خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل کتابشناسی شناخت

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل کتابشناسی شناخت :

اهمیت و جایگاه شناخت شناسی

این علم در میان علوم انسانی ودانش های بشری نقش زیر بنایی داشته وبر تمام آنها مقدم بوده و مسائل فلسفی نیز متفرع بر آن می باشد.

تا انسان تکلیف مسائل مربوط به شناخت را تعیین نکند. ودر این مورد نظریه قاطعی اتخاذ ننماید. نمی تواند. در مسائل مربوط به انسان وجهان رای قاطع داشته باشد. ^(۱)

زیرا کسی که در این پندار به سر می برد که جهان قابل شناخت نیست وکسی که در این وهم متحیر است که شناخت هیچ چیزی میسور نیست. ارائه مسائل عقلی که مسبوق به پذیرش اصل شناخت است، برای او نافع نمی باشد ^(۲)

مسائل شناخت شناختی به قدری مهم است که بر هستی شناسی نیز مقدم بوده و تا مسائل این بخش حل نشود. نوبت به بررسی مسائل هستی شناسی ودیگر علوم فلسفی نمی رسد. ^(۳)

تاریخچه و قدمت شناخت شناسی

این علم هر چند به ظاهر از عمر کمی بر خوردار است. اما با توجه به اهمیت آن واینکه تمام علوم عقلی وفلسفی متفرع بر آن است وبا مراجعه به کتابهای تاریخ علم وفلسفه و… معلوم می شود که سابقه ای دیرینه داشته جزء قدیمی ترین مسائل فکری بشر بوده که بیش از دو هزار سال از عمر آن می گذرد. آری آنچه که هست گستردگی این علم در قرن های اخیر است.

این بدان جهت است که دانشمندان به اهمیت این علم پی برده وآنرا بیشتر مورد بحث ونظر قرار داده اند. چنانکه شهید مطهری ودیگر بزرگان به این مسئله توجه داشته و تصریح نموده اند ^(۴).

پل فولکیه از نگاهی دیگر قدمت این علم را چنین بیان می کند:

«مساله منشا و مفاهیم و مناط اعتبار احکام از همان دوران قدیم پدید آمده و در ضمن این مسئله بود که مذاهب سه گانه اصالت عقل. اصالت عقل تجربی اصالت تجربه. صریحا در مقابل یکدیگر قرار گرفته بودند. واز هر یک از آنها به ترتیب افلاطون (۴۴۷ – ۳۳۷ ق،م) ارسطو (۳۸۴ – ۳۲۲ ق،م) ابیکورس (۳۴۱-۲۷۰ ق،م) طرفداری می کردند». ^(۵)

شناخت شناسی در قرآن کریم

در حدود ۷۳۰ آیه در قرآن مجید شناخت وانواع و ابعاد ومسائل وانگیزه ها ونتایج آنرا مطرح کرده است ^(۶) و به تفصیل در باره آن وارکانش یعنی علم، عالم، معلوم، معلم وشرایط و مسائل، ابزار و موانع شناخت سخن به میان آورده است ^(۷)

از جمله اولین آیات نازل شده بر پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله وسلم آیه ای است که به بعض ارکان شناخت تصریح فرموده: «علم الانسان ما لم یعلم » (علق/۵) و همچنین از اولین واساسی ترین مسائل آفرینش انسانی می فرماید: «وعلم آدم الاسماء کلها» (بقره/۳۱) .

این آیات وآیات دیگر باصراحت تمام شناخت را مستند به خدا دانسته وآن وجود مقدس را معلم این علم ومعرفت می دانند ^(۸) و خداوند متعال در قرآن کریم طی آیات متعددی انسان را دعوت به شناخت فرموده است:«قل انظروا ماذا فی السموات والارض » ^(۹).

شناخت شناسی در کلام اسلامی

با مراجعه به کتابهای علم کلام می یابیم که متکلمین قبل از ورود به مباحث اصلی کلام اموری را به عنوان مقدمه ومبادی مورد بحث قرار داده ومباحثی را پیرامون فکر ونظر ومطالب مربوط به آن که همان مسائل شناخت شناسی باشد، مطرح کرده اند.

از جمله قدیمی ترین متون کلامی شیعه، کتاب الیاقوت تالیف ابواسحاق ابراهیم بن نوبخت است که وی در آغاز کتاب به بحث پیرامون مسائلی از قبیل: ماهیت فکر و نظر، تعریف واقسام علم. آیا نظر مفید علم است و… پرداخته و همچنین فخر رازی در کتاب المحصل مباحث گسترده ای پیرامون علم وفکر ونظر مطرح نموده که بسیاری از آنها از مسائل خاص معرفت فایل پاورپوینت کامل کتابشناسی شناخت شناسی می باشد ^(۱۰).

