خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل نقد و تحلیل ترجمه های فارسی هشتاد خطبه اول نهج البلاغه

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل نقد و تحلیل ترجمه های فارسی هشتاد خطبه اول نهج البلاغه :

نهج البلاغه گزیده ای از سخنان، خطبه ها و نامه های امیرالمؤمنین علی(ع) است که مرحوم سید رضی (م ۴۰۶ه.ق) براساس ذوق ادبی خویش فراهم آورده است; اما با وجود این، در کنار درخشش ادبی، این کتاب در برگیرنده مباحث گسترده توحیدی، اجتماعی، اخلاقی و سیاسی است به طوری که می توان آن را «کتاب زندگی » نام نهاد.

از جمله شاخصه های این کتاب، ترجمه های متعدد آن است به گونه ای که می توان گفت در حوزه تمدن اسلامی، بعد از قرآن کریم، هیچ کتابی به اندازه نهج البلاغه، ترجمه های متنوع نداشته است. هر چند که برای دست یابی به ترجمه ای مطلوب راهی بس دراز در پیش داریم.

اوج ادبی نهج البلاغه و گذشت اعصار و دگرگونی های زبانی، آن را برای نسل امروز عرب زبان دیر فهم ساخته است و دیگر مردمان نیز، برای آشنایی مستقیم با اندیشه های متعالی علی(ع) راهی جز ترجمه ها و شرح های این کتاب ندارند. «ترجمه » از سابقه ای طولانی بر خوردار است و آغاز آن به پیدایش تنوع زبان ها و نیازهای بشر به ایجاد ارتباط زبانی بر می گردد. ترجمه نهج البلاغه به زبان فارسی با صدر اسلام و ترجمه قرآن پیوند خورده است. ولی مباحث مربوط به «فن ترجمه » چندان جدی گرفته نشده است.

در سال های اخیر با گسترش دانش زبان شناسی و ارائه نظریه های جدید و متنوع زبان شناختی، ترجمه به مثابه علم، مطرح، و مبانی، مراحل و موانع آن شناسایی شده است.

محدودیت های موجود در امر ترجمه، همچون حفظ محتوا در قالب زبانی دیگر، آن را به امری فنی و هنری تبدیل نموده است که شاید پیچیده تر از فرایند تالیف باشد.

«نقد» نیز سابقه ای طولانی دارد ولی تدوین «مبانی و روش های نقد» به سال های اخیر بر می گردد. در خصوص کتابی همچون نهج البلاغه، کمترین انتظاری که می توان داشت این است که در مقابل هر ترجمه نهج البلاغه، حداقل نقدهای علمی و همه جانبه از سوی محققین داشته باشیم. ولی تا به حال به غیراز چند نقد معرفی گونه، هیچ نقد جدی بر ترجمه های نهج البلاغه ارائه نشده است.

اهداف این تحقیق عبارت است از:

۱. بیان ضرورت دقت در ترجمه متون حدیثی خصوصا نهج البلاغه; ۲. مروری بر «مبانی ترجمه » و «مبانی نقد ترجمه » و تبیین ویژگی های بایسته «ترجمه نهج البلاغه »; ۳. بررسی سیر تاریخی ترجمه های فارسی نهج البلاغه و معرفی ترجمه های چاپی نهج البلاغه به زبان فارسی; ۴. شناسایی لغزشگاه های مترجمین نهج البلاغه (در ۸۰ خطبه اول).

روش تحقیق

تحقیق حاضر به روش کتابخانه ای و در مواردی برای تهیه زندگی نامه مترجمین معاصر، به صورت مصاحبه ای انجام پذیرفته است. ابتدا با تهیه کتاب شناسی مفصلی با کارهای پیشینیان آشنا و در دو زمینه «مبانی ترجمه و نقد» و «نهج البلاغه » مطالعات مقدماتی انجام شده است.

سپس با بررسی تطبیقی ترجمه های نهج البلاغه موارد اختلاف در ترجمه ها شناسایی و ضمن مراجعه به شروح نهج البلاغه و کتب لغت، به تعدیل و ترجیح آرا پرداخته شد و در صورت امکان ترجمه ای مطلوب پیشنهاد شد.

چکیده مباحث

این پایان نامه در سه فصل تنظیم گشته است: فصل اول: «مبانی ترجمه و نقد». در این فصل به مرور یافته های زبان شناختی و مباحث «فن ترجمه » می پردازد و در خصوص جواز شرعی ترجمه و ویژگی های ترجمه متون مقدس، نقش کتب لغت در ترجمه، ترجمه ضرب المثل ها و اشعار بحث و بررسی شده است. در مجموع، موانع ارائه ترجمه ایده آل از نهج البلاغه چنین بیان شده است:

۱. تفاوت زمان تالیف و ترجمه: همزمانی کامل در نگارش اثر و ترجمه آن خیلی نادر است. معمولا متن اصلی در زمان معینی نوشته شده و زمان ترجمه اثر، اغلب بعد از به عمل آمدن متن مبدا است. ترجمه متن با بعد زمانی بیش از هزار سال، کاری بس پیچیده و دشوار است.

