشگاه، در دانشگاه الزهرا انجام گرفت، و در این مرحله، اساتید محترم دانشگاه ضمن شرکت در کنفرانسهای معارف قرآن استاد مصباح، به همکاری جدی و محققانه با اساتید حوزه در خصوص تهیه طرحواره جامعه شناسی پرداختند، و طی جلسات فراوان بحث و تبادل نظر، آن را تهیه و در قالب یک جزوه به عنوان الگوی راهنمای مرحله دوم طرح منتشر کرده و در اختیار اعضای گروه و سایر صاحبنظران رشته جامعه شناسی قرار داد. ^(۱)

مرحله دوم فعالیت پژوهشی گروه که به صورت کنفرانسهای هفتگی در قم برگزار شد، بحث و بررسی در باب مسائل کلیدی جامعه شناسی (محورهای اصلی طرحواره) را مد نظر داشت. در این مرحله، اساتید حوزه و دانشگاه طبق یک نوع تقسیم کار منظم در قالب کمیته های درون گروهی، به تهیه مقالات تحقیقی در خصوص محورهای یاد شده پرداختند. هر مقاله در سه جلسه بحث و بررسی مورد ارزیابی و نقد قرار می گرفت و سپس در کنفرانسهای گروه ارائه می شد. بخش پایانی هر کنفرانس به نقد و ارزیابی شرکت کنندگان در کنفرانس (اعم از اعضای گروه و سایر شرکت کنندگان) اختصاص داشت. مقالات کنفرانس همراه با نقدها به صورت جزوه هایی تکثیر شده، و در اختیار مراکز آموزش عالی و کتابخانه دانشگاههای کشور قرار گرفت. همچنین در جهت زمینه سازی برای مرحله سوم طرح، جزوه ها به منظور اظهار نظر برای صاحبنظران حوزه و دانشگاه ارسال شد. ^(۲)

در مرحله سوم طرح، از طریق بازبینی و تجدید نظر اساسی در مقالات، با توجه به نقدها و اظهار نظرها و تحقیقات مجدد، بخشی از مباحث کنفرانسها در قالب یک جلد کتاب با عنوان «درآمدی بر جامعه شناسی اسلامی » منتشر شد. ^(۳) این کتاب، نخستین اثرجامعه شناسی بود که با همکاری اساتید حوزه و دانشگاه به صورت یک کار جمعی و با توجه به مبانی اسلامی، مستقیما به برخی از مبانی جامعه شناسی می پرداخت. در تدوام کار پژوهشی گروه، سه محور پی گیری شده است: از یک سو تجدید نظر و بازنگری جدی در کتاب درآمدی بر جامعه شناسی اسلامی مد نظر قرار گرفت، و بر این اساس مباحث کتاب با افزایش، پیرایش و تکاملی که در تحقیقات بعدی نسبت به آنها صورت گرفت، به سه جلد تبدیل شد; از سوی دیگر برای عمق بخشیدن و گسترش مباحث جامعه شناختی مطرح شده در کتاب، گروه علاوه بر بهره گیری از بیش از یکصد منبع لاتین، به ترجمه بیش از سی مقاله از منابع جامعه شناسی اقدام کرد. محور سوم فعالیت گروه در این مقطع، فیش برداری آیات و روایات بود که در این خصوص بیش از ده هزار فیش تهیه شد، که البته بیشتر ناظر به مباحث مبنایی جامعه شناسی، از قبیل اصالت فرد و جامعه، قانونمندی جامعه و جبرهای اجتماعی است.

هم اکنون در بخش پژوهش گروه جامعه شناسی سه کمیته فعالیت دارند: گروه مؤلفان جلد دوم مبانی جامعه شناسی، گروه مترجمان پروژه ترجمه و نقد کتاب ;[Weber and Islam] نوشته «برایان. اس. ترنر» و گروه مؤلفان جلد اول نظریه های جامعه شناسی. ^(۴) گروه در نظر دارد بخشی از فعالیت پژوهشی خودرا در قالب پروژه های تحقیقی، از طریق عقد قرار داد انجام دهد. اعضای گروه هم اکنون ده نفر از اساتید حوزه و دانشگاه می باشند که به صورت مقطعی، پاره وقت و تمام وقت، مشغول فعالیت پژوهشی هستند.

