خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل شُرَفا(۱)

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل شُرَفا(۱) :

شُرَفا، علویانی بودند که در سرزمین های اسلامی همواره مورد احترام مردم بوده و موفق به تشکیل دول مهمی در جهان اسلام شدند. شرفا به شاخه های مختلف تقسیم شدند که مهم ترین آنها شرفای حسنی و حسینی اند. شرفای حسنی از نسل حسن مثنی بوده که موفق به تشکیل دولت ادریسیان در مغرب شدند. شرفای حسینی از نسل امام صادق علیه السلام بوده که فاطمیان خود را به ایشان منتسب می کردند. مطلب حاضر، ترجمه مقاله ی شرفا از دائره المعارف اسلام (چاپ دوم) است که توسط لوی پروونسال مستشرق مشهور فرانسوی نوشته شده است. وی ضمن بررسی تبارشناسانه شاخه های مختلف شرفا آثار مهم مربوط به آنان را معرفی کرده است. کتابشناسی شرفا، در مقاله حاضر، جهت محققین و پژوهشگران در این زمینه حائز اهمیت است

واژه های کلیدی:

شرفا، حسنی، حسینی، تبارشناسی، ادریسیان، فاطمیان.

در گویش مراکشی، «شرفاء» جمع شریف به معنای اصیل است. این اصطلاح متعلق به خاندان پیامبر (اهل بیت) علیهم السلام است و در مورد نسل پیامبر صلی الله علیه و آله وسلم از طریق دخترش فاطمه و پسر عمویش علی علیهماالسلام به کار می رود. فرزندانی از این زوج به دنیا آمدند که از آن جمله حسن و حسین، اجداد شرفای حسنی و حسینی در خاورمیانه و مغرب اند. شرفا همواره از توجهی در خور و امتیازاتی ویژه از جانب حاکمان و مردمان سرزمین هایی که در آن ها می زیسته اند، بهره مندند. نکته ای که باید متذکر شویم، این است که در کنار خاندان موثق رسالت، نسلی از مرابطینِ مشهور، به دروغ لقب «شریف» گرفته اند.

تاریخ

علی علیه السلام پسران متعددی از زنان دیگرش جز فاطمه علیهاالسلام داشت که زنجیره ی مهمی از نسل ها را تشکیل می دهند. اینان گرچه عموما علوی اند، تنها بخشی از علویان که حسنی و حسینی اند می توانند ادعا کنند که از نسل شرفا هستند. اینان و شاخه هایی از آنها، در بسیاری از سرزمین های اسلامی حضور داشته اند:

۱. کلیه ی شرفای حسنی در خاورمیانه از نسل دومین پسر حسن بن علی علیهماالسلام ، یعنی حسن مثنّی ریشه می گیرند.

الف) از آخرین پسرش عبداللّه کامل از طریق فرزندانش موسی الجَوْن، بنو اخیضر(۲) مکه و یمن (۳۵۰ ۲۵۱ق / ۹۶۱ ۸۶۵م) موسوی ها و هاشمی ها، بنوقتاده(۳) (امیران مکه، از ۵۹۸ق / ۱۲۰۲ ۱۲۰۱م به بعد)، بنوفلَیْته(۴) و سرانجام بنوصالح از غانه و نیز شرفای مشهور به سلیمانیه.

ب) نسل داوود، پسر دیگر حسن مثنی، سلیمانیان یمن و مکه اند.

ج) از ابراهیم، پسر دیگر حسن ثانی، دودمان امامان رَسّی یمن از طریق قاسم الرّسی.

۲. شرفای حسینی خاورمیانه فرزندان جعفر صادق بن محمد باقر علیهماالسلام ، نوه ی امام حسین علیه السلام از طریق علی علیه السلام زین العابدین هستند. فاطمیان یا عبیدیان آفریقا و مصر مدعی اند که از این نسل اند. هم چنین بنومُهنّا، امیران مدینه در سال های قبل از ۶۰۱ قمری / ۱۲۰۴ میلادی و بالاتر از همه، امامان شیعیان اثنی عشری که دوازدهمین آنان محمدالمهدی(عج) پسر حسن عسکری علیه السلام (د .۲۶۰ق / ۸۷۴م) است، هم چنین فرزندان یکی از برادران حسن مثنی، زید، که جدّ زیدیان طبرستان (۲۸۷ ۲۴۷ق / ۸۶۱ ۹۰۰م) است، می توانند از شرفا به شمار آیند.

۳. در دورترین نقطه ی شمال آفریقا، مغرب الاقصی، تعداد زیادی از شرفا زندگی می کنند(شرفای مغرب). یک قرن یا بیش تر بعد از ورود اسلام به مراکش این گروه نقش مذهبی و سیاسی مهمّی داشتند و از این زمان یک علوی از نسل حسن بن علی علیهماالسلام به نام شریف ادریس اول پسر عبداللّه الکامل و برادر موسی الجَوْن (مذکور در بالا) اولین حکومت شرفای مراکش را بنیاد نهاد.

اکثریت وسیعی از شرفای مغرب از نسل حسنیان و از فرزندان ادریس اول و پسرش ادریس دوم اند. ادریس دوم هفت پسر داشت، پنج تن از آنان که پراکنده شدند عبارت اند از:

الف) عمر که فرزندان او بر جَبَل العَلَم و سپس بر تلمسان^(۲) حکومت کردند. این ها همان شرفای حمودی هستند که چند سال در اسپانیا خلافت قُرطُبه را در اختیار داشتند و سپس در مالِقه حکومت یافتند. (۴۱۴ ۴۰۷ق / ۱۰۲۳ ۱۰۱۶م).

ب) قاسم که پسرش یحیی در جُوطه، واقع در غرب مراکش، بر وادی سَبو مستقر شد و جدّ تمام شرفای جُوطی (جُوطیّون) فاس بود. موضوعی که باید مورد توجه قرار گیرد عِمْرانیان اند که به عنوان نقیبان حاکمیت داشتند و مخالف مرینی ها (نیمه ی دوم قرن ۹ ق / ۱۵م) بودند.

ج) عیسی بنیان گذار شرفای دبّاغیون که در قرن ۴ قمری / ۱۰ میلادی با حسن بن غَنُّون به حوالی قُرْطُبه مهاجرت نمودند و بعد از تسلط مسیحیان به سَلا^(۳) و فاس برگشتند.

د) عبداللّه که فرزندان او، با عنوان اَمغاریّون در شمال مراکش، سپس در جنوب آزمّور مستقر شدند.

ه) محمد که دو پسر داشت: یحیی، جدّ شرفای کَتّانیون در مِکْناسه و سپس در فاس (نیمه ی دوم قرن ۱۰ق / ۱۶م) و علی، که چند شاخه از شرفا به او می رسند. عبداللّه الکامل پسر ادریس اول دو پسر دیگر هم داشت که بعدا به مراکش آمدند:

الف) جعفر نیای شرفای سوس

ب) موسی الجَوْن که شرفای قادری (قادریّون) به واسطه ی عبد