شناخت شناسی در فلسفه اسلامی

هر چند در سالهای اخیر این علم توسط فیلسوفان به طور مستقل یا در ابواب وفصل هایی خاص وجداگانه، در کتابهای فلسفی مطرح شده است. اما در کتابهای پیشینیان از فلاسفه حتی کتابهای علامه طباطبائی به این صورت فعلی مطرح نشده است.

اما اصول وریشه های مهم آن در فصل های مختلف فلسفه اسلامی با عنوان های مختلف دیگری مطرح بوده ومسائل مربوط به شناخت را می توان در لابلای مباحثی از فلسفه بررسی کرده وبه دست آورد.

از جمله آن مباحث عبارتند از:

– بحث وجود ذهنی;

– معرفت نفس فلسفی وکیفیات نفسانی;

– معقولات اولیه وثانیه;

– علم، عالم، معلوم;

– ملاک صدق وکذب قضایا;

یک فرد محقق در منطق وفلسفه اسلامی می تواند تمام مباحث مربوط به شناخت را در پرتو همین افکار بلند واصول مسلم در این دو علم اسلامی مطرح کند واز آن اصول نتایج درخشانی بگیرد. ^(۱۱)

تدوین شناخت شناسی با عنوان مستقل وشاخه ای از فلسفه

این علم ^(۱۲) از نظر تدوین دانشی تازه و نو ظهور است که مورد توجه محققان علوم عقلی قرار گرفته ودر این چهار قرن اخیر در غرب توسط دکارت. (۱۶۵۰-۱۵۹۲ فرانسه) و لایب نیتز (۱۷۱۶-۱۶۴۶ آلمان) و جان لاک (۱۷۰۶-۱۶۳۲ انگلیس) انجام یافته و بدین ترتیب شاخه مستقلی از علوم فلسفی رسما شکل گرفت.

هر چند بعدها بادقت نظر وهمت دیگران این علم به کمال قابل توجه خود رسید خصوصا فیلسوفان اسلامی با طرح مستقل این مباحث ودیدگاه های متین ومحکم مسائل مربوط به شناخت را حل کرده وپایه های آنرا مستحکم نمودند. بر خلاف فلسفه غرب که مسئله شناخت در آنجا لاینحل مانده وهمیشه دستخوش بحران بوده وبعد از بیست وپنج قرن از عمر آن هنوز هم بر پایگاه محکم واستواری دست نیافته است ^(۱۳)

تعریف شناخت

در اینکه آیا این واژه قابل تعریف هست یا خیر؟ محققان نظر بر این دارند که علاوه بر آن که نیازمند به تعریف نیست بلکه اساسا تعریف آن امکان پذیر نمی باشد. چرا که مفهومی واضح تر از آن وجود ندارد تابتوان علم ومعرفت را با آن تعریف نمود. زیرا ماهمه چیز را به علم می شناسیم واگر علم را به علم بخواهیم تعریف کنیم این تعریف به دور خواهد بود واگر به غیر علم بشناسیم غیر آن چیزی نیست که با آن علم را بتوان شناخت. پس آنچه در تعریف شناخت ویا علم گفته اند تعریف لفظی است.

در عین حال برای آشنایی ذهن با توجه به توضیحات ذکر شده می توان در توضیح وتعریف این علم چنین گفت:

«علمی است که در باره شناختهای انسان وارزشیابی انواع وتعیین ملاک صحت وخطای آنها بحث می کند». ^(۱۴)

مسائل اصلی ^(۱۵)

مسائل این علم از درجات مختلفی برخوردار است که درجه اول آنها عبارتند از:

۱. ارزش معلومات. اینکه دانش ما از جهان خارج از ذهن ما حکایت می کند ودر این حکایت شک وتردیدی نیست (ارزش علوم وادراکات انسانی);

۲. ابزار شناخت. تعداد ونقش آنان در معرفتهای بشری (راه حصول علم ومعرفت);

۳. قلمرو شناخت. اینکه چه موضوعاتی در قلمرو شناخت بشر قرار می گیرند (تعیین حدود علم).

مکاتب ومذاهب اصلی ^(۱۶)

در بحث از ارزش معلومات ومسائل مربوطه دیگر همیشه چند مکتب مورد نظر بوده است.

۱. مذهب انکار یاسفسطه;

۲. مذهب شک یا سپتی سیسم;

۳. مذهب یقین یا رئالیسم.

مکتب سوم خود در بین فلاسفه غرب از دیدگاهها و مشربهای مختلفی بر خوردار است، که مهم ترین آنها عبارتند از:

۱. عقل گرایان. پیروان رنه دکارت فرانسوی;

۲. حس گرایان (تجربه). پیروان جان لاک انگلیسی;

۳. نسبیون (آمیزه ای از عقل گرایی وتجربه گرایی). پیروان ایمانوئل کانت آلمانی (۱۷۲۴-۱۸۰۴);

۴. مادیون. دیالکتیکها پیروان کارل مارکس آلمانی (۱۸۱۸ – ۱۸۸۳).

