خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل توحید اطاعت

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل توحید اطاعت :

توحید در سر سپردگی و اطاعت

مقدمه: یکی از شاخه های توحید، توحید در اطاعت است یعنی در جهان هستی مطاع بالذات تنها خداست و اطاعت دیگران باید به اذن او انجام گیرد.

مقاله حاضر گفتاری است از مفسر کبیر قرآن علامه طباطبایی (ره) در این موضوع

از نظر قرآن اطاعت بر دو گونه است:

۱- اطاعت همراه با سرسپردگی و تسلیم بی قید و شرط در برابر آنچه به آدمی گفته شود. از نظر قرآن این نوع اطاعت در حقیقت «عبودیت » است که مخصوص خداست و هیچ موجود دیگر شایسته آن نه.

۲- اطاعت کسانی که به حق بر ما ولایت دارند و رعایت مصلحت خود ما و مصلحت عموم، یا رعایت عواطف پاک انسانی ایجاب می کند که فرمانبردار آن باشیم; نظیر اطاعت پیغمبر و امام و زمامداران و پیشوایانی که به فرمان پیغمبر و امام، یا بر طبق موازین معتبر در عصر غیبت به این منصب رسیده باشند، یا اطاعت پدر و مادر و… شرط وجوب این نوع اطاعت این است که دستور صاحبان این مناصب از حدود عدل و قانون تجاوز نکند و اطاعت کننده خود موظف است هر دستوری را که دریافت می کند از این نظر ارزیابی کند، تا اگر آن را بر خلاف عدل و قانون یافت، از اجرای آن خودداری ورزد. به این ترتیب اینگونه اطاعت، اطاعت مطلق نیست، و به هیچ وجه آهنگ «خودباختگی » و «سرسپردگی » ندارد:

اتخذوا احبارهم و رهبانهم اربابا من دون الله و المسیح ابن مریم و ما امروا الا لیعبدوا و الها واحدا لا اله الا هو سبحانه عما یشرکون.

غیر از خدا، علمای دینی و تارکان دنیا را که در میان آنها بودند، خداوندگاران خویش شمردند، همچنین مسیح پسر مریم را، در صورتی که به آنها چنین دستور داده شده بود که فقط خدای یکتا را بپرستند، جز او خدایی نیست، پیراسته باد از آنچه شریک او می شمرند. ^(۱)

محمد بن یعقوب کلینی (؟ – ۳۲۹ ه ق) در کافی از ابوبصیر چنین روایت کرده است:

به او یعنی به امام صادق (ع) گفتم اتخذوا احبارهم و رهبانهم اربابا من دون الله و او گفت: به خدا سوگند که آنها ایشان را به پرستش خود دعوت نکردند و اگر هم دعوت می کردند آنها نمی پذیرفتند ولی آنان حرامی را برایشان حلال و حلالی را حرام می کردند بنابراین ناخودآگاه به بندگی آنان در آمده بودند. ^(۲)

کلینی همین روایت را به سند دیگری هم نقل کرده که در آن پاسخ امام (ع) به این صورت آمده است:

به خدا سوگند آنها برای آنان نه روزه می گرفتند نه نماز می خواندند ولی حرام را برای آنها حلال می کردند و حلال را حرام و آنها هم «بی چون و چرا» می پذیرفتند و عمل می کردند. ^(۳)

مفسران شیعه عموما در تفسیر این آیه همین مطلب را گفته و همین روایت را نقل کرده اند.

امام فخر رازی (۵۴۳ یا ۵۴۴ – ۶۰۶ ه ق) نیز در توضیح این آیه گوید:

بدان که خدای متعال با این سخن خود «اتخذوا…» یهود و نصاری را به نوعی دیگر از شرک وصف کرده است و در این آیه چند مساله هست:

مساله اول:…

مساله دوم:

بیشتر مفسرین گفته اند مقصود از «اربابا» (که در آیه آمده است)این نیست که آنها درباره علمای دینی یال زاهدان تارک دنیا این عقیده را داشتند که ایشان خدای جانند، مقصود این است که آنها فرمانبردار ایشان بودند و هر بکن یا نکن را که آنان می گفتند «بی چون و چرا» می پذیرفتند. روایت شده که عدی بن حاتم ^(۴) مسیحی بود. روزی به حضور پیغمبر آمد، او سوره برائت را می خواند و به همین آیه رسید. عدی گوید: به پیغمبر گفتم: ما آنها را نمی پرستیدیم. پیغمبر گفت: آیا آنها حلال خدا را حرام نمی کردند و شما هم آن را حرام می شمردید؟ گفتم: چرا. گفت: همان عبادت آنان بوده.

ربیع گوید: به ابوالعالیه گفتم این خداوندگاری (احبار و رهبان) در بنی اسرائیل چگونه بوده؟ گفت: چه بسا آنها در کتاب خدا مطلبی می یافتند که با گفته احبار و راهبان مخالف بود و آنها گفته ایشان را می پذیرفتند، ولی آن را که در کتاب خدای متعال بود قبول نمی کردند… ^(۵)

تسلیم بودن در برابر فرمان خدا و وحی او