خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده :

خانواده به عنوان نهادی اجتماعی، هسته نخستین پیوند اجتماعی انسان را بنیان می نهد
و با تأمین مجموعه ای از نیازهای انسانی، عهده دار نقش ها و کارکردهای ویژه ای
است. فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده به عنوان نیاز اجتناب ناپذیر عصر ما، همه ابعاد
انسانی را در سطوح مختلف فکری، عاطفی و رفتاری تحت پوشش قرار می دهد و در به ثمر
رساندن اهداف خانواده حائز اهمیت است. فرآیند مشارکت پذیری از رویکردهای متفاوتی
قابل تبیین است، اما نظام مند بودن کنش اجتماعی موجب می شود تا با بهره گیری از
نظریه پارسونز، شرایط و موانع فرهنگی فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده بررسی شود.

صرفنظر از نقد و ابرامی که متوجه نظام های کنشی مورد نظر پارسونز است، تأکید او بر
نظام فرهنگی به عنوان نظامی مسلط و تعیین کننده، هم در توصیف مشارکت پذیری و هم در
تحقیق و تثبیت آن واقعیتی انکارناپذیر است. تأثیرگذاری عقاید، باورها و ارزشهای
دینی بر آرمانها و اهداف خانواده و مسئولیت پذیری اعضاء و تفاهم و توافق آنها، از
عناصر کلیدی نظام فرهنگی جامعه اسلامی است که موجب فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده
می شود. از سوی دیگر ابهام نقش ها، فضای بی اعتمادی، بدبینی، حسادت، کینه توزی و
نگاه جنسی محض به نقشهای همسری به عنوان موانع فرهنگی فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده
محسوب می گردد.

خانواده به عنوان بنیادی ترین نهاد اجتماعی می تواند عمیق ترین تأثیرات روحی و
روانی را در اعضایش ایجاد کرده و به نوبه خود منشأ تحولاتی عظیم در جامعه باشد،
جامعه نیز می تواند تغییرات اجتماعی را به درون خانواده سوق دهد. به طور نمونه
جامعه ای که روح استبداد در تمام کالبد نهادی آن جاری است، این چهره استبدادی در
درون خانه نیز نمایان می شود و بالعکس، افرادی که تعاملات خانوادگی آنها با استبداد
و انزوا همراه است، روابط اجتماعی خود با دیگران را بر اساس چنین الگویی ترسیم
می کنند.

صرفنظر از مدل آرمانی و ارزشی خانواده که چهره تابناکی دارد، حرکت تاریخی آن تحت
تأثیر تحولات سیاسی، اجتماعی و فرهنگی جامعه، حرکتی ناموزون در قوس صعود و نزول
بوده و در شرایط کنونی که موضوع مشارکت اجتماعی به عنوان یکی از رهاوردهای انقلاب
اسلامی توجه همگان را به خود جلب کرده است، فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده به رویکردی
اجتماعی و فراگیر تبدیل می شود و امید است تا این سوگیری مبارک به مدل آرمانی و
الهی خود نزدیک شود.

اما سؤال اساسی آن است که خانواده مشارکت پذیر از چه امتیازات و فوائدی برخوردار
است؟ آیا مشارکت اعضای خانواده دامنه خاصی دارد؟ از چه راههایی می توان اعضای
خانواده را مشارکت پذیر نمود؟ موانع چنین مشارکتی چیست؟ … این تحقیق درصدد پاسخگویی
به این سؤالات است.

مفاهیم کلیدی

برخی از مفاهیم کلیدی و محوری این نوشتار نیازمند توضیح و تعریف است، لذا به اختصار
سه مفهوم ذیل تعریف می شود:

1-خانواده

جامعه شناسان تعاریف گوناگونی از خانواده ارائه داده اند که دربردارنده نقاط اشتراک
و امتیاز مختلفی است. در این بخش به برخی از آنها اشاره می شود:

الف)- تعریف خانواده با توجه به ملاک نهادی ساختی؛

خانواده نهادی است که در درون اجتماع کل قرار داشته و ارگانیسمی است که ساختار آن
بوسیله اجزاء تشکیل دهنده آن حفظ می شود.

ب)- تعریف ساختی کارکردی خانواده؛

خانواده یکی از پاره نظام های مربوط به کل جامعه است که انجام برخی از وظایف را به
عهده دارد.