در باره نوشتار حاضر

الف – بنابر آن بوده مشخصات کتاب به این ترتیب ذکر شود:

نام کتاب، نام نویسنده، نام مترجم، محل نشر، نام ناشر، نوبت چاپ، سال انتشار، تعداد کل صفحات کتاب با ضمیمه فهرست ها و… کتابنامه مجزا یا زیرنویس کتابهایی که بخشی از آن مربوط به موضوع باشد، تعداد صفحات ذکر شده است.

ب – کتابهای ثبت شده بر دو قسم اند:

۱. کتابهایی که مستقلا در باره معرفت شناسی بوده ومطالب کتاب تماما راجع به همین موضوع می باشد.

۲. کتابهایی که بخش و یا ابواب و فصولی از آن مربوط به این موضوع بود که سعی شده ردیف آن و تعداد صفحات ذکر شوند و اگر هم عنوان و فصل جداگانه نداشته باز مباحث مربوط به موضوع را با ذکر تعداد صفحات معلوم کرده ایم.

ج – به دلایلی از ذکر مقالات مربوط ومندرجه در مجلات خودداری کرده ایم.

د – گاهی کتابها در برگیرنده چند بخش ویا فصل مستقل بوده که هر فصل مربوط به یکی از مذاهب ویا مباحث شناخت شناسی و یا مؤسس یکی از آنها بوده است. ضمن اینکه کتاب رابا توجه به عنوان خاص خودش در جای خود معرفی کرده ایم هر کدام از آن فصل ها را نیز به ترتیب حروف الفبا در محل مناسب به طور مستقل ذکر کرده وشماره فصل وردیف صفحات را نوشته وبه کتاب اصلی نیز ارجاع داده ایم.

ه – ترتیب کتابها براساس حروف الفبای فارسی است که فقط در صدد رعایت کردن حرف اول عنوان کتاب بوده ودر حرف دوم گاهی اهمیت کتاب یا مؤلف را ترجیح داده ایم.

و – علیرغم سعی و تلاش و تحقیقی که صرف شده ادعای استقراء کامل نداشته چرا که یقینا این امر از عهده نگارنده که از بضاعت علمی بر خوردار نیست بر نمی آید اما از همه کسانیکه در این راستا لطف کرده ومساعدت نمودند، سپاسگزاریم.

ضمن اینکه نگارنده، امیدوار است در نوشتار دیگری این مساله را با طرحی دیگر و نگاهی تازه پی بگیرد. که الحمدلله با راهنمایی و هدایت بعض اساتید بزرگوار مقدمات آن فراهم شده و توفیق تکمیل و عرضه آن را نیز از ایزد منان خواستاریم.

فایل پاورپوینت کامل کتابشناسی شناخت

آموزش فلسفه، محمد تقی مصباح یزدی،

تهران سازمان تبلیغات اسلامی چاپ مکرر ج ۱، بخش اول ص ۵۶-۲۷; بخش دوم، ص ۲۷۰-۱۴۵، این کتاب که به فارسی در دو جلد چاپ شده است به عربی هم باعنوان المنهج الجدید فی تعلیم الفلسفه ترجمه ومکرر چاپ ومنتشر گردیده است.

آشنایی با فلسفه غرب، جیمز کیرن فبیل من، محمد بقایی (ماکان)،

تهران انتشارات حکمت چ اول، ۱۳۷۵، ۳۹۵ ص، با فهرست اصطلاحات اعلام منابع وکتابنامه زیرنویس.

آگاهی وجامعه، ه. اسبتورات هیوز، عزت الله فولادوند،

تهران انتشارات علمی وفرهنگی، چ دوم، ۱۳۷۳، ۴۰۸ ص، نمایه موضوعی.

اصول فلسفه وروش رئالیسم ^(۱۷) ،علامه طباطبایی، با مقدمه و پاورقی شهید مرتضی مطهری،

تهران انتشارات صدرا و همچنین قم، انتشارات جامعه مدرسین، چاپهای مکرر در قطع های مختلف وهمچنین در مجموعه آثار ج ۶، ص ۴۵۶-۲۵; ج ۱ و ۲ (مقاله های ۶-۱).

اصول الفلسفه، (ج اول) عربی، علامه سید محمد حسین الطباطبایی، تعریب الشیخ جعفر السبحانی.

۲۴۰ ص، قم، موسسه الامام الصادق، طبع دوم، ۱۴۱۴ ق. در برگیرنده ترجمه مقدم استاد شهید مطهری بر کتاب در ۴۹ صفحه ومقالات اول تا چهارم متن کتاب است.این کتاب در گذشته در نجف اشرف نیز منتشر شده بود.

