خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام

ارائه‌ی فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام – تجربه‌ای خاص و متمایز!

پاورپوینتی حرفه‌ای و متفاوت:

فایل فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام شامل 113 اسلاید جذاب و کاملاً استاندارد است که برای چاپ یا ارائه در PowerPoint آماده شده‌اند.

ویژگی‌های برجسته فایل فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام:

• طراحی خلاقانه و حرفه‌ای: فایل فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام به شما این امکان را می‌دهد که مخاطبان خود را با یک طراحی خیره‌کننده جذب کرده و پیام خود را به بهترین شکل انتقال دهید.
• سادگی در استفاده: اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام به گونه‌ای طراحی شده‌اند که استفاده از آن‌ها بسیار آسان باشد و نیاز به تنظیمات اضافی نداشته باشید.
• آماده برای ارائه: تمامی اسلایدهای فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام با کیفیت بالا و بدون نیاز به ویرایش، آماده استفاده هستند.

کیفیت تضمین‌شده با دقت بالا:

فایل فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام با رعایت بالاترین استانداردهای طراحی تولید شده است. بدون نقص یا بهم‌ریختگی، تمامی اسلایدها آماده برای یک ارائه بی‌نقص و حرفه‌ای هستند.

نکته مهم:

هرگونه تفاوت احتمالی در توضیحات ممکن است به دلیل نسخه‌های غیررسمی باشد. نسخه اصلی فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام با دقت و حرفه‌ای تنظیم شده است.

همین حالا فایل فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام را دانلود کنید و ارائه‌ای حرفه‌ای و تأثیرگذار داشته باشید!

---

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل فرهنگ وقف در اسلام :

وقف سنت حسنه ای است که از دیرباز به اشکال گوناگون در تاریخ بشر وجود داشته و اسلام آن را در مسیری روشن،

منطقی، هدفدار، مترقی و دقیق نهاده است

.

در شروع بحث، توجه خواننده گرامی را به وقف در غیر جهان اسلام جلب می کنم

.

تعریف وقف

وقف در لغت به معنای ایستادن، ماندن و آرام گرفتن است

. ^(۱)

و در اصطلاح فقهی، نگهداشتن و حبس کردن عین ملک

است و مصرف کردن منافع آن در راه خدا. برخی از فقها گویند وقف حبس عین است بر ملک خدایتعالی

.

مرحوم محقق حلی در شرایع می نویسد: «وقف عقدی است که ثمره آن حبس اصل و تسبیل منافع است (تسبیل منافع

یعنی صرف کردن مال در جهتی که واقف تعیین کرده است

)». ^(۲)

مرحوم شیخ طوسی در مبسوط می گوید تسبیل یعنی در راه خدا قرار دادن، و دلیلشان این سخن نبی اکرم صلی الله

علیه وآله است که فرمود: «حبس الاصل و سبل المنفعه » یعنی اصل را حبس کن و منافعش را در راه خدا آزاد نما

». ^(۳)

مذاهب دیگر اسلامی برای وقف تعاریف مختلفی دارند و فقهای هر مذهب وقف را آن گونه تعریف کرده اندکه بیانگر

دیدگاه آنان نسبت به مالکیت وقف باشد. گروهی وقف را جایز و گروهی آن را لازم دانسته اند

.

علمای مذهب شافعی می گویند: وقف عبارتست از حبس مال که انتفاع از آن با بقای عین مال ممکن باشد. وقف در اصل

مال ممنوع و مقطوع می گردد و منافع وقف به قصد قربت هزینه می شود

. ^(۴)

در فقه گفته می شود وقف عبارتست از حبس عین مال بر ملک واقف و صدقه دادن منافع آن

. ^(۵)

در این تعریف ابوحنیفه

وقف را مانند عاریه جایز می داند و لذا استعمال لغت حبس در این تعریف دارای اشکال است

. ^(۶)

ابن عرفه از علمای مذهب مالکی گفته است: وقف عبارتست از اعطای منفعت (و نه ذات آن)، به خلاف هبه که واهب عین

موهوبه را می بخشد

. ^(۷)

در فقه حنبلی وقف چنین تعریف شده است: «الوقف هو تحبیس الاصل و تسبیل الثمره » یعنی وقف حبس اصل و تسبیل

منافع است

. ^(۸)

اهداف وقف

وقف به لحاظ مصالح عمومی از دیرباز موارد استفاده متنوع و گوناگون داشته و رایجترین موارد مصرف آن عبارتست از

:

۱ –

تعلیم و تعلم رایگان – (احداث مدارس و تهیه امکانات تحصیل برای جویندگان علم و دانش

).

