خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل شورش حارث بن سریج

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل شورش حارث بن سریج :

گزارش مختصر از این شورش:

حارث از قبیله بنی تمیم بود و شورشی گسترده را در سال ۱۱۶ هجری در خراسان آغاز کرد.اقدام او در آغاز با موفقیت قرین بود و توانست شهرهای بلخ، فاریاب، طالقان، و چند شهر دیگر را به تصرف درآورد، اما به زودی شکست خورد و در شرق نزد سلاطین آن نواحی که خاقان لقب داشتند، رفت.پس از آن که طی چند سال نتوانست در مبارزه با نصر بن سیار دست به اقدام جدی بزند، برای مدتی به دور از جنگ در شهر فاریاب ماند.با متشنج شدن اوضاع شام در سال ۱۲۶ که ناشی از کشته شدن ولید بن یزید بود، بار دیگر دست به شورش زد، اما مدتی بعد در سال ۱۲۸ در درگیری های قبیله ای اعراب در خراسان کشته شد.

مهم ترین تأثیر حارث در خراسان، بر افروختن مخالفت ها در خراسان علیه امویان بود که ابو مسلم از آن بهره گرفت.ابو مسلم که داعی عباسیان بود، با زیرکی خاصی تمام مخالفت ها را بر ضد امویان جهت داده کار ناقص حارث را در براندازی قدرت امویان در خراسان تکمیل کرد.

گزارش مفصل از شورش حارث:

خراسان نقطه ضعف مهم امویان بود.تنها یکی از دلایل این امر، دوری آن از مرکز خلافت بود .اما خراسان صرفنظر از دوری راه مشکلات عدیده ای داشت.نفاقهای قبیله ای میان مهاجران عرب، گرفتاری در ظلم و بیداد امویان که بویژه در این ناحیه رواج داشت، و استقلال نسبی منطقه از حیث سیاسی و اقتصادی، آن را به مرکزی مهم در میان مناطق شرقی در آورده بود .شکل گیری انقلابات مهم در این ناحیه در اواخر دوره اموی، مشکلی نبود که امویان بتوانند به سادگی از آن بگذرند.تجربه ثابت کرد که عاقبت از همین نقطه سپاه عظیمی فراهم آمد و طومار دولت اموی را درهم پیچید.در اینجا مروری داریم بر فایل پاورپوینت کامل شورش حارث بن سریج که یکی از پردوام ترین شورشهای این ناحیه بوده و از سال ۱۱۶ تا سال ۱۲۷ ادامه یافته است.

فایل پاورپوینت کامل شورش حارث بن سریج از جمله شورشهایی که بر ضد امویان در خراسان بوقوع پیوست و زمینه را برای شورش عباسیان و پیروزی آنان فراهم کرد.او فردی عربی و از قبیله تمیم بود.وی برای مدت زمانی طولانی از سال ۱۱۶ تا ۱۲۸ با حاکمان اموی در خراسان درگیری داشت.

خراسان جدای از آنکه از مرکز خلافت بدور بود، به عنوان منطقه بسیار مهمی در شرق، دچار آشفتگی های قبیله ای بود.این علاوه بر آن بود که بدلیل برخوردهای نادرست حکومت عربی اموی علیه موالی، بین این دو گروه نیز زمینه مخالفت، آشکارا دیده می شد.ظلم حکام اموی نیز که بطور مداوم ادامه داشت و جز در دوره بسیار کوتاه عمر بن عبد العزیز تخفیف نیافت، می توانست موجد شورشهای باشد که بخش وسیعی از مردم را دربر می گرفت.

حرکت حارث پس از واقعه یزید بن مهلب، که به مراتب اصیل تر از آن بود، ^(۱) جنبشی با انگیزه حمایت از «دین» و نیز برپایی «عدالت» بوده است.رهبری شورش با حاکمیت امویان مخالف بود و در حیطه خراسان بارها مسأله «شوری» را برای تعیین حاکم مطرح کرد ^(۲) اخبار مربوط به حارث بطور نسبتا جامع در طبری آمده و در مصادر دیگر جز به صورت اشاره از آن یاد نشده و بسیاری نیز با بی توجهی کامل بدان، از آن گذاشته اند.

با مرگ جنید بن عبد الرحمن در سال ۱۱۶، حارث بن سریج فرصت را مناسب دیده و شورش خود را آغاز کرد.او در مدتی کوتاه شهرهای بلخ، جوزجان، فاریاب، طالقان و مروالروذ را تحت سلطه خویش گرفت. ^(۳) نفرت مردم از حکام اموی سبب شد تا به اعتراف عاصم بن عبد الله جانشین حاکم قبلی خراسان هر کجا که ابن سریج می رود مردمان آن شهر، شهر را در اختیار او بگذارند. ^(۴) به همین دلیل عاصم در این اندیشه بود تا از سپاه شام استمداد بگیرد.این تهدیدی بود که اغلب حکام عراق و سایر نواحی در برابر مخالفین مطرح می کردند.مدتی پس از آن درگیریهای چندی میان عاصم بن عبد الله و حارث صورت گرفت که ضمن آن، حارث شکست خورده به طرف «بلخ» گریخت.دهقانانی نیز که از او حمایت کرده بودند پس از این شکست به مناطق خویش بازگشتند . ^(۵) اما حارث بار دیگر خود را مجهز کرد.زمانی که عاصم خبر برکناری خویش را شنید حاضر شد تا با حارث مصالحه کند.او گفت که آنها به هشام بنویسید تا به کتاب خدا و سنت رسول الله (ص) عمل کند و اگر نپذیرفت علیه او بپاخیزند.اما در نهایت، توافقی میان یاران عاصم پیش نیامد و عاصم با حارث درگیر شد.به دنبال آن بود که حارث عقب نشینی کرد.

