خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل فلسفه پوشش در اسلام

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل فلسفه پوشش در اسلام :

فلسفه هایی که قبلا برای پوشش ذکر کردیم غالبا توجیهاتی بود که مخالفین پوشش تراشیده اند و خواسته اند آن را حتی در صورت اسلامی اش امری غیر منطقی ونامعقول معرفی کنند.روشن است که اگر انسان مساله ای را از اول خرافه فرض کند،توجیهی هم که برای آن ذکر می کند متناسب با خرافه خواهد بود.اگر بحث کنندگان،مساله را با بی طرفی مورد کاوش قرار می دادند در می یافتند که فلسفه پوشش وحجاب اسلامی هیچ یک از سخنان پوچ و بی اساس آنها نیست.

ما برای پوشش زن از نظر اسلام فلسفه خاصی قائل هستیم که نظر عقلی آن راموجه می سازد و از نظر تحلیل می توان آن را مبنای حجاب در اسلام دانست.

واژه «حجاب »

پیش از اینکه استنباط خود را در این باره ذکر کنیم لازم است یک نکته رایادآوری کنیم.آن نکته این است که معنای لغوی «حجاب »که در عصر ما این کلمه برای پوشش زن معروف شده است چیست؟کلمه «حجاب »هم به معنی پوشیدن است و هم به معنی پرده و حاجب.بیشتر،استعمالش به معنی پرده است.این کلمه از آن جهت مفهوم پوشش می دهد که پرده وسیله پوشش است،و شاید بتوان گفت که به حسب اصل لغت هر پوششی حجاب نیست،آن پوشش «حجاب »نامیده می شود که ازطریق پشت پرده واقع شدن صورت گیرد.در قرآن کریم در داستان سلیمان غروب خورشید را این طور توصیف می کند: حتی توارت بالحجاب ^(۱) یعنی تا آن وقتی که خورشید در پشت پرده مخفی شد.پرده حاجز میان قلب و شکم را«حجاب » می نامند.

در دستوری که امیر المؤمنین علیه السلام به مالک اشتر نوشته است می فرماید: «فلا تطولن احتجابک عن رعیتک » ^(۲) یعنی در میان مردم باش،کمتر خود را در اندرون خانه خود از مردم پنهان کن;حاجب و دربان تو را از مردم جدا نکند،بلکه خودت رادر معرض ملاقات و تماس مردم قرار بده تا ضعیفان و بیچارگان بتوانند نیازمندیها وشکایات خود را به گوش تو برسانند و تو نیز از جریان امور بی اطلاع نمانی.

ابن خلدون در مقدمه خویش فصلی دارد تحت عنوان «فصل فی الحجاب کیف یقع فی الدول و انه یعظم عند الهرم ».در این فصل بیان می کند که حکومتها در بدو تشکیل میان خود و مردم حائل و فاصله ای قرار نمی دهند ولی تدریجا حائل و پرده میان حاکم ومردم ضخیم تر می شود تا بالاخره عواقب ناگواری به وجود می آورد.ابن خلدون کلمه «حجاب »را به معنی پرده و حائل(نه پوشش)به کار برده است.

استعمال کلمه «حجاب »در مورد پوشش زن یک اصطلاح نسبتا جدید است.درقدیم و مخصوصا در اصطلاح فقها کلمه «ستر»که به معنی پوشش است به کار رفته است.فقها چه در کتاب الصلوه و چه در کتاب النکاح که متعرض این مطلب شده اندکلمه «ستر»را به کار برده اند نه کلمه «حجاب »را.

بهتر این بود که این کلمه عوض نمی شد و ما همیشه همان کلمه «پوشش »را به کار می بردیم،زیرا چنانکه گفتیم معنی شایع لغت «حجاب »پرده است و اگر در موردپوشش به کار برده می شود به اعتبار پشت پرده واقع شدن زن است و همین امر موجب شده که عده زیادی گمان کنند که اسلام خواسته است زن همیشه پشت پرده و در خانه محبوس باشد و بیرون نرود.

وظیفه پوشش که اسلام برای زنان مقرر کرده است بدین معنی نیست که از خانه بیرون نروند.زندانی کردن و حبس زن در اسلام مطرح نیست.در برخی از کشورهای قدیم مثل ایران قدیم و هند چنین چیزهایی وجود داشته است ولی در اسلام وجودندارد.