۲ –

زاویه ها: مراکزی بوده اند که برای تحصیل علم، عبادت و خدمت رایگان به وجود آمده و مانند سفره ای رنگین در

اختیار عموم بوده اند

. ^(۹)

۳ –

تهیه آب و آبیاری اراضی کشاورزی و مانند آن

.

۴ –

تاسیس کاروانسراها در مسیر کاروانها و قافله ها

.

۵ –

مواردی از قبیل معالجه و درمان بیماران، کمک به زوار و مسافران، همدردی با فقرا و مستمندان

.

اقسام وقف

وقف به اعتبارهای مختلف به انواع و اقسامی تقسیم می شود و از آن جمله

:

منقطع الاول، منقطع الوسط، منقطع الآخر. با این توضیح که انقطاع ممکن است ناشی از جعل شارع و یا ناشی از جعل

واقف باشد

.

وقف به اعتبار قصد واقف. ممکن است تملیک منافع بر موقوف علیه مقصود باشد

(۱۰)

و یا صرف آن در موقوف علیه، و در

صورت دوم ممکن است منظور صرف شخص منافع باشد و یا اعم از آن و بدلش

.

وقف به اعتبار موقوف علیه به عام و خاص تقسیم می شود

:

وقف عام وقفی است که مخصوص دسته و طبقه خاص نیست مانند وقف بر فقراء، روضه خوانی و اطعام، وقف بر طلاب

علوم دینی و مساجد و غیره

.

وقف خاص وقفی است که مخصوص دسته ای خاص باشد مانند وقف بر اولاد و ذریه شخص و غیره

.

به بیان دیگر وقف عام وقفی است که برای انتفاع کل مردم قرار داده شده است و وقف خاص حق انتفاع را برای گروهی

خاص در نظر دارد

(۱۱)

.

از جمله تقسیمات دیگر وقف، وقف انتفاع و وقف منفعت است

.

در وقف انتفاع نظر واقف از وقف تحصیل درآمد مادی نیست مانند احداث و وقف مسجد در زمین ملکی خود یا زمین

موات

.

در وقف منفعت همان طور که در «وقف به اعتبار قصد واقف » گفتیم نظر واقف تحصیل درآمد و مصرف درآمد در موارد

مورد نظر واقف است مانند وقف ملکی برای حفظ و اداره مدرسه و غیر آن مثل روضه خوانی و اطعام

. ^(۱۲)

ارکان وقف

بنابر قول اکثر فقها ارکان وقف چهار مورد است

:

۱ –

صیغه وقف

۲ –

موقوف (مال به وقف داده شده

).

۳ –

واقف

.

۴ –

موقوف علیه

.

۱ –

صیغه وقف

.

تمامی علمای شیعه امامیه و مذاهب اربعه بر این مطلب اتفاق نظر دارند که وقف با لفظ «وقفت » تحقق پیدا می کند و این

لفظ صراحت در وقف دارد و به هیچ قرینه لغوی، شرعی و عرفی احتیاج ندارد

. ^(۱۳)

به قول علامه حلی لفظ صریح در وقف، وقفت است و لاغیر

. ^(۱۴)

بعضی از فقهای امامیه از قبیل مرحوم آیت الله سید کاظم یزدی در ملحقات عروه الوثقی و مرحوم سید ابوالحسن

اصفهانی در وسیله النجاه و مرحوم حکیم در منهاج الصالحین

(۱۵)

فرموده اند که در وقف مسجد و مقبره احتیاج به صیغه

نیست،

(۱۶)

یعنی اگر کسی مسجد را بنا کند و به مردم اجازه اقامه نماز بدهد و یا قطعه زمینی را جهت دفن اموات

اختصاص دهد و اجازه دفن بدهد این عمل بتنهایی در تحقق وقف کفایت نموده و احتیاجی به گفتن لفظ وقفت نیست

.

از مذاهب دیگر حنفیه و مالکیه نیز عرف محل را برای تحقق وقف کافی می دانند ولی شافعیه می گویند وقف تمام

نمی شود مگر با خواندن صیغه وقف

. ^(۱۷)

۲ –

موقوف

موقوف باید دارای چهار شرط باشد: لذا وقف چیزی که عین نباشد مانند طلب، یا مال مجهول صحیح نیست

.