۲. تفاوت ساختار فکری و روحی نویسنده و مترجم: مترجم و نویسنده، انسان هایی متفاوتند که با مختصات روانی، اجتماعی و فرهنگی خاص تعریف می شوند. این مشکل در مورد ترجمه متون مقدس، نمود بیشتری دارد. مترجم تا در فضای روحی و معنوی نهج البلاغه استشمام ننماید نمی تواند ترجمه خوبی اراءه دهد.

۳. تفاوت محیط اجتماعی و فرهنگی: متن مبدا در محیطی اجتماعی و فرهنگی پدید آمده که در برگیرنده قالب ها و کدهای مشخصی است. محیط مقصد همان محیط مبدا نیست، به خصوص اگر فاصله جغرافیایی و فاصله زمانی زیاد باشد.

۴. تفاوت مخاطب: متن مبدا به وسیله مخاطبی دریافت شده که به طور مشخصی محدود و معین شده است. مخاطبان علی(ع) در نهج البلاغه متعدد و از لحاظ فکری گونه گونند و مخاطب امروزین نهج البلاغه، فضای فکری مخاطب آن روز را ندارد.

۵. تفاوت زبان گفتاری با زبان نوشتاری: بخش بزرگی از نهج البلاغه، خطبه ها و حکمت های علی(ع) می باشد که زبان گفتاری است; در حالی که مترجمین در تلاشند آن را به صورت نوشتاری ترجمه کنند و در این میان تفاوت ساختاری زبان گفتاری با زبان نوشتاری موجب نارسایی ترجمه می شود.

۶. تفاوت ساختار زبان عربی و فارسی: ساختار صوری و معنایی زبان ها با یکدیگر متفاوت است. خصوصا تنگناهای ترجمه و دشواری های آن میان عربی و فارسی بیش از زبان های دیگر می باشد. سه دلیل عمده برای این ادعا وجود دارد:

الف) میان این دو زبان تداخل، آمیزش، همانندی و وام دهی وجود دارد;

ب) دو زبان عربی و فارسی از خانواده زبان واحدی نیستند; زبان عربی از خانواده زبان های «سامی » و زبان فارسی از خانواده زبان های «هند و اروپایی » است;

ج) اختلاف ساختارهای نحوی و ظرف های زبانی عربی و فارسی

۷. تنوع سبک و موضوعات مطرح شده در نهج البلاغه: این موضوعات شامل خطبه، نامه، جملات قصار و مطالب متنوعی همچون نیایش، حماسه، مدح، اندرز و… می شود. امام علی(ع) در به کار بردن واژه ها، تعبیرات و استعارات رعایت اقتضای کلام را نموده اند و باید در ترجمه منعکس شوند.

فصل دوم: در این فصل جهت آشنایی با گستره ترجمه های نهج البلاغه ابتدا به ذکر فهرست وار شرح های فارسی نهج البلاغه (چاپی و غیر چاپی) پرداخته شده و ترجمه های نهج البلاغه به زبان های اردو، انگلیسی و سایر زبان های اروپایی فهرست شده است. سپس به معرفی ترجمه های فارسی چاپی نهج البلاغه به ترتیب تاریخی پرداخته شده. که در مورد هر ترجمه مطالب زیر بیان شده است:

الف) معرفی ترجمه و مشخصات چاپی آن;

ب) آشنایی با مترجم و زندگی نامه وی;

ج) شیوه کار مترجم و سبک وی و بیان نمونه ترجمه.

ترجمه های معرفی شده عبارتند از:

۱. ترجمه نهج البلاغه، مترجم نامعلوم (قرن پنجم و ششم)، تصحیح دکتر عزیز الله جوینی، چاپ دوم، انتشارات دانشگاه تهران، تابستان ۱۳۷۷.

۲. ترجمه نهج البلاغه، حسین بن شرف الدین اردبیلی (م ۹۵۰ه.ق)، دفتر نشر فرهنگ اهل بیت(ع).

۳. ترجمه نهج البلاغه، ملا فتح الله کاشانی «تنبیه الغافلین و تذکره العارفین » (متوفای ۹۸۸ه.ق)، تصحیح و ویرایش سید محمد جواد ذهنی تهرانی، ۲ج، چاپ اول، انتشارات پیام حق، تابستان ۱۳۷۸.

۴.سخنان علی(ع) از نهج البلاغه، جواد فاضل لاریجانی (م ۱۳۸۰ه.ق)، به اهتمام حسن سادات ناصری، چاپ ۲۱، مؤسسه انتشارات سوره وابسته به حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی، تهران ۱۳۷۵.

این ترجمه در فاصله ۱۳۲۱ تا ۱۳۳۰ هجری شمسی انجام پذیرفته است.

۵. ترجمه و شرح نهج البلاغه، حاج سید علینفی فیض الاسلام، به خط طاهر خوشنویس، چاپ دوم، انتشارات فقیه، ۱۳۷۷.

این ترجمه بارها توسط ناشران مختلف نشر یافته و نوبت چاپ و تیراژ آن دقیقا معلوم نیست. ترجمه آن بین سال های ۱۳۶۵و ۱۳۷۰هجری قمری انجام یافته است.

۶. ترجمه منظوم نهج