ج)- تعریف خانواده با ملاک کنش و نقش؛

خانواده واحدی مرکب از افرادی است که دارای کنش متقابل و موقعیتی خاص هستند. این
موقعیت بوسیله نقش ها معین می شود.

د)- تعریف خانواده با ملاک رابطه؛

خانواده گروهی از افراد هستند که با هم زندگی می کنند و رابطه خویشاوندی معینی بین
آنها برقرار است.

تعاریف فوق از دو جهت، محدودیت و نقصان دارد: یکی به لحاظ ملاکهای مورد توجه (که
ریشه در نوع جامعه مورد بررسی محقق و نیز چارچوب و مبانی نظری او دارد) و دیگری به
لحاظ «مانع نبودن از اغیار» است. یعنی بسیاری از تعاریف، به طور دقیق معرف خانواده
نیست، بلکه بیانی عام بوده و دیگر گروهها و نهادهای اجتماعی را نیز شامل می شود.

چنانچه در تعریف خانواده، همانند سایر مفاهیم اجتماعی، پیش فرضهای نظری و محیط
اجتماعی دخیل باشد، می توان بر اساس اندیشه های اجتماعی اسلام و جامعه ایرانی و با
توجه به نقشها و کارکردهای خانواده تعریف ذیل را ارائه نمود:

خانواده نخستین هسته زندگی اجتماعی انسان است که بنیان آن صرفاً قرارداد اجتماعی
نیست، بلکه مبتنی بر نیازی فطری و برخاسته از عمق روح انسان است. نیاز به سکونت و
آرامش روحی بین دو جنس مخالف از طریق عقد و قراردادی خاص، نخستین حلقه زندگی
اجتماعی را شکل می دهد و وظایف و نقشهای ویژه ای را برای طرفین به ارمغان می آورد.
این هسته اجتماعی با هسته های مشابه مربوط به خود(والدین و فرزندان و دیگر اقوام
نسبی و سببی) پیوندی انسانی، عاطفی و حقوقی دارد.

طبق تعریف فوق، خانواده دارای ویژگیهای ذیل است:

1. بر اساس یک نیاز فطری نه صرفاً جنسی تشکیل می شود؛

2. تشکیل آن نیازمند عقد و قرارداد اجتماعی خاص است؛

3. بین دو جنس مخالف (زن و مرد) بوجود می آید؛

4. برای طرفین این قرارداد، وظایف و نقشهای خاصی ثابت است؛

5. بین این هسته اجتماعی و دیگر هسته ها و اعضای خاص، رابطه ویژه ای وجود دارد و
یک هسته مربوط به زندگی زناشویی در درون این شبکه خویشاوندی، دارای جایگاه و
نقش های خاصی است.

2-مشارکت

پذیری

کلمه مشارکتدر لغت به معنی شرکت کردن است. در جامعه شناسی مشارکت به معنی حالت یا
وضعی می باشد که فرد به گروهی خاص تعلق داشته و سهمی در آن دارد. اما گاهی به معنی
شرکت فعالانه در گروه جهت به ثمر رساندن یک فعالیت اجتماعی است.

مشارکت به معنای نخست جامعه شناختی لازمه معنای دوم آن است، زیرا شرکت فعالانه در
اعمال اجتماعی زمانی پدید می آید که فرد به گروهی خاص تعلق داشته و سهمی از آن برای
خود قائل باشد. مقصود ما از واژه «مشارکت» دومین معناست که مفهوم نخست را نیز
دربردارد.

اصطلاح «مشارکت پذیری» به فرآیندی اشاره دارد که افراد طی آن اقدام به عمل جمعی
نموده یا رفتار خود را معطوف به تحقق هدفی مشترک نمایند.

3-

نقش اجتماعی

نقش، نوعی رفتار اجتماعی است که فرد بر اساس الگوهای اجتماعی و فرهنگی گروه انجام
می دهد. نقش تعیین کننده نحوه پاسخ گویی به انتظارات دیگران است و بر اساس پایگاه
اجتماعی معین تعریف می شود.در یک گروه اجتماعی مثل خانواده، ممکن است هر یک از
اعضاء نقش های مختلفی از قبیل نقش پدری، همسری، فرزندی، برادری و خواهری داشته
باشند.