عین باشد (یعنی دین نباشد

).

مملوک باشد (یعنی قابلیت تملک داشته باشد) و (متقوم باشد

).

با باقی ماندن عین، قابل انتفاع باشد

.

به تصرف دادن آن صحیح باشد

.

پس در موارد مملوک بودن موقوف باید گفت که وقف خوک و امثال آن (نجس العین) چون مسلمانان نمی توانند آن را

تملک کنند جایز نیست

. ^(۱۸)

امام خمینی (ره) در تحریرالوسیله می فرمایند: آنچه وقف می شود باید قابل تملک و دارای منافع حلال باشد به طوری

که بشود با بقای اصل ملک به مدت قابل توجهی از آن منفعت برد ولی لازم نیست که هم اکنون قابل بهره برداری باشد

بلکه کافی است بعد از مدتی انتفاع شود مانند وقف چهارپای کوچک و نهال کاشته شده که چندین سال بعد میوه می دهد

صحیح است و نیز وقف ملکی که اجاره داده شده است، صحیح است و پس از وقف اجاره به همان حال باقی می ماند

. ^(۱۹)

اهل سنت سه شرط را در مورد موقوف معتبر می دانند

.

۱ –

موقوف باید دارای ارزش باشد که تلف کننده ضامن باشد – یعنی قانونگذار، آن را محترم بشمارد و متخلف متجاوز را

ضامن بداند و نیز تصرفاتی نظیر بیع و اجاره و هبه در آن جایز باشد لذا وقف کردن ام ولد (کنیزی که از مولایش بچه

دارد) و مال به رهن داده شده جایز نیست زیرا اینها قابلیت فروش ندارند

.

۲ –

موقوف نباید مبهم باشد بلکه مقدار، اوصاف و جنس آن باید معلوم باشد

.

۳ –

مورد وقف باید ملک واقف باشد. اکثر علما بر این مطلب اتفاق نظر دارند، ولی در این مساله اختلافاتی دارند که آیا

واقف باید در حین وقف مالک باشد یا مالکیت آتی نیز کفایت می کند؟

از نظر فقه مالکی مالکیت آتی را نیز کافی است. یعنی اگر کسی بگوید: «اگر فلان خانه را مالک شدم وقف است » و بعدا آن

را مالک شود وقف صحیح است و به انشاء جدید نیاز ندارد

.

۳ –

واقف

واقف باید عاقل، بالغ و جائزالتصرف باشد یعنی محجور نباشد

. ^(۲۰)

همه مذاهب بر شرط بودن کمال عقل در واقف اتفاق نظر دارند و معتقدند وقف محجور صحیح نیست. از ابوحنیفه نقل

شده است که وقف در ثلث اموال صحیح است مشروط بر این که در جهت بر و احسان باشد

.

امام خمینی (ره) در تحریرالوسیله می فرمایند: «وقف کننده بایستی عاقل، بالغ، مختار و غیر محجور باشد و ممنوعیتی

از تصرفات در مالی که وقف می کند نداشته باشد بلکه وقف کافر هم صحیح است که می بایست این وقف در دین اسلام یا

بر دین او مشروع باشد

. ^(۲۱)

۴ –

موقوف علیه

در شرایط موقوف علیهم اختلافی بین فقها وجود دارد. علامه حلی سه شرط برای موقوف علیه بیان می کند

.

(۱)

موقوف علیهم باید اهلیت تملک

داشته باشد یعنی باید از کسانی باشند که بتوانند مالک شوند

.

(۲)

موقوف علیهم باید معلوم باشند

.

(۳)

این که وقف کردن به حرام نباشد – یعنی مسلمان نمی تواند چیزی را بر کافر حربی وقف کند اگر چه رحم او باشد

ولی بر کافر (غیرحربی) هر چند کافر بیگانه باشد می توان وقف نمود

. ^(۲۲)

بعضی از فقها برای موقوف علیهم پنج شرط قائلند

:

(۱)

موقوف علیهم باید در زمان وقف موجود باشند – یعنی وقف بر طفلی که بعدا متولد می شود از نظر فقهای امامیه،

شافعیه، و حنابله صحیح نیست ولی مالکیه آن را جایز دانسته است

.

