خرید و دانلود فایل کامل و عالی پاورپوینت ابو عروبه

بخشی از متن فایل کامل و عالی پاورپوینت ابو عروبه :

مقالات مرتبط: حسین بن محمد حرانی (مقاله دوم).

اَبوعَروبه، حسین به محمد بن ابی معشر مودود بن حماد سلمی حرانی (ح ۲۲۲ ـ ۳۱۸ق/ ۸۳۷ ـ ۹۳۰ م)، محدث، رجال شناس و تاریخ نویس سرزمین جزیره بود.

فهرست مندرجات

1 – شناخت اجمالی
2 – مشایخ
3 – مکتب فقهی
4 – شاگردان
5 – از دیدگاه بزرگان
6 – مذهب
7 – آثار خطی
8 – آثار یافت نشده
9 – فهرست منابع
10 – پانویس
11 – منبع

1 – شناخت اجمالی

نیای او، حماد، برده‌ای آزاد شده (احتمالاً یونانی) از موالی ابن سلم نامی بود.

[۱] ابن عساکر، علی بن حسن، ‌ تاریخ مدینه دمشق، ج۱۱، ص۳۰۵ الف،نسخه خطی کتابخانه احمد ثالث، شم‌ ۲۸۸۷.

از زندگی او جز نام استادان و راویان و چند نکته پراکنده، چیزی دانسته نیست.

2 – مشایخ

ذهبی

[۲] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۴، ص۵۱۰ ـ ۵۱۱، به کوشش شعیب ارنؤوط و دیگران، بیروت، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

یادآوری شده که وی از ۲۳۶ ق به شنیدن حدیث آغاز کرد و علاوه بر فراگیری از شیوخ دیار خود، در سفرهایی به عراق و شام و حجاز از محدثان آن سرزمین‌ها نیز حدیث شنید.
در شمار شیوخ او می‌توان ابوکریب محمد بن علاء ، سفیان بن وکیع ، محمد بن بشار ، مسیب بن واضح ، محمد بن زنبورمکی ، ایوب بن محمد وزّان ، عبدالوهاب بن ضحاک ، محمد بن مصفی حمصی و ابوحاتم سجستانی را نام برد.

[۳] ابن سنی، احمد بن محمد، عمل الیوم واللیله، ج۱، ص۴، حیدرآباد دکن، ۱۳۵۸ ق.

[۴] جم‌، ابن سنی، احمد بن محمد، عمل الیوم واللیله، ج۱، ص۶، حیدرآباد دکن، ۱۳۵۸ ق.

[۵] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۴، ص۵۱۰ ـ ۵۱۱، به کوشش شعیب ارنؤوط و دیگران، بیروت، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

[۶] سمعانی، عبدالکریم بن محمد، الانساب، ج۷، ص۸۶، حیدرآباد دکن، ۱۳۸۳ ـ ۱۳۹۶ق/ ۱۹۶۳ – ۱۹۷۶ م.

3 – مکتب فقهی

ابوعروبه پس از بازگشت به حران، به عنوان مفتی آن شهر پذیرفته شد.

[۷] ابن عدی، عبدالله، الکامل فی ضعفاء الرجال، ج۱، ص۱۴۷، بیروت، ۱۴۰۵ ق/ ۱۹۸۵ م.

و با اصراری که بر نهی از منکر می‌ورزید، به عنوان پیشرو فقیهان حران، با ازدواج مسلمانان با زنان حرنانی که از اهل کتاب شمرده نمی‌شدند، مخالفت می‌کرد.

[۸] ابن ندیم، الفهرست، ج۱، ص۳۸۵.

او از نظر مکتب فقهی در زمره اصحاب حدیث به شمار می‌رفت.

[۹] ابن ندیم، الفهرست، ج۱، ص۲۸۶.

و آگاهی بر علم حدیث را برای فقاهت شرطی لازم و اساسی می‌دانست.

[۱۰] خطیب بغدادی، احمد بن علی، شرف اصحاب الحدیث، ج۱، ص۷۰، ‌ به کوشش محمد سعیدخطیب اوغلی، آنکارا، ۱۹۷۱ م.

4 – شاگردان

وی به عنوان محدثی که خود، شیوخ پرشماری را درک نموده بود، به بازگفتنشنیده های خود پرداخت و محدثان بسیاری از نقاط گوناگون به استماع از او روی آوردند که در میان آنان مشاهیری چون ابوحاتم ابن حبان ، ابواحمد بن عدی ، سلیمان ابن احمد طبرانی ، ‌ ابوبکر ابن سنی ، ابوالشیخ اصفهانی ، ابوبکر محمد بن علی قفّال و ابوبکر ابن مقری دیده می‌شوند.

[۱۱] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۴، ص۵۱۱، به کوشش شعیب ارنؤوط و دیگران، بیروت، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

[۱۲] طبرانی، سلیمان بن احمد، المعجم الصغیر، ج۱، ص۱۳۹، به کوشش عبدالرحمن محمد عثمان، قاهره، ۱۳۸۸ق/ ۱۹۶۸ م.

[۱۳] نووی، یحیی بن شرف، تهذیب الاسماء و اللغات، ج۱(۲)، ص۲۸۲،قاهره، اداره الطباعه المنیریه.