هشام که متوجه خطر شده بود به خالد بن عبد الله قسری حاکم عراق گفت تا برادرش اسد بن عبد الله را که قبلا حکام خراسان بود برای سرکوبی حارث به امارت خراسان بگمارد.اسد بن عبد الله همراه سپاه شام و عراق راهی خراسان گردید.در درگیریهایی که میان او و یاران حارث رخ داد و نیز جنگی که بین اهالی ترمذ و حارث پیش آمد، حارث شکست خورده و به سمت شرق نزد سلاطین ترک که ملقب به خاقان بودند گریخت. ^(۶)

این خاقان معروف که به حارث پناه داده بود به دلیل مزاحمتهایی که برای اعراب می کرد، از طرف آنها به عنوان «ابو مزاحم» شناخته می شد. ^(۷) در نبردهای اسد بن عبد الله با خاقان با آن که شاه ترک شکست می خورد، هیچگاه اسد بن عبد الله نتوانست خطر آنها بطور کامل دفع کند.

با آغاز حکومت نصر بن سیار در خراسان، درگیری با ترکان همچنان ادامه داشت.نصر در سال ۱۲۱ هجری یکسال پس از روی کار آمدن، درگیریهای متعددی را در ناحیه بلخ فرماندهی کرد .در این جنگها حارث بن سریج در کنار ترکان با نصر بن سیار می جنگید. ^(۸)

او در واقع پس از شکست اولیه که از بلخ بیرون رفت در منطقه طخارستان همراه با یارانش سکنی گرفته بود.یوسف بن عمر حاکم عراق، ضمن نامه ای از نصر بن سیار خواست تا با حمله به شهر «شاش» که حارث نیز در آن دیار بود، آن شهر را با خاک یکسان کند. ^(۹) نصر نیز با تحریض مردم برای از بین بردن حارث براه افتاد.درگیری مختصری پیش آمد و هنگامی که او بعد از این درگیری مختصر به شاش رسید با پادشاه آن دیار که صلح را پذیرفته بود شرط کرد تا حارث را از آن منطقه اخراج کند و او نیز حارث را به فاریاب فرستاد!

حارث بن سریج همراه با یارانی که در اختیار داشت در آن مناطق باقی ماند تا زمانی که یزید بن ولید، با کشتن ولید بن یزید در سال ۱۲۶، حاکمیت امویان را بدست گرفت و کوشید تا سر و سامانی به حکومت امویان و اصلاح مناسبات آنها با مردم بدهد.از جمله مخالفین امویان حارث بود که شعار او همانند خود یزید تمسک مجدد به کتاب و سنت بود.نصر بن سیار که جدیع بن علی کرمانی در برابرش سر بر آورده و احساس کرد که حارث ممکن است حتی خطر مهمتری باشد مایل به مصالحه با وی بود.این شرایط سبب شد تا امان نامه ای از سوی یزید بن ولید برای حارث فرستاده شود تا از بلاد ترک به خراسان بازگردد.یزید با اشاره به اینکه او خود بخاطر خدا غضب کرده و از آنجا که حدود الهی تعطیل و ظلم به مردم شده و به حقوق آنها تجاوز صورت گرفته قیام نموده، به او نوشت که می تواند بازگردد.او همچنین به حاکم عراق نوشت تا فرزندان او را که در حبس بودند آزاد کرده و اموالی که از او گرفته شده بود به او باز پس دهد. ^(۱۰) تا این زمان او نزدیک به ۱۲ سال بود که در بلاد ترکان سکونت داشت.

در سال ۱۲۷ یزید بن ولید از بین رفت و پس از وی، حکومت ابراهیم بن ولید نیز دوامی نیاورد .بعد از آن مروان بن محمد آخرین خلیفه اموی بر حکومت غلبه یافت، حارث بن سریج که محتمل می دانست که مروان از ادامه سیاست یزید خودداری کند، بتدریج با نصر درگیر شد.او همراه با کرمانی علیه نصر وارد عمل گردید، اما مدتی بعد میان او و جدیع بن علی کرمانی درگیری پیش آمد و حارث همراه با مضریها و کرمانی همراه یمنی ها با یکدیگر به جنگ پرداختند.این درگیری در سال ۱۲۸ صورت گرفته و ضمن آن حارث بن سریج کشته شد.در مورد قیام حارث چند نکته قابل توجه و نیازمند بررسی است.

نکته اول این است که صرف نظر از برخی مسائل جزیی که می توانسته سبب بروز شورشی از ناحیه او بر ضد حاکمان اموی باشد، در مجموع دو علت از طرف حارث برای قیام او ذکر شده که حتی اگر او خود او بدان اعتقادی نداشته اما سبب گرد آمدن مردم بدور او بوده است.یکی شعار عمل به کتاب خدا و سنت رسول الله صلی الله علیه و اله و دیگری از بین بردن ظلم و ستم امویان.

اگر نگاهی به سخنان حارث و رفتارهای او بکنیم بخوبی این مطلب بدست می آید.دعوت او در اولین دوره قیام، بر پایه عمل به کتاب خدا، سنت رسول (ص) و بیعت با کسی که مورد رضایت است بوده است. ^(۱۱) اظهار انگیزه دینی از طرف او برای نفی دینداری خلفای اموی است.در آن زمان برای بسیاری از قیامها اشاره به عمل کتاب و سنت سودمند بود