(۲)

موقوف علیهم باید اهلیت تملک داشته باشند لذا وقف بر حیوانات جایز نیست

.

بعضی از فقها وقف بر حیوانات را جایز نمی دانند ولی حضرت امام خمینی (ره) این گونه وقفها را جایز دانسته اند مانند

وقف بر کبوتران حرم امام رضاعلیه السلام

.

(۳)

وقف بر معصیت خداوند نباشد مانند وقف بر مجالس قمار و شرابخواری ولی وقف بر کافر ذمی را اتفاق علما جایز

دانسته اند

.

مرحوم سید کاظم یزدی در ملحقات عروه الوثقی در باب وقف می فرمایند – بلکه وقف و نیکی و احسان بر کافر حربی هم

برای ترغیب او بر خیر جایز است و معصیت خداوند نیست – چون که از بندگان خداوند و بنی آدمند ولی وقف بر خوارج و

غلاه جایز نیست چون اینها به امیرالمؤمنین کفر ورزیده اند

.

حضرت امام خمینی (ره) می فرمایند: «ظاهرا وقف بر کافر غیرحربی و مرتد غیر فطری – اگر رحم باشد صحیح است اما

وقف بر کافر حربی و مرتد فطری محل تامل است

. ^(۲۳)

(۴)

موقوف علیهم باید معین و غیر مجهول باشد پس وقف بر زن و یا مرد غیر مشخص باطل است

.

(۵)

امامیه و شافعیه و مالکیه معتقدند وقف بر خود یا شریک قرار دادن خود با موقوف صحیح نیست ولی حنابله و

حنفیه آن را صحیح می دانند ولی اگر بعد از وقف، واقف شرایط موقوف علیهم را پیدا کند می تواند از وقف انتفاع ببرد

.

شرایط وقف

علامه حلی در شرایع الاسلام چهار شرط برای صحت وقف را لازم دانسته است

:

۱ –

دوام – یعنی وقف باید ابدی باشد نه موقت (موقت حبس است

).

۲ –

تنجیز – یعنی وقف معلق و مشروط نباشد (قطعی و محکم باشد

).

۳ –

به تصرف دادن – یعنی مسلط کردن موقوف علیهم یا متولی یا حاکم بر موقوفه و برداشتن تسلط خود از آن

.

۴ –

از خود بیرون کردن – یعنی بر خود وقف نکردن

. ^(۲۴)

اکثر علما از جمله مرحوم شیخ طوسی

(۲۵)

و صاحب جواهر

(۲۶)

و حضرت امام خمینی(ره

) ^(۲۷)

شرایط اربعه فوق را در جهت

وقف لازم می دانند

.

قلمرو و منابع وقف

وقف از نظر قرآن

باید گفت وقف از مختصات نظام حقوقی و اقتصادی اسلام است. وقف در اسلام دارای ویژگیهایی است، پیش از هر

مطلبی نگاهی به منابع اربعه می اندازیم و به عنوان تیمن و تبرک بحث را از قرآن کریم آغاز می کنیم

.

قرآن مجید اصیلترین منبع معارف و حقوق اسلامی است – لذا برای دستیابی به اصل و ریشه هر مطلبی پیش از هر

منبعی باید به قرآن مراجعه کنیم

.

درباره عطایای منجزه مانند وقف و سکنی و صدقه و هبه و غیر اینها در قرآن مجید آیاتی مخصوص به این امور نیست

لیکن آنچه عموما بر فعل خیرات و تحریض به آنها دلالت دارد دال بر این امور نیز هست. راوندی و معاصران او از آن جمله

سه آیه

(۲۸)

را در اینجا آورده اند

. ^(۲۹)

ولی می توان از باب اولویت به آیات مربوط به انفاق و احسان

(۳۰)

و قرض الحسنه و تعاون و

صدقه، به جواز و بلکه به رجحان و استحباب وقف استدلال کرد. علاوه بر اینها آیه ۴۶ سوره کهف و آیه ۷۶ سوره مریم

دلالت روشنتری بر جواز و رجحان وقف دارند

. ^(۳۱)

وقف عملی است صالح و باقی، و مصداق روشنی است از تعاون و تعاضد، و انفاقی است عاری از منت، و احسانی است خالی

از اذیت و بدور از تحقیر شخصیت دیگران، و تصدقی است دایمی و مستمر و بدون ریا، و وامی است بدون اضطراب

و تکاثر

(۳۳)

و بروز اختلافات فاحش طبقاتی

به صورتی معقول مبارزه می شود، و برگ سبزی است که به گور فرستاده می شود

. ^(۳۴)

و سرانجام عاملی است که نام واقف

را نیز جاودان می سازد و وی را به نوعی خلود و بقا می رساند

.