پوشش زن در اسلام این است که زن در معاشرت خود با مردان بدن خود رابپوشاند و به جلوه گری و خودنمایی نپردازد. آیات مربوطه همین معنی را ذکر می کند وفتوای فقها هم مؤید همین مطلب است و ما حدود این پوشش را با استفاده از قرآن ومنابع سنت ذکر خواهیم کرد.در آیات مربوطه لغت «حجاب »به کار نرفته است.آیاتی که در این باره هست،چه در سوره مبارکه نور و چه در سوره مبارکه احزاب،حدودپوشش و تماسهای زن و مرد را ذکر کرده است بدون آنکه کلمه «حجاب »را به کاربرده باشد.آیه ای که در آن کلمه «حجاب »به کار رفته است مربوط است به زنان پیغمبر اسلام.

می دانیم که در قرآن کریم درباره زنان پیغمبر دستورهای خاصی وارد شده است. اولین آیه خطاب به زنان پیغمبر با این جمله آغاز می شود: یا نساء النبی لستن کاحد من النساء یعنی شما با سایر زنان فرق دارید.اسلام عنایت خاصی داشته است که زنان پیغمبر،چه در زمان حیات آن حضرت و چه بعد از وفات ایشان،در خانه های خودبمانند،و در این جهت بیشتر منظورهای اجتماعی و سیاسی در کار بوده است.قرآن کریم صریحا به زنان پیغمبر می گوید: و قرن فی بیوتکن یعنی در خانه های خودبمانید.اسلام می خواسته است «امهات المؤمنین »که خواه ناخواه احترام زیادی در میان مسلمانان داشتند از احترام خود سوء استفاده نکنند و احیانا ابزار عناصر خودخواه وماجراجو در مسائل سیاسی و اجتماعی واقع نشوند.و چنانکه می دانیم یکی از امهات المؤمنین(عایشه)که از این دستور تخلف کرد ماجراهای سیاسی ناگواری برای جهان اسلام به وجود آورد.خود او همیشه اظهار تاسف می کرد و می گفت دوست داشتم فرزندان زیادی از پیغمبر می داشتم و می مردند اما به چنین ماجرایی دست نمی زدم.

سر اینکه زنان پیغمبر ممنوع شدند از اینکه بعد از آن حضرت با شخص دیگری ازدواج کنند به نظر من همین است;یعنی شوهر بعدی از شهرت و احترام زنش سوء استفاده می کرد و ماجراها می آفرید.بنابر این اگر درباره زنان پیغمبر دستور اکیدترو شدیدتری وجود داشته باشد بدین جهت است.

به هر حال آیه ای که در آن آیه کلمه «حجاب »به کار رفته آیه ۵۳ از سوره احزاب است که می فرماید: و اذا سالتموهن متاعا فاسالوهن من وراء حجاب یعنی اگر از آنهامتاع و کالای مورد نیازی مطالبه می کنید از پشت پرده از آنها بخواهید.در اصطلاح تاریخ و حدیث اسلامی هر جا نام «آیه حجاب »آمده است مثلا گفته شده قبل از نزول آیه حجاب چنان بود و بعد از نزول آیه حجاب چنین شد،مقصود این آیه است که مربوط به زنان پیغمبر است ^(۳) ،نه آیات سوره نور که می فرماید:

قل للمؤمنین یغضوا من ابصارهم-الی آخر-قل للمؤمنات یغضضن من ابصارهن .

یا آیه سوره احزاب که می فرماید:

یدنین علیهن من جلابیبهن الی آخر.

اما اینکه چطور در عصر اخیر به جای اصطلاح رایج فقها یعنی ستر و پوشش کلمه حجاب و پرده و پردگی شایع شده ست برای من مجهول است،و شاید از ناحیه اشتباه کردن حجاب اسلامی به حجابهایی که در سایر ملل مرسوم بوده ست باشد.مادر این باره بعدا توضیح بیشتری خواهیم داد.