اسس الفلسفه و المذهب الواقعی، العلامه الطباطبائی،تعلیق الشهیدالمطهری،تعریب محمدعبدالمنعم الخاقانی.

بیروت دار التعارف للمطبوعات، طبع الثانی، ۱۴۰۸ ق، ج ۱ (المقاله الاولی الی الرابعه)، ۲۶۶ ص، جلدهای دیگری نیز از این کتاب چاپ ومنتشر شده است.

اصول فلسفه رنه دکارت، رینه دکارت منوچهر صانعی،

تهران انتشارات آگاه، چ اول، ۱۳۶۴، ۱۵۴ ص، با فهرست اصطلاحات واژه ها.

اصول ماتریالیسم مارکسیسم، برتراند راسل، آندره ژید، مترلینگ، ترجمه س.م

تهران نشر کاروان، ۱۳۵۷، ۱۴۵ ص.

الاسس المنطقیه للاستقراء، (عربی) الشهید محمد باقر الصدر،

بیروت دار التعارف، ۵۱۸ ص، بافهرست، ترجمه فارسی این کتاب توسط جناب آقای سید احمد فهری به نام مبانی منطقی استقراء، چاپ و منتشر شده است.

از کتاب نقد عقل خالص، امانوئل کانت، منوچهر بزرگمهر،

از کتاب فلسفه نظری، قسمت دوم، ص ۲۱۳ – ۲۳۷.

ایما نوئل کانت، همایون کبیر (مشاور آموزشی دولت هند)، در کتاب تاریخ فلسفه غرب، ج ۲،

زیر نظر سرو پالی رادا کریشنان، فصل ۱۳، ص ۲۳۵-۲۶۰، چ اول، ۱۳۶۷، تهران سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامی.

انواع واشکال شناخت، سلسله بحثهای حاج شیخ اسماعیل خوئینی،

قم، مرکز تحقیقات اسلامی، حماه القدس، ۱۳۶۲، ۴۳۱ ص.

المنطق الاسلامی اصوله ومناهجه، محمد تقی المدرسی،

چ دوم، ۱۴۰۱ ق، ۱۹۸۱ م، ۶۸۷ ص، با کتابنامه مجزا و زیر نویس، مباحث مربوطه: القسم الاول، البحث الثانی، المنطق الحدیث، ص ۹۷-۵۹، البحث الثالث، اتجاهات المنطق الحدیث، ص ۱۲۸-۹۹، القسم الخامس، البحث الرابع، التجربه، ص ۴۳۳-۴۰۹.

ایدیولوژی وفلسفه، محمد دشتی،

قم، مؤسسه قدس، ۱۷۰ ص، این کتاب با تغییرات بنیادین اخیرا تحت عنوان سیری در تفکر مادی چاپ ومنتشر شده است.

انگارگرایی (شک گرایی)، در انگلیس وایتالیا وآمریکا، در کتاب تاریخ فلسفه غرب، ج ۲،

ترجمه جواد یوسفی، فصلهای ۱۶ و ۱۷، چ اول، ۱۳۶۷، تهران انتشارات آموزش انقلاب اسلامی.

ابعاد النظریه الفلسفیه، (عربی) ماجد فخری،

دار النهار للنشر، بیروت، ۱۹۸۰، ۱۸۴ ص، با کتابنامه زیر نویس.

المعرفه والنفس والالوهیه الفلسفه فی الاسلامیه والمدارس الفلسفیه الاخری، محمدرضا اللواتی،

بیروت دار الساقی، طبع الاول، ۱۹۹۴، ۲۰۶ ص، الباب الاول تا ص ۷۱.

الفلسفه الیابانیه المعاصره، یوری کوزلونسکی، ترجمه خلف محمد الجراد،

طبع الاول ۱۴۱۵ ق، ۱۹۹۵ م، بیروت، الموسسه الجامعه للدراسات والنشر والتوزیع، ۲۴۰ ص، کتاب موقعیت فلسفی ژاپن را در چند فصل بیان می کند. خصوصا در فصلهای سوم وچهارم فلسفه الوجودیه و فلسفه البراغماتیه ص ۸۹ – ۱۴۹، مباحث مربوط را طرح نموده است.

الابستمولوجیا مثال فلسفه الفیزیاء النیوتونیه، عبدالقادر بشته،

بیروت دار الطلیعه، طبع الاول، ۱۹۹۵، ۱۲۵ ص، کتابنامه زیر نویس.

اسپینوزا (فلسفه الهیات و سیاست)، کارل یاسپرس، ترجمه محمد حسن لطفی،

تهران، طرح نو، چ اول، ۱۳۷۵، ۱۵۹ ص. بانمایه موضوعی، بخش چهارم، نظریه شناسایی، ص ۴۵ – ۶۴.