گروه آموزشی

گروه جامعه شناسی به منظور تامین نیروی حوزوی آشنا به مباحث جامعه شناسی، اقدام به برگزاری دو دوره آموزشی کرده است، که برخی از اعضای گروه، نخست برای تکمیل مطالعات خویش و گذراندن مقطعهای بالاتر آموزش جامعه شناسی، در خارج از کشور مشغول تحصیل هستند. گروه دوم آموزشی، سال آخر آموزش خود را می گذرانند، و ان شاءالله در سال تحصیلی ۷۵ – ۷۴ وارد مرحله تحقیق خواهند شد.

در برنامه آموزشی گروه، سعی شده است واحدهای مقطع کارشناسی ارشد مد نظر قرار گیرد، و بر سه محور «مبانی » و «روش تحقیق » و «نظریه های جامعه شناسی » که نقش اساسی را در تحقیقات جامعه شناختی به عهده دارند، تاکید بیشتری شود; همچنین سرمایه گذاری نسبتا زیادی بر آموزش زبان انگلیسی شده که بحمدالله موفقیت چشمگیری حاصل آمده است، و طبق اظهار نظر اساتید محترم، از کیفیت بالایی برخوردار است. گروه آموزشی جامعه شناسی به عنوان کارآموزی تحقیق، موضوعهای متعددی را به شرح زیر فیش برداری کرده است: نهاد آموزش و پرورش، فرهنگ پذیری و جامعه پذیری، گروههای اجتماعی، طبقات و قشربندی اجتماعی، ساخت، سازمان و نهاد اجتماعی، عمل، رفتار و واکنش اجتماعی، آسیب شناسی اجتماعی، تغییرات اجتماعی، نهاد حکومت، نهاد اقتصاد، نهاد خانواده، و مقالات مختلفی را در برخی مسائل جامعه شناسی تهیه کرده است.

سمینارها و کنفرانسهای علمی

از جمله فعالیتهای گروه، برگزاری نخستین سمینار تخصصی جامعه شناسی با عنوان «فرد و جامعه »، در سال ۱۳۷۰ بود که با شرکت جمعی از اساتید و محققان رشته جامعه شناسی از حوزه و دانشگاه برگزار شد، و علاقه مندان به مباحث تخصصی جامعه شناسی در آن شرکت داشتند.

همچنین گروه، اقدام به برگزاری چندین کنفرانس درون گروهی تحت عنوان «فطرت و جامعه پذیری » و «اندیشه تحول در حوزه از منظر امام خمینی(ره)» کرد، که جمعی از علاقه مندان به این مباحث از حوزه و دانشگاه و اعضای سایر گروههای پژوهشی دفتر در آن شرکت کردند.

ارائه مقاله به مجلات علمی و سمینارهای تخصصی، از دیگر فعالیتهای گروه است. مقالات «توسعه و مبانی ارزشی »، «قانونمندی جامعه از دیدگاه قرآن »، «روش وحی و جامعه شناسی »، «مقدمه ای برمبانی جامعه شناسی دینی » از مقالاتی است که اعضای گروه برای مجلات علمی یا سمینارها و کنفرانسهای تخصصی تهیه کرده اند.

شیوه تحقیق در گروه

روند تحقیق در گروه، مراحل زیر را می پیماید:

ابتدا با توجه به دو معیار «مباحث کلیدی و مبنایی » و «نیازها و ضرورتهای نظام آموزشی دانشگاه »، موضوع تحقیق در گروه، مورد بررسی و تصویب قرار می گیرد و زیرمجموعه های عنوان کلی تحقیق مشخص می شود. بر همین اساس، طرح اجرایی و محتوایی تحقیق فراهم می شود. طرح تحقیق از طریق معاونت پژوهشی در شورای دفتر، بررسی و مورد تصویب قرار می گیرد. پس از آن در بین اعضای گروه، تقسیم کار صورت گرفته و هر یک از پژوهشگران گروه، اقدام به تهیه فهرست تفصیلی مباحثی می کند که عهده دار تحقیق آن است. فهرستها در جلسات