سیمای حقیقی مساله حجاب

حقیقت امر این است که در مساله پوشش-و به اصطلاح عصر اخیر حجاب سخن در این نیست که آیا زن خوب است پوشیده در اجتماع ظاهر شود یا عریان؟ روح سخن این است که آیا زن و تمتعات مرد از زن باید رایگان باشد؟آیا مرد باید حق داشته باشد که از هر زنی در هر محفلی حداکثر تمتعات را به استثنای زنا ببرد یا نه؟

اسلام که به روح مسائل می نگرد جواب می دهد:خیر،مردان فقط در محیطخانوادگی و در کادر قانون ازدواج و همراه با یک سلسله تعهدات سنگین می توانند اززنان به عنوان همسران قانونی کامجویی کنند،اما در محیط اجتماع استفاده از زنان بیگانه ممنوع است.و زنان نیز از اینکه مردان را در خارج از کانون خانوادگی کامیاب سازند به هر صورت و به هر شکل ممنوع می باشند.

درست است که صورت ظاهر مساله این است که زن چه بکند؟پوشیده بیرون بیاید یا عریان؟یعنی آن کس که مساله به نام او عنوان می شود زن است و احیانا مساله با لحن دلسوزانه ای طرح می شود که آیا بهتر است زن آزاد باشد یا محکوم و اسیر و درحجاب؟اما روح مساله و باطن مطلب چیز دیگر است و آن اینکه آیا مرد باید دربهره کشی جنسی از زن،جز از جهت زنا،آزادی مطلق داشته باشد یا نه؟یعنی آن که دراین مساله ذی نفع است مرد است نه زن،و لااقل مرد از زن در این مساله ذی نفع تراست.به قول ویل دورانت:

«دامنهای کوتاه برای همه جهانیان بجز خیاطان نعمتی است.»

پس روح مساله،محدودیت کامیابیها به محیط خانوادگی و همسران مشروع،یاآزاد بودن کامیابیها و کشیده شدن آنها به محیط اجتماع است.اسلام طرفدار فرضیه اول است.

از نظر اسلام محدودیت کامیابیهای جنسی به محیط خانوادگی و همسران مشروع،از جنبه روانی به بهداشت روانی اجتماع کمک می کند،و از جنبه خانوادگی سبب تحکیم روابط افراد خانواده و برقراری صمیمیت کامل بین زوجین می گردد،و ازجنبه اجتماعی موجب حفظ و استیفای نیروی کار و فعالیت اجتماع می گردد،و از نظروضع زن در برابر مرد، سبب می گردد که ارزش زن در برابر مرد بالا رود.

فلسفه پوشش اسلامی به نظر ما چند چیز است.بعضی از آنها جنبه روانی دارد وبعضی جنبه خانه و خانوادگی،و بعضی دیگر جنبه اجتماعی،و بعضی مربوط است به بالا بردن احترام زن و جلوگیری از ابتذال او.

حجاب در اسلام از یک مساله کلی تر و اساسی تری ریشه می گیرد و آن این است که اسلام می خواهد انواع التذاذهای جنسی،چه بصری و لمسی و چه نوع دیگر،به محیط خانوادگی و در کادر ازدواج قانونی اختصاص یابد،اجتماع منحصرا برای کارو فعالیت باشد.بر خلاف سیستم غربی عصر حاضر که کار و فعالیت را با لذتجوییهای جنسی به هم می آمیزد اسلام می خواهد این دو محیط را کاملا از یکدیگر تفکیک کند.

اکنون به شرح چهار قسمت فوق می پردازیم:

۱.آرامش روانی

نبودن حریم میان زن و مرد و آزادی معاشرتهای بی بند و بار هیجانها و التهابهای جنسی را فزونی می بخشد و تقاضای سکس را به صورت یک عطش روحی و یک خواست اشباع نشدنی درمی آورد.غریزه جنسی غریزه ای نیرومند،عمیق و«دریاصفت »است،هر چه بیشتر اطاعت شود سرکش تر می گردد،همچون آتش که هر چه به آن بیشتر خوراک بدهند شعله ورتر می شود.برای درک این مطلب به دو چیز بایدتوجه داشت:

۱.تاریخ همان طوری که از آزمندان ثروت یاد می کند که با حرص و آزی حیرت آور در پی گرد آوردن پول و ثروت بوده اند و هر چه بیشتر جمع می کرده اندحریصتر می شده اند،همچنین از آزمندانی در زمینه مسائل جنسی یاد می کند.اینها نیزبه هیچ وجه از نظر حس تصرف و تملک زیبارویان در یک حدی متوقف نشده اند. صاحبان حرمسراها و در واقع همه کسانی که قدرت استفاده داشته اند چنین بوده اند.