اسپنوزا، فردریک کاپلستون، ترجمه و تحشیه سید محمد حکاک،

تهران، حکمت، چ اول، ۱۳۷۳، فصل معرفت شناسی، ص ۵۵ – ۶۸.

النظریه العملیه فی الطبیعه والمجتمع والمعرفه، ا. ب. شبتولین،

لجنه التحریر، بیروت، دار الفارابی، ۲۷۱ ص، ص ۷۱ – ۱۲۹.

المادیه الدیالکتیکیه، گروهی از مؤلفان روسی، ترجمه به عربی گروهی از دانشمندان سوری،

دمشق، دار الجماهیر، ص ۳۸۴، کتابنامه زیر نویس.

المعرفه بلغه الفطره، آیه الله بهشتی،

بیروت، دار التعارف للمطبوعات، ۱۴۰۷ ق، ۱۵۱ ص.

الذخیره فی علم الکلام، علم الهدی، الشریف المرتضی،

قم، مؤسسه النشر الاسلامی، طبع مکرر، باب الکلام فی المعارف و النظر و احکامهما و ما یتعلق بهما، صص ۱۵۴-۱۸۴.

الیاقوت فی علم الکلام، ابن اسحق ابراهیم بن نوبخت،

قم، کتابخانه آیه الله مرعشی، ۱۴۱۳ ق، طبع اول، باب فی النظر و ما یتعلق به، ص ۲۷ – ۳۸.

ایضاح الحکمه ترجمه وشرح بدایه الحکمه، علی ربانی گلپایگانی،

قم، انتشارات اشراق (مدرسه عالی قضایی)، طبع اول ناشر در دو جلد، ۱۳۷۴، جلد اول: نفس الامر، ص ۱۲۵-۱۳۹، وجود ذهنی، ص ۱۸۷ – ۲۳۵، معقولات اولیه وثانویه، صص ۳۵۰ – ۳۷۵، جلد دوم: علم، عالم، معلوم، صص ۳۵۱ – ۴۶۰.

الاسفار الاربعه ^(۱۸) ،صدرالدین محمد الشیرازی،

قم، مکتبه مصطفوی، ج اول، المرحله الاول، المنهج الثالث فی الوجود الذهنی، صص ۲۶۳ – ۳۲۷، المرحله الثانیه، المنهج الرابع ، الفصل الثانی، العقولات الاولیه والثانیه، صص ۳۲۵ – ۳۴۰; ج سوم، المرحله العاشره، فی العقل والمعقول، صص ۲۷۸ – ۵۱۹; ج چهارم، الفن الرابع، احکام الجواهر واقسامها، صص ۲۲۸ – ۲۸۵.

الایدئولوجیه المقارنه، محمد تقی مصباح الیزدی، محمد عبدالمنعم الخاقانی،

طبع الاول، ۱۳۶۱، موسسه فی طریق الحق، ۱۹۰ ص.

اصول دیالتیک، سید محمد شفیعی،

قم، دفتر نشر اسلامی (جامعه مدرسین)، چ اول، ۱۳۶۷، ۱۴۳ ص.

الاسس المنطقیه للاستقراء، السید عمار ابو رغیف،

قم، مجمع الفکر الاسلامی، طبع الاول، ۱۴۰۹ ق، ص ۱۷۲.

المنهج الجدید فی تعلیم الفلسفه، محمد تقی مصباح الیزدی، محمد عبدالمنعم الخاقانی،

قم، مؤسسه النشر الاسلامی، طبع الرابعه، ۱۴۱۶، الجزء الاول، القسم الثانی، علم المعرفه، صص ۱۴۳ – ۲۷۸.

اندیشه های بزرگ فلسفی (مجموعه مقالات)، گزینش وانتخاب ح. بابک،

تهران، انتشارات شرق، ۱۳۵۶، ۸۰۰ ص، مقالات مختلف و متعددی در باره مباحث مربوط به شناخت و مذاهب آن از نویسندگان نامی این علم را آورده است.

القرآن والنظر العقلی، فاطمه اسماعیل محمد اسماعیل،

طبع الاولی ۱۴۱۳ ق، الامریکیه، المعهد العلمی للفکر الاسلامی، ۳۵۰ ص با فهارس، کتابنامه مجزا و زیر نویس.

ابعاد شناخت، م. سوده،

تهران، نهضت زنان مسلمان، ۵۰ ص.

ادیان و مکتبهای فلسفی هند، دو جلد، داریوش شایگان،

تهران، امیر کبیر، چ سوم، ۱۳۶۲، ۹۷۹ ص با فهارس، برای دسترسی به مباحث شناخت در فلسفه هند قابل استفاده است.

پیام قرآن (تفسیر موضوع)، ج اول، چ مکرر، مکارم شیرازی و همکاران،

قم، مدرسه امیر المؤمنین.