وقف از نظر سنت

دومین منبع وقف سنت است – و سنت به قول، فعل و تقریر پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله و جای دیگر – به قول، فعل و

تقریر شخص پیامبرصلی الله علیه وآله و ائمه علیهم السلام و یا اصحاب تعریف شده است

. ^(۳۵)

واقدی در کتاب مغازی، نقل می کند که اراضی مخیرق را به موجب وصیتی در اختیار حضرت محمدصلی الله علیه وآله

گذاشته بودند و حضرت آنها را وقف فرمودند

.

در روایتی منقول از حضرت امام جعفر صادق علیه السلام، حیطان هفتگانه (دلال، عواف ( – اعراف – عراف ۰ عوالی

)

حسنی، صافیه، مال ام ابراهیم (مشربه ام ابراهیم) مبیت (مثیب، مبثبه و برقه)، موقوفه و یا موقوفات حضرت رسول

اکرم صلی الله علیه وآله بوده اند که بعد از رحلت آن حضرت در اختیار حضرت فاطمه علیهاالسلام بود که بعدها دعوایی در

مورد آنها مطرح شد و حضرت علی علیه السلام بر وقفیت آنها شهادت دادند و حضرت فاطمه علیهاالسلام نیز آنها را

موقوفه معرفی فرمود

. ^(۳۶)

گروه کثیری از یاران پیامبرصلی الله علیه وآله در حال حیات حضرتش و با تایید آن حضرت هر کدام مالی یا اموالی را

وقف کردند چنان که گروهی هم بعد از وفات پیامبرصلی الله علیه وآله اقدام به وقف نمودند. عواید این اوقاف مطابق

نیت واقف خرج می شد و به دست خود واقف یا کسی که از طرف او تعیین می گردید اداره می شد

. ^(۳۷)

این روش خداپسندانه ادامه یافت و اصحاب و تابعین یکی بعد از دیگری برای تاسی به سنت نبوی و جلب رضای الهی

–

مالی را در راه خدا و یا برای اقربا و ذریه وقف می کردند

.

متاسفانه این سنت و سیره مرضیه بعدها تغییر ماهیت یافت و وقف در دست برخی، وسیله محروم ساختن بعضی از ورثه

از ارث و یا فرار از مالیات و امثال آن قرار گرفت

. ^(۳۸)

وقف از نظر اجماع و عقل

در فقه امامیه نگارنده به قولی برخورد نکرده است که وقف را مشروع و حتی ممدوح نداند،

(۳۹)

و لذا بدون تردید می توان

گفت که اکثریت قریب به اتفاق فقهای سایر مذاهب اسلامی نیز، موافق قول امامیه اند تنها از ابوحنیفه و زفربن هذین بن

قیس عنبری بصری و ابوهذیل، از بزرگان اصحاب ابوحنیفه – مخالفتی نقل شده و در یکی از اقوال نیز جواز وقف به

اسلحه و چارپا اختصاص یافته است

.

عموم اهل کوفه و شریح قاضی هم از ابوحنیفه پیروی کرده اند – گویا ابوحنیفه نهاد وقف را مستقل از نهاد وصیت

نمی دانسته و یا عقیده داشته که صیغه وقف قادر به ازاله مالکیت مالک نیست، و یا اصلا وقف را منافی با حقوق ورثه

می دانسته است

.

وقف در جوامع دیگر

اعمال و عقودی شبیه وقف در تمام اجتماعات بشری وجود داشته است. وجود انواع معابد در اجتماعات مختلف و

تخصیص اموال و املاک به معابد، حکایت از نوعی وقف می کند. مؤسسه های خیریه فراوانی در سراسر جهان به وجود

آمده و املاک و اموالی بر آنها تخصیص یافته و فروش و انتقال آن املاک و اشیاء نیز منع شده است

.