کریستن سن نویسنده کتاب ایران در زمان ساسانیان در فصل نهم کتاب خویش می نویسد:

«در نقش شکار طاق بستان فقط چند تن از سه هزار زنی که خسرو(پرویز)در حرم داشت می بینیم.این شهریان هیچ گاه از این میل سیر نمی شد.دوشیزگان و بیوگان وزنان صاحب اولاد را در هر جا نشان می دادند به حرم خود می آورد.هر زمان که میل تجدید حرم می کرد نامه ای چند به فرمانروایان اطراف می فرستاد و در آن وصف زن کامل عیار را درج می کرد.پس عمال او هر جا زنی را با وصف نامه مناسب می دیدند به خدمت می بردند.»

از این گونه جریانها در تاریخ قدیم بسیار می توان یافت.در جدید این جریانها به شکل حرمسرا نیست،به شکل دیگر است، با این تفاوت که در جدید لزومی نداردکسی به اندازه خسرو پرویز و هارون الرشید امکانات داشته باشد.در جدید به برکت تجدد فرنگی،برای مردی که یک صد هزارم پرویز و هارون امکانات داشته باشد میسر است که به اندازه آنها از جنس زن بهره کشی کند.

۲.هیچ فکر کرده اید که حس «تغزل »در بشر چه حسی است؟قسمتی از ادبیات جهان عشق و غزل است.در این بخش از ادبیات،مرد،محبوب و معشوق خود راستایش می کند،به پیشگاه او نیاز می برد،او را بزرگ و خود را کوچک جلوه می دهد، خود را نیازمند کوچکترین عنایت او می داند،مدعی می شود که محبوب و معشوق «صد ملک جان به نیم نظر می تواند بخرد،پس چرا در این معامله تقصیر می کند»،ازفراق او دردمندانه می نالد.

این چیست؟چرا بشر در مورد سایر نیازهای خود چنین نمی کند؟آیا تاکنون دیده اید که یک آدم پول پرست برای پول،یک آدم جاه پرست برای جاه و مقام غزلسرایی کند؟!آیا تاکنون کسی برای نان غزلسرایی کرده است؟چرا هر کسی از شعرو غزل دیگری خوشش می آید؟چرا همه از دیوان حافظ اینقدر لذت می برند؟آیا جزاین است که همه کس آن را با زبان یک غریزه عمیق که سراپای وجودش را گرفته است منطبق می بیند؟چقدر اشتباه می کنند کسانی که می گویند یگانه عامل اساسی فعالیتهای بشر عامل اقتصاد است!!

بشر برای عشقهای جنسی خود موسیقی خاصی دارد،همچنانکه برای معنویات نیز موسیقی خاص دارد،در صورتی که برای حاجتهای صرفا مادی از قبیل آب و نان موسیقی ندارد.

من نمی خواهم ادعا کنم که تمام عشقها جنسی است و هم هرگز نمی گویم که حافظ و سعدی و سایر غزلسرایان صرفا از زبان غریزه جنسی سخن گفته اند.این مبحث،مبحث دیگری است که جداگانه باید بحث شود.

ولی قدر مسلم این است که بسیاری از عشقها و غزلها عشق و غزل هایی است که مرد برای زن داشته است.همین قدر کافی است که بدانیم توجه مرد به زن از نوع توجه به نان و آب نیست که با سیر شدن شکم اقناع شود،بلکه یا به صورت حرص و آز وتنوع پرستی درمی آید و یا به صورت عشق و غزل.ما بعدا در این باره بحث خواهیم کرد که در چه شرایطی حالت حرص و آز جنسی تقویت می شود و در چه شرایطی شکل عشق و غزل پیدا می کند و رنگ معنوی به خود می گیرد.

به هر حال اسلام به قدرت شگرف این غریزه آتشین توجه کامل کرده است. روایات زیادی درباره خطرناک بودن «نگاه »، خطرناک بودن خلوت با زن