پاسداری از سنگرهای ایدئولوژیک، محمد تقی مصباح یزدی،

موسسه در راه حق، خصوصا بخشهای دوم وسوم وششم.

پدیدار شناسی روح بر حسب نظر هگل، بر اساس کتاب تکوین و ساختار پدیدار شناسی روح هگل، ژان هیولیت، اقتباس و تالیف کریم مجتهدی،

تهران، انتشارات علمی و فرهنگی، چ اول، ۱۳۷۱، ۲۴۳ ص.

پراگماتیسم، ویلیام جیمز، عبدالکریم رشیدیان،

تهران، انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی، چ اول، ۱۳۷۰، ۲۱۴ ص، کتابنامه و فهرست راهنما.

پوپر، بریان مگی، منوچهر بزرگمهر،

تهران، انتشارات خوارزمی، چ اول، ۱۳۵۹، ۱۴۹ ص.

تحلیلی از مساله شناخت، شهید محمد باقر صدر، محمد علی جاودان،

تهران، روزبه، ۱۳۵۸، ۲۴ ص، چاپ های دیگری از این کتاب در دست هست.

تئوری شناخت در فلسفه ما، شهید محمد باقر صدر، سید حسین حسینی،

تهران، انتشارات بدر، ۱۳۵۹، ۲۲۶ ص، این کتاب ترجمه قسمتهایی از فلسفتنا می باشد.

تحقیق در حقیقت علم، عبدالمحسن مشکوه الدینی،

تهران، دانشگاه، چ ۲، ۱۳۶۴، ۴۸۱ ص، کتابنامه زیر نویس.

تفکر فلسفی غرب از منظر استاد شهید مرتضی مطهری، علی دژاکام،

تهران، اندیشه اسلامی، جلد اول، ۴۰۶ ص، چ اول; جلد دوم، ۳۴۰ ص، چ اول.

تاریخ معرفت شناسی، دیوید وهاملین، شاپور اعتماد،

تهران، پژوهشگاه علوم ومطالعات اسلامی، چ اول، ۱۳۷۴، ۱۳۵ ص.

تاملات در فلسفه اولی، رنه دکارت، احمد احمدی،

تهران، مرکز نشر دانشگاهی، چ دوم، ۱۳۶۹، ۱۰۲ ص، از این کتاب در منابع مختلفی با عنوان تفکرات نام برده شده است از جمله در معرفت نفس استاد حسن زاده و سیر حکمت در اروپاو…

تاریخ فلسفه غرب، برتراند راسل، نجف دریابندری،

تهران، کتاب پرواز، چ ششم، ۱۳۷۳، ۱۲۵۶ ص، با واژه نامه و فهرست اعلام.

تحقیق در فهم بشر، جان لاک، تلخیص پرنیگل پتیسون، رضازاده شفق،

تهران، ۱۳۴۹، ۴۰۸ ص، کتابفروشی دهخدا.

،ج ۱ ^(۲۰) (یونان وروم)، فردریک کاپلستون، سید جلال الدین مجتبوی،

تهران، شرکت انتشارت علمی وفرهنگی، انتشارات سروش، چ سوم، ۱۳۷۵، ۶۰۱ ص.

تاریخ فلسفه، ج ۵ (فیلسوفان انگلیس)، فردریک کاپلستون، امیر جلال الدین اعلم،

تهران،انتشارات علمی وفرهنگی،انتشارات سروش، چ دوم، ۱۳۷۰، ۴۶۶ ص، باواژه نامه، کتابنامه، فهرست اعلام.

تاریخ فلسفه، ج ۶ (از ولف تا کانت)، فردریک کاپلستون، اسماعیل سعادت و منوچهر بزرگمهر،

تهران، انتشارات علمی وفرهنگی، انتشارات سروش، چ دوم، ۱۳۷۵، ۴۷۶ ص، با کتابنامه انگلیسی.

تاریخ فلسفه، ج ۷ (از فیشته تا نیچه)، فردریک کاپلستون، داریوش آشوری،

تهران،انتشارات علمی وفرهنگی،انتشارات سروش، چ دوم،۱۳۶۷، ۴۹۱ص،برابرنامه،کتابشناسی، فهرست راهنما.

تاریخ فلسفه، ج ۸ (از نبتام تا راسل)، فردریک کاپلستون، بهاءالدین خرمشاهی،

تهران، انتشارات علمی وفرهنگی، انتشارات سروش، چ اول، ۱۳۷۰، ۴۶۷ ص، با فهرست واژه ها، کتابنامه مجزا و فهرست راهنما.

تاریخ فلسفه، (باتجدید نظر در ترجمه) ویل دورانت، عباس زریاب،

تهران، سازمان انتشارات آموزش انقلاب اسلامی، چ دوازدهم، ۱۳۷۴، ۵۰۱ ص، با فهرست راهنما و واژه نامه.