ویژگیها و نقش های خانواده

بطور کلی هر گروه اجتماعی و از جمله خانواده، دارای ویژگیها و نقش هایی است که عدم
توجه کافی به آنها باعث ارزیابی غلط و تحلیل نادرست آن گروه می شود. لذا قبل از
ورود به بحث فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده، لازم است به این ویژگیها توجه شود:

1-

تعامل:

اعضای یک گروه با یکدیگر روابط متقابل دارند و رفتار هر عضو می تواند
تأثیر بالقوه ای بر سایر افراد داشته، آنها را به عکس العمل مناسب وادارد. اعضای
خانواده نیز چنین تعاملی با یکدیگر دارند.

2

– ساختار:

هر گروه دارای الگوهای نسبتاً پایدار در روابط خویش است و همین الگوها
پایگاه افراد و نقش های آنها را مشخص می کند. ساختاری که بر کلیت خانواده حاکم
است، خط و مشی زندگی، نقشها و کارکردهای خانواده را نشان می دهد. مثلاً الگوی زندگی
یک خانواده عشایری کوچ نشین، ترسیم کننده نقشها و کارکردهای خاصی است که چه بسا با
ساختار یک زندگی روستایی فرق می کند. بنابراین توجه به ساختار خانواده حائز اهمیت
است.

3-

اندازه:

اندازه و قلمرو کمّی گروه در تعیین نقشها و وظایف گروه مؤثر است و تا
اندازه آن مشخص نباشد، ساختار آن به درستی شکل نگرفته یا قابل شناسایی نیست. مثلاً
خانواده گسترده به جهت افزایش کمیت آن، نسبت به خانواده هسته ای ساختار متفاوتی
دارد.

4-

آرمان:

هر گروهی برای تحقق اهدافی بوجود می آید. اهداف موجودیت یک گروه را،
آرمان آن گروه می نامند. نظر به اینکه آرمانها از تنوع و تکثر برخوردارند، لذا
امتیاز گروه ها از یکدیگر به تمایز آرمانهای آنها می باشد. اهدافی که موجب تشکیل،
استمرار و پویایی خانواده در گستره کارکردهای آن می شود، آرمان خانواده را تشکیل
می دهد. بدیهی است که وحدت اهداف و آرمان باعث اشتراک خانواده ها می باشد. همانطور
که کثرت و تغیّر آن، وحدت و اشتراک ماهوی را از خانواده سلب می کند.

5- همبستگی:

بر اساس میزان تعامل و اشتراک در آرمان، همگرایی و همبستگی ایجاد
می شود و برای درک یک گروه باید میزان همبستگی و ارتباط اعضاء با یکدیگر را در نظر
گرفت. مثلاً خانواده ای که بر اساس آرمان مشترک بوجود آمده و از تعامل مقبولی
برخوردار است، میزان همبستگی آن نسبت به خانواده ای که فاقد چنین ویژگی می باشد،
بیشتر است.

6- تغییر:

گروه در معرض تغییر و دگرگونی قرار دارد. شناخت عوامل تغییر، عرصه ها و
قلمرو آن و نیز تصمیم گیری در پذیرش مقدار تغییر، همگی متغیرهایی هستند که یک گروه
ممکن است با آن مواجه شود. خانواده هم از این ویژگی مستثنی نیست، اما گزینش عنصری
جدید و تغییر در عرصه های مختلف خانواده بستگی به عواملی از قبیل آرمان، محیط
طبیعی، ضرورت اجتماعی (از قبیل تقسیم کار اجتماعی بر حسب پیچیدگی ساختار جامعه) و …
دارد.

شرح و تفصیل هر یک از این ویژگیهای ششگانه و تطبیق آنها بر خانواده، نیازمند مجال
دیگری است، آنچه که اینک مورد توجه است و برای هر خانواده ای اعم از شهری، روستایی
و عشایری تعیین کننده و الزامی می باشد؛ عناصر تعامل، آرمان و همبستگی است. در
جامعه و فرهنگ اسلامی، خانواده به گونه ای تلقی شده است که آرمان، تعامل و همبستگی
اعضای آن، وظایف و نقش های آن را ترسیم می کند. این آرمان مبتنی بر آرم های
اعتباری نیست، بلکه از تلاش دوسویه بین دو جنس مخالف جهت رسیدن به آرامش درونی خبر
می دهد، که میوه ای چون محبت و مودت ببار می آورد: «و من آیاته ان خلق لکم من
انفسکم ازواجاً لتسکنوا الیها و جعل بینکم موده و رحمه… »«و از نشانه های اوست که
از جنس شما زوج هایی قرار داد تا با روی آوردن به او آرام گیرید و بین شما دوستی و
رحمت برقرار کرد».

