خرید و دانلود فایل کامل و عالی پاورپوینت مولانا شوقی تبریزی: تخمیس غزل‌های فضولی

۱
گزارش کتاب۲
پانویس۳
منابع مقاله۴
وابسته‌ها

مولانا شوقی تبریزی: تخمیس غزل‌های فضولی تألیف حسین محمدزاد صدیق، این کتاب دربرگیرند یازده تخمیس از یازده غزل ترکی حکیم فضولی (۹۱۳ ـ ۹۷۶ ق) است که توسط مولانا شوقی تبریزی (۸۵۳ ـ ۹۵۴ ق) سروده شده است.

از نام و کنیه و القاب مولانا شوقی تبریزی چیزی بسیار مشخص نیست. قول معروف در تاریخ وفات او سال ۹۵۴ قمری است و با توجه به اینکه ترجم «دیوان حضرت امیر(ع)» را در سال ۸۷۵ قمری به پایان رسانیده، حتماً در آن زمان در سنّی بوده که شایستگی ترجم نظم عربی به نظم فارسی را داشته است، باید گفت که از معمرین روزگار خود بوده است. مولانا شوقی شیع دوازده‌امامی مخلص و دوست‌دار اهل بیت(ع) بوده است. می‌توان گفت مراثی وی جزء نخستین نمونه‌های ادبیات مرثیه‌ای آذربایجانی به شمار می‌رود. پیداست در عصری که شوقی در تبریز زندگی می‌کرد، نوحه‌سرایی به مصائب حضرت سیدالشهداء و یاران او رونق داشته و مرثیه‌های او تنها نمونه‌های ادبیات رثایی آن دوران نیست.

تخمیس رایج‌ترین گون تضمین است و چنین است که شاعر برای هر بیت از شاعر دیگر، سه مصراع هم‌قافیه با مصراع‌ اول آن بیت می‌سازد. اغلب شاعرانی که شعر فضولی را تضمین کرده‌اند، نیت آن را داشته‌اند که با نزدیک شدن به کلام وی، برای خود کسب اعتبار و اهمیت کنند. غزل‌های فضولی دارای خط طولی است. خط طولی در غزل سبب ماندگاری آن می‌شود که اگر از غزل حذف شود و درون‌مای زنجیروار و محتوی حلقه در حلقه خدشه ببیند، غزل تبدیل به گونه‌ای تفنن و بستر بیان نکته‌های پراکنده می‌شود