تاریخ منطق، آ. ماکوولسکی (محقق روسی)، فریدون شایان،

تهران، انتشارات مرزبان و پیشرو، چ اول، ۱۳۶۴، ۶۳۷ ص، با فهرس اعلام، کتابنامه زیر نویس، از فصل پنجم ص ۲۸۱ تا پایان فصل شانزدهم، ص ۶۳۲ (پایان کتاب)، ضمن اینکه در فصل سیزدهم ص ۵۲۹ – ۵۵۲ منطق کانت را مورد بحث قرار داده ودر فصل چهاردهم ۵۵۳ – ۵۹۳ منطق را در طی دو قرن ۱۷ و ۱۸ در روسیه به بحث و بررسی کشانده که بالطبع مباحث مفیدی در راستای شناخت و معرفت شناسی از دیدگاه فیلسوفان ومنطقیون روسی مطرح شده است.

تاریخ فلسفه (شرق وغرب)، جلد اول، تاریخ فلسفه شرق هیئت نویسندگان، خسرو جهانداری،

تهران سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامی، چ اول، ۱۳۶۷، ۶۸۰ ص، با فهرست راهنما و واژه نامه. در بخش دوم این جلد مکاتب سنتی فلسفه هند معرفی شده اند. دیدگاه آنان را نیز در باره شناخت وشناسایی مطرح کرده اند. مانند نظریه شناسایی از دیدگاه چارداکه و حینه، نیایه و ریشیشیکه، پوروه، بیماینا و…

تاریخ فلسفه (شرق و غرب)، جلد دوم (تاریخ فلسفه غرب)، هیئت نویسندگان، جواد یوسفیان،

سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامی، چ اول، ۱۳۶۷، ۵۱۶ ص، کتابنامه و فهرست راهنما و واژه نامه. کتاب ۲۴ فصل دارد که اکثر مباحث آنها مفید و مورد نظر می باشند. بعض از آن فصل ها به مناسبت خاصی که دارند بطور مستقل در جای مناسب معرفی شده اند.

تاریخ مختصر فلسفه از آغاز تا امروز،

تهران کتابخانه طهوری، ۱۳۴۴. باعنایت به فصل چهارم کتاب، صفحه ۱۲۵ به بعد.

تفرج صنع، گفتارهایی در اخلاق و صنعت و علم انسانی، عبدالکریم سروش،

تهران، انتشارات سروش، چ دوم، ۱۳۷۰، مقالات: ۱ – موضوع، روش، اعتبار، مسائل و مشکلات علوم انسانی و تفاوت آنها با سایر شاخه های معرفت، صص ۵ – ۱۸۹; ۲ – بحث تطبیقی در باره ادراکات اعتباری صص ۳۴۲-۳۶۵; ۳ – مطهری و مساله باید و است، صص ۳۹۶ – ۴۲۵; ۴ – مبانی منطقی استقراء از نظر شهید آیه آ محمد باقر صدر، صص ۴۲۶ – ۴۶۷.

تفکری دیگر، محمد مدد پور،

تهران، مرکز مطالعات شرقی و فرهنگ و هنر، چ اول، ۱۵۲ ص.

تحقیق در باره فهم انسانی، دیوید هیوم، منوچهر بزرگمهر،

در کتاب فلسفه نظری (قسمت دوم صص ۱۱۹ – ۲۱۲)، از انتشارات بنگاه ترجمه و نشر کتاب.

تمهیدات، ایمانویل کانت، مقدمه و ترجمه غلامعلی حداد عادل،

تهران، نشر دانشگاهی، چ دوم، ۱۳۷۰، ۲۶۱ ص، با واژه نامه.

تفکر دینی در قرن بیستم، جان مک کویری، عباس شیخ شعاعی، محمد محمد رضایی،

قم، دفتر تبلیغات اسلامی (مرکز مطالعات وتحقیقات)، ۳۹۲ ص، کتابنامه زیر نویس.

تجربه گرایی، گ ک چترجی (استاد فلسفه در کالج دولتی لاهور)، در کتاب تاریخ فلسفه غرب، ج ۲،

(فصل ۱۲ صص ۲۱۹ – ۲۳۳)، جواد یوسفیان،

انتشارات وآموزش انقلاب اسلامی، چ اول، ۱۳۶۷.

تحلیلی از مساله شناخت، ناصر فروغی فر،

تهران، نشر آفرینه، چ اول، ۱۳۷۰.

تاریخ فلسفه (نسخه مخطوط)، علامه میرزا ابوالحسن شعرانی،

این نسخه نزد حسن زاده آملی است که معظم له در کتاب معرفت نفس از آن یاد کرده و بهره برده اند.

