خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل علم درایه یا مصطلح الحدیث

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل علم درایه یا مصطلح الحدیث :

مصطلح الحدیث: یکی از رشته های علم الحدیث است.

علم الحدیث، علمی است که به آن، اقوال و افعال ^(۱) و احوال ^(۲) یا تقریر پیغمبر و امامان شناخته می شود. ^(۳)

و چون احادیثی که به ما رسیده، شامل گفته معصوم و نیز نام وسایطی است که کلام مزبور را از وی روایت و نقل کرده اند، می توان گفت: علم الحدیث، علم به قوانینی است که به آن احوال سند و متن شناخته می شود. ^(۴)

علم الحدیث، به علم روایه الحدیث و درایه الحدیث منقسم می گردد، زیرا آنچه را مربوط به سند (سلسله ناقلان) است، روایه الحدیث یا اصول الحدیث نامند و آنچه را مربوط به فهم کلام معصوم است درایه الحدیث گویند.

روایت الحدیث (اصول الحدیث) علمی است که از کیفیت اتصال احادیث به معصوم، از جهت احوال روات (که آیا ضابط و عادلند؟) و از لحاظ کیفیت سند (که آیا متصل است یا منقطع؟) و غیر اینها گفتگو می کند.و خود شامل دو بخش است:

۱.علم رجال

۲.مصطلح الحدیث.

درایه الحدیث (در مقابل روایه الحدیث) علمی است که از مفاد الفاظ متن حدیث چون شرح لغات حدیث و بیان حال حدیث از لحاظ اطلاق و تقیید و عموم و خصوص و داشتن معارض و مانند اینها بحث می کند که مناسب است نام این قسمت را فقه الحدیث گذارند.بخش اول را اصول الحدیث نیز می نامند. ^(۵)

بخش روایت الحدیث یا اصول الحدیث چنان که گفتیم به دو رشته تقسیم شده است:

۱.علم رجال

۲.مصطلح الحدیث.

۱.چه آنکه اگر از احوال یکان یکان رجال سند از لحاظ عدالت آنان و وثوق و اعتماد به روایت و نقل آنها بحث شود، «علم رجال » نامیده می شود.

۲.و اگر از کیفیت نقل حدیث به توسط راویان از لحاظ اتصال و انقطاع زنجیره حدیث و یا داشتن سند و یا ارسال و مانند آن سخن رود، به «مصطلح الحدیث » و گاهی به «درایه » تعبیر نمایند. ^(۶)
(۷) ولی نام اول با این عمل متناسب تر است، چه آنکه درایه به معنی علم و فهم معانی است و شناسائی اصطلاحات متناسب با نام (مصطلح الحدیث) است که موضوع بحث ما را تشکیل می دهد. ^(۸)

مبادی علم مصطلح الحدیث

متقدمان، معمولا در آغاز کتب درسی پس از تعریف علمی که مورد بحث است، از سه چیز به اختصار یاد می کردند: ۱.موضوع ۲. مدون و مخترع آن، ۳.غرض و فایده از آموزش آن علم.گاهی نیز در مقدمه از مبادی علم گفتگو می شد.مبادی مصطلح الحدیث، عبارت است از عربیت (ادبیات عرب) و معرفت سیره رسول اکرم صلی الله علیه و اله و سلم و معرفت اجمالی اصولین (اصول دین و اصول فقه) و اطلاع مختصری از علم فقه (ر.ک: کشف الظنون، قائمه ۶۳۵)

تعریف مصطلح الحدیث یا درایه

در تعریف این علم گفته اند: درایه علمی است که از سند حدیث و متن آن و چگونگی فرا گرفتن و آداب نقل حدیث گفتگو می کند. ^(۹)

موضوع درایه عبارتست از سند و متن حدیث. ^(۱۰)

مؤسس و مدون این علم، قاضی ابو محمد حسن بن عبد الرحمن رامهرمزی ^(۱۱) متوفای سال ۳۶۰ هجری) است ^(۱۲) که در این باره، کتاب «المحدث الفاصل بین الراوی و الواعی » را تالیف فرموده. ^(۱۳)

فایده و غرض از این علم: معرفت و شناسایی احادیث مقبول و مردود است. ^(۱۴)

سند حدیث، همان سلسله و زنجیره راویان است که متن حدیث را به معصوم می رساند. ^(۱۵)

زنجیره حدیث را از این جهت سند نامند که در مقام اثبات حدیث به گفته و نقل آنان استناد می شود، چه سند وسیله اعتماد به حدیث است، بنابر این کلمه سند از (فلان سند ای معتمد) اخذ شده ^(۱۶) یا از این جهت است که حدیث به وسیله سند، اضافه و انتساب به معصوم پیدا می کند.

یقال: اسند الیه ای اضاف الیه.بعضی سند و اسناد را یکی دانسته اند، ^(۱۷) ولی ظاهرا اسناد، نقل حدیث است با سند.

میر سید شریف و سیوطی و میرداماد فرموده اند: «الاسناد رفع الحدیث الی قائله بالتناول » (اسناد رسانیدن حدیث است به گوینده اصلی آن به نقل هر طبقه از راویان برای طبقه بعدی) .

پی نوشتها:

۱.فعل امام چنانچه به عنوان بیان حکمی صادر شود، حجت خواهد بود، ولی اگر امام ابتداء عملی را به جا آورد حجت نخواهد بود، منتها نفس فعل امام دلالت بر جواز آن عمل می کند و اگر در عبادات باشد، رجحان عمل را می رساند.

۲.مراد از احوال معصوم، بیشتر همان تقریر و امضای عملی و به عبارت دیگر، سکوت وی در مقابل عملی است که فردی به عنوان مشروعیت در محضر امام انجام می دهد.تقریر امام از آن رو حجت است که معصوم، ناشایستی را امضا نمی فرماید.

۳.شرح صحیح بخاری از کرمانی