تعاملی که این آرمان و سایر اهداف مورد نظر را تعقیب می کند بر پایه «میثاق غلیظ»
استوار است. «… و اخذن منکم میثاقاً غلیظاً» در حالیکه از شما عهد موکدی گرفتند.

لازمه این شاخص معنوی آن است که همه نقش ها و وظایف مربوط به زن و شوهر از عمق و
غلظت برخوردار بوده و از صمیم قلب برخاسته باشد. همگرایی و همبستگی ارکان اصلی
خانواده یعنی زن و شوهر تا آنجا است که هر کدام بدون دیگری فاقد پوشش لازم بوده و
محافظ طبیعی خود را از دست می دهد: « … هنَّ لباس لکم و انتم لباس لهنَّ»«آنها لباس
برای شما و شما لباس برای آنها هستید».

مرد در حفظ زن و زن در حفظ همسر خویش باید کوشا باشد و این شدت توجه به یکدیگر،
همبستگی و همگرایی آنها را می رساند. جامعه شناسان با توجه به نگاه تاریخی به
خانواده و تحولات معاصر آن در جوامع خویش، نقش ها و کارکردهایی را به شرح ذیل ذکر
کرده اند:

1. تنظیم رفتار جنسی و تولید مثل؛

2. جامعه پذیری کودکان؛

3. مراقبت از کودکان، معلولان و سالمندان؛

4. تأمین امنیت اقتصادی.

علیرغم تغییر و تحولاتی که در روابط انسانی و نهادهای اجتماعی ایجاد شده است، ضرورت
کارکردی نهاد خانواده همچنان خانواده هسته ای را حفظ کرده است و به تعبیر برخی از
جامعه شناسان عمومیت خانواده هسته ای را می توان با توجه به کارکردهای اجتناب
ناپذیرشان توجیه کرد. صرف نظر از اظهار نظر جامعه شناسان غربی درباره نقش ها و
کارکردهای خانواده، در جامعه اسلامی خانواده از ویژگیها و کارکردهای ذیل برخوردار
است:

1. تولید مثل و بقاء نسل؛

2. سکونت و آرامش روانی همراه با مهر و عطوفت شدید؛

3. ارضاء غریزه جنسی؛

4. تربیت فرزندان و هنجارمند کردن آنها بر اساس ارزشهای جامعه اسلامی؛

5. مشارکت در تأمین نیازهای مادی و معنوی (نظیر تهیه مسکن و هزینه زندگی، تدارک
ازدواج فرزندان و کمک در تأمین نیازهای اولیه خانواده های ایشان، کمک به والدین و
خویشاوندان و…) با فرض مسئولیت بیشتر مرد (همسر).

بنابراین برخی از نقشها مظهر اقتدار و تدبیر امور درخانواده است و برخی دیگر مظهر
عطوفت و رحمت و ارضاء نیازهای عاطفی و جنسی است و برخی از نقشها عهده دار جنبه های
پرورشی، تربیتی و معرفتی خانواده است.هر یک از نقشهای فوق دارای ویژگیها و خصوصیاتی
است که طرح آنها در این ظرف محدود نمی گنجد.

ضرورت و فوائد مشارکت اعضای خانواده

1- مشارکت سبب تخفیف بار سنگین مسئولیت ها از دوش یک فرد شده، فشارهای روانی ناشی
از فردگرایی را به امنیت روانی و عاطفی حاصل از مشارکت پذیری تبدیل می کند.

2- مشارکت به درک متقابل و همدلی بیشتر اعضای خانواده کمک می کند. فرض فقدان هر نوع
مشارکت پویا، نشان از عدم اعتماد اعضای خانواده به یکدیگر دارد. خانواده ای که
نمی تواند اعضایش را به مشارکت فراخواند، از استعدادهای آنان خبر نداشته یا اعتمادی
ندارد، در نتیجه اعضای آن نمی توانند همدیگر را تکمیل کنند. چنین خانواده ای از
ناتوانی و انزوای اعضای خود در رنج است.

3- مشارکت پذیری، کارآمدی خانواده را در دستیابی به اهداف افزایش می دهد. هر قدر
قلمرو فعالیت فکری، عاطفی و رفتاری اعضای خانواده انفرادی تر باشد، به همان میزان
پیامدهای آن در مقایسه با حالت مشارکت پذیری، محدودتر و ناقص تر خواهد بود.

4- فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده، با توجه به شرائط فرهنگی، سیاسی و اقتصادی عصر ما،
یک ضرورت اجتماعی است. در گذشته، اعضای خانواده به صورت طبیعی و در شبکه ای گسترده،
روابط خود را شکل می دادند. شدت روابط در عرصه های مختلف اقتصادی، تربیتی، آموزشی،
دینی و … مشارکت پذیری را به صورت طبیعی ایجاب می کرد؛ اما در عصر کنونی که پیچیدگی
جامعه، تقسیم کار شدید در بیرون از خانه و افزایش روابط غیر رسمی، ارتباط فیزیکی و
معنوی مستمر اعضای خانواده را کاهش داده، ایجاد مشارکت در زمینه های مساعد و مناسب
برای التیام جراحت خانواده یک اضطرار و ضرورت اجتماعی است.

با توجه به ضرورت و فوائد بیشمار فایل پاورپوینت کامل مشارکت پذیری اعضای خانواده، جای این پرسش هست که
مشارکت آنها در چه ابعاد یا قلمرویی قابل ترسیم است؟

قلمرو مشارکت اعضای خانواده

جامعه معاصر که دستخوش تغییر و دگرگونی است، حوزه های کارکردی خانواده را در معرض
تحول قرار داده و دامنه آن را محدود کرده است. با وجود تحولات شگفت صنعتی و
رسانه ای که بسیاری از نهادهای اجتماعی و روابط انسانی را دگرگون کرد، اما میزان
حضور اجتماعی دین، به ویژه دین اسلام و نقش باورها و ارزشهای فرهنگی به عنوان
متغیرهایی مستقل و پویا در ثبات یا تغییر این کارکردها غیر قابل انکار است.
حوزه های مشارکت اعضای خانواده متغیر وابسته ای است که تحت تأثیر عوامل زیادی
می باشد، از رویکرد انسان شناختی، نوع نگرش ما نسبت به عالم و آفرینش تا رویکردهای
اجتماعی و میزان و شدت جامعه پذیری اعضای خانواده از ارزشهای اجتماعی، همگی در
تعیین قلمرو مشارکت اعضای خانواده تأثیر گذار است. بنابراین با توجه به گوناگونی
این عوامل می توان دامنه مشارکت و سطوح آن را در خانواده های جامعه جهانی، مختلف
ارزیابی کرد. ابعاد یا سطوح مشارکت در خانواده ایرانی و اسلامی را می توان به شرح
زیر بیان کرد:

1- مشارکت فکری

اکثر خانواده ها دغدغه رشد فکری و تربیتی عقلانی فرزندان خود را داشته و برای به
ثمر رساندن آن سرمایه های انسانی و مالی خود را هزینه می کنند. زن و شوهر با
مشارکت خود آموزشهای لازم دینی و مهارتهای مناسب اجتماعی را به فرزندان خود
می آموزند. علاوه بر این مشارکت فکری و معاونت و همکاری در ارتقاء فکری و فرهنگی
بین همسران، پیش شرط اساسی تأمین سایر مشارکتهای خانوادگی است، لذا خانواده هایی که
مشاوره و مشارکت فکری آنها با یکدیگر بیشتر است، از بهداشت روانی و روحی بهتری
برخوردارند. هنگامی که ارتباط کلامی بین زن و شوهر از محدوده دخل و خرجها فراتر رود
با کاستیها، علائق و نیازهای یکدیگر بیشتر آشنا شده و بسیاری از مشکلات را با بحث و
مشورت حل می کنند، در نتیجه نگرش آنها نسبت به خانواده و ازدواج مثبت خواهد شد.

2-
مشارکت

عاطفی و روانی

خانواده های هنجارمند جامعه اسلامی از مشارکت عاطفی و روانی بالایی برخوردارند.
هیچگاه روابط عاطفی اعضاء یکسویه یا ضعیف نیست. عاطفه والدین نسبت به فرزندان بسیار
بالا بوده و همین شدت عاطفه و وابستگی، فاصله زمانی و مکانی آنها از یکدیگر را
دردناک می کند. از سوی دیگر فرزندان هرگاه نسبت به والدین عاطفه لازم را نشان
ندهند، افرادی بی رحم و ناهنجار نسبت به والدین محسوب می شوند. عواطف زن و شوهر
نسبت به یکدیگر در نمونه معتدل و مطلوب آن بسیار به یکدیگر معطوف