تاریخ الفلسفه الحدیثه، یوسف کرم،

بیروت، دار القلم، ۴۷۸ ص، با فهرست منابع و اعلام، نویسنده روش ها ومذاهب مختلف را با دیدگاه تفصیلی در ممالک اروپایی و غربی مورد بررسی قرار داده است.

تئوری های شناخت در ساختار و مبانی استقراء، علی ربانی گلپاپگانی،

مرکز مدیریت حوزه علمیه قم، موسسه امام صادق علیه السلام، ۸۵ ص، در قطع رحلی.

جستارهای فلسفی، برتراند راسل، میر شمس الدین ادیب سلطانی،

تهران، امیر کبیر، چ اول، ۱۳۶۳، ۲۱۰ ص.

جهان چون اندیشه، آرتور شرپنهاور، منوچهر بزرگمهر،

کتاب فلسفه نظری، قسمت دوم، صص ۲۴۰ – ۲۸۸.

جون لوک من فلاسفه الانجلیز فی العصر الحدیث، فاروق عبدالمعطی،

بیروت، دار المکتب العلمیه، طبع اول، ۱۴۱۳ ق. ۱۹۹۳ م. ۱۵۱ ص.

چکیده چند بحث فلسفی (شناخت عقلانی وارزش آن صص ۱۹-۳۸)، محمد تقی مصباح، موسسه در راه حق

چیستی علم، در آمدی بر مکاتب علم شناسی فلسفی، آلن ف. چالمرز، سعید زیبا کلام،

تهران، انتشارات علمی و فرهنگی، چ اول، ۱۳۷۴، ۲۲۵ ص، با فهرست ها.

خدا وانسان در فلسفه پاسپرس، عبدالله نصری،

تهران، انتشارات آذرخش، چ اول، ۱۳۷۵، فصل بیستم، پنج فیلسوف، صص ۳۳۲ – ۳۸۵.

خردگرایی، نیکونجا و یاری نبرجی (رئیس گروه آموزش فلسفه در دانشگاه دهلی)، کتاب تاریخ فلسفه غرب، ج ۲، از سرو پالی رادا کریشنان، ترجمه جواد یوسفیان، فصل یازدهم، صص ۲۰۱ – ۲۱۸.

دروس فلسفه، محمد تقی مصباح یزدی،

مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، تهران، چ اول، ۱۳۶۳، بحث شناخت، صص ۱۵ – ۷۰.

در آمدی بر آموزش فلسفه محمد تقی مصباح، محسن غرویان،

قم، انتشارات شفق، چ اول، بخش دوم، صص ۷۷ – ۱۰۴، شناخت.

در باره نفس ، ارسطو، ترجمه و تحشیه ع – م – د،

تهران، حکمت، چ سوم، ۱۳۶۹، ۲۹۶ ص.

در شناخت اندیشه هگل، روژه گاردی، باقر پرهام،

تهران، انتشارات آگاه، ۱۳۶۲، ۲۶۸ ص، با فهرست اعلام و کتب.

در قلمرو شناخت، سید محمد محمودی،

تهران، انتشارات سروش، چ اول، ۱۳۶۱، ۱۰۰ ص.

در آمدی به فلسفه، عبدالحسین نقیب زاده،

تهران، کتابخانه طهوری، چ مکرر، ۱۳۷۲، ۲۹۸ ص، با فهرست نامها، بخش سوم، نگاهی به متافیزیک و روش شناسی، صص ۱۲۹ – ۲۷۳.

در آمدی به تحلیل فلسفی، جان هاسپرس، سهراب علوی نیا،

تهران، بنیاد ترجمه و نشر کتاب ایران، چ اول، ۱۳۷۰، بخش دوم، نظریه شناخت، صص ۲۲۱ – ۳۴۹.

در آمدی بر فلسفه، جان هرمن رندل و جاستوس باکلر، امیر جلال الدین اعلم،

تهران، سروش، چ دوم، ۱۳۷۵، ۲۹۴ ص، با فهرست ها.

دراسه تحلیلیه للنظریه المادیه الدیالکتیکیه، جعفر الهادی،

قم، شورای مدیریت، چ اول، ۱۲۲ ص، کتابنامه زیر نویس.

در آمدی بر فلسفه، ویلیام آ. سینکلر، گل بابا سعدی،

تهران، انتشارات هیرمند، چ اول، ۱۳۷۱، ۱۴۸ ص.

دیالکتیک، مؤسسه در راه حق و اصول دین، چ سوم، ۹۱ ص.

دیکارت رائد الفلسفه فی العصر الحدیث، کامل محمد محمد عویصه،

بیروت، دار الکتب العلمیه، طبع اول، ۱۴۱۳، ۱۶۰ ص.

دنیای سونی، داستانی در باره تاریخ فلسفه یوستین گادر، حسن کامشا