[۱۴] ابن عدیم، عمر بن احمد، بغیه الطلب، ج۳، ص۱۵۰۷، ‌ به کوشش سهیل زکار، دمشق، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

[۱۵] ابن عدیم، عمر بن احمد، بغیه الطلب، ج۷، ص۳۳۴۹، ‌ به کوشش سهیل زکار، دمشق، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

5 – از دیدگاه بزرگان

ابن عدی و ابو احمد حاکم از رجال شناسان بنام اهل سنت او را به گونه ای بلیغ مدح کرده‌اند و ابن حبان احادیث او را در صحیح خود درج کرده است.

[۱۶] ابن عدی، عبدالله، الکامل فی ضعفاء الرجال، ج۱، ص۱۴۷، بیروت، ۱۴۰۵ ق/ ۱۹۸۵ م.

[۱۷] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۴، ص۵۱۱، به کوشش شعیب ارنؤوط و دیگران، بیروت، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

[۱۸] جم‌، ابن بلبان، علی، الاحسان بترتیب صحیح ابن حبان، ج۱، ص۱۶۷، به کوشش کمال یوسف حوت، بیروت، ۱۴۰۷ق/ ۱۹۸۷ م.

در واقع ابوعروبه، خود اهل جرح و تعدیل بود و شاگردانش، ابن عدی و ابن حبان، در آثار رجالی خود الکامل و المجروحین از او بهره بسیارگرفته‌اند.

[۱۹] ابن عدی، عبدالله، الکامل فی ضعفاء الرجال، ج۱، ص۱۴۷جم‌، بیروت، ۱۴۰۵ ق/ ۱۹۸۵ م.

[۲۰] ‌جم‌، ابن حبان، محمد، کتاب المجروحین، ج۱، ص۱۰۱، به کوشش محمد ابراهیم زید، بیروت، ۱۳۹۶ ق.

ازدی شاگرد دیگر وی نیز در تاریخ الموصل

[۲۱] ازدی، یزید بن محمد، تاریخ الموصل، ج۱، ص۲۷۲، به کوشش علی حبیبه، قاهره، ۱۳۸۷ق/ ۱۹۶۷ م.

[۲۲] ازدی، یزید بن محمد، تاریخ الموصل، ج۱، ص۲۸۰،جم‌،به کوشش علی حبیبه، قاهره، ۱۳۸۷ق/ ۱۹۶۷ م.

از اطلاعات رجالی او سود جسته است.

6 – مذهب

در مورد مذهب اعتقادی ابوعروبه، ‌جمله ای از ابن عساکر نقل شده است که غلوّ او در تشیع و دشمنی وی را با بنی امیه می‌رساند، ولی ذهبی ضمن رد این گفتار، احتمال داده است که منشأ این نسبت تنها دشمنی ابوعروبه با مروانیان بوده باشد.

[۲۳] ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النبلاء، ج۱۴، ص۵۱۱، به کوشش شعیب ارنؤوط و دیگران، بیروت، ۱۴۰۸ق/ ۱۹۸۸ م.

اگرچه در آثار رجالی کهن شیعه، تأییدی بر تشیع وی دیده نمی‌شود، ولی نمی‌توان نسبت تشیع به او را به سادگی خطا تلقی کرد، ‌زیرا در کتب حدیث امامیه، روایاتی مندرج است که بر نوعی ارتباط میان ابوعروبه و عقیده امامیه دلالت دارد.
بارزترین نمونه از این دست روایت «نسخه‌ای از موسی بن عیسی بن عبدالرحمن افریقی» توسط اوست که در آن به تفصیل از حقانیت دوازده امام با ذکر نام فرد فرد ایشان سخن رفته است.

[۲۴] ابن عیاش جوهری، احمد بن محمد، مقتضب الاثر، ج۱، ص۲۳ ۲۹، قم، ۱۳۷۹ ق.

[۲۵] نعمانی، محمد بن ابراهیم، الغیبه، ج۱، ص۵۹، بیروت، ۱۴۰۳ق/ ۱۹۸۳ م.

به علاوه در منابع شیعه ، احادیث دیگری نیز به نقل از او در تأیید مواضع امامیه مورد استناد قرار گرفته است، همچون حدیث «نقباء اثناعشر»

[۲۶] ابن بابویه، محمد بن علی، کمال الدین و تمام النعمه، ج۱، ص۲۷۲ و دیگر آثار وی، به کوشش علی اکبر غفاری، تهران، ۱۳۹۰ق/ ۱۹۷۰ م.

[۲۷] خزاز قمی، علی بن محمد، کفایه الاثر، ج۱، ص۲۶، قم، ۱۴۰۱ ق.

حدیث «حب علیّ حسنه لا تضر معها سیئه …»

[۲۸] منتجب الدین رازی، علی بن عبیدالله، الاربعون حدیثاً، ‌ ص۴۴-۴۵، قم، ۱۴۰۸ ق.

و حدیث «من لم یستبشر برؤیه علی (ع) فعلیه لعنه الله»

[۲۹] ابن بابویه، محمد بن علی، ‌ الامالی، ص۲۰۱-۲۰۲، بیروت، ۱۴۰۰ق/ ۱۹۸۰ م.

همچنین ابن بابویه در الخصال

[۳۰] ابن بابویه، محمد بن علی، الخصال، ج۲، ص۴۱۷، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، ۱۳۶۲ ش.

حدیثی از او نقل کرده که اسنادی شیعی دارد.

7 – آثار خطی

1. الامثال السائره التی رویت عن رسول الله (ص) و عن غیره،

[۳۱] ابن خیر اشبی