هنگام فتح شوش در بقعه دانیال پیامبرعلیه السلام سندی به دست آمده که نشان می داد به منظور پرداخت وامهای

بدون ربح نیز اختصاص یافته بود. خلیفه دستور داد آن گنج به بیت المال منتقل شود و طبق مفاد مندرج در آن سند عمل

شود

. ^(۴۰)

در میان اعراب حجاز افرادی بودند که تحت شرایطی خاص تعدادی از چهارپایان و حتی گاهی فرزند خود را در مقام وفای

به نذر در پای بتها قربانی می کردند و گوشت گوسفند و یا شتر قربانی شده را میان مردم و بویژه مستمندان تقسیم

می کردند

. ^(۴۱)

زن عمران حمل خود را نذر کرد

(۴۲)

و مریم در مقام وفای به نذر صمت خود، حاضر به پاسخ نشد

. ^(۴۳)

و قوم صالح، ناقه او را

که شاید موقوفه بود پی کردند

. ^(۴۴)

در کشورهای اروپایی، وقف به معنایی که در قوانین ما وجود دارد به چشم نمی خورد، ولی فکر ایجاد سازمانی که دارایی

آن به هدفهای خیر و عام المنفعه اختصاص یابد از دیرباز وجود داشته و هم اکنون نیز بنیادهای خیریه در غالب کشورها،

سهم بزرگی در امور اجتماعی و سیاسی و اقتصادی برعهده دارند – مانند بنیاد نوبل در سوئد و فورد و راکفلر در امریکا

. ^(۴۵)

نگارنده بر آن نیست که موارد فوق الذکر و همانندان آن تحت عنوان وقف قرار گیرد. زیرا هر کار خیری وقف نیست (و

رابطه آن با خدمات عام المنفعه عموم و خصوص مطلق و به تعبیری دیگر عموم و خصوص من وجه است) گو این که روح

وقف در برخی از آنان به چشم می خورد

.

ادخال و اخراج

ادخال آن است که فردی غیر از موقوف علیهم را جزء موقوف علیهم قرار دهند و اخراج عکس آنست

. ^(۴۶)

اگر واقف مالی را

وقف کند و در حین وقف شرط کند که هر کس را بخواهد از زمره موقوف علیهم خارج کند وقف باطل است ولی اگر

شرط کند که هر کسی متولد شود، داخل در موقوف علیهم گردد وقف صحیح است

.

حضرت امام خمینی (ره

) ^(۴۷)

در این باره می فرمایند: واقف پس از تمامیت وقف نمی تواند تغییری در مورد موقوف علیهم

بدهد و حق ندارد کسی را داخل موقوفه نماید یا از آن خارج کند

.

در صورتی که این حق را ضمن عقد وقف شرط نکرده باشد و اگر شرط کرده است – بعید نیست که ادخال و اخراج جایز

نباشد و چنین شرطی باطل است و بلکه با اشکال وقف هم باطل است. و نیز چنین است انتقال وقف از موقوف علیه

.

مقایسه چند باب فقهی با وقف

۱ –

هبه: چون عقد هبه ذاتا مقتضی تملیک است، لذا با وقف ارتباط اصولی ندارد ولی در مواردی که رجوع از هبه جایز

نیست مانند هبه بر ذو رحم و یا به قصد قربت، هبه محکوم به حکم وقف خواهد بود مانند آن که کسی تمام یا قسمتی از

اموال خود را بر مؤسسه خیریه ای هبه منجزه کند

.

۲ –

وصیت: عقدی است

(۴۸)

معلق و لذا با وقف که عهدی است منجز، مشابهت ذاتی ندارد ولی در مورد وصیت به وقف و

ثلث مؤبد با وقف ارتباط پیدا می کند. توضیح این که اگر موصی بگوید بعد از مرگ من فلان ملک مرا وقف کنید و وصی و

یا اوصیا بعد از مرگ او آن را وقف کنند وقف مصداق می یابد

.

۳ –

صدقه: بنابر قول مشهور با ایجاب و قبول محقق می شود و در منقول و غیرمنقول می تواند عملی شود مفید تملیک

هم هست و لذا ذاتا از وقف که مفید ازاله مالکیت است، جدا می شود گو این که وقف خود نوعی صدقه است

.

۴ –

نذر: عبارت است از التزام به عملی برای خدا به نحو مخصوص. نذر در «نذر به وقف » با وقف ارتباط پیدامی کند مانند

آن که شخص می گوید: اگر فرزندم در امتحان موفق شد، فلان ملکم را وقف می کنم و سپس چنین کند و نظایر اینها

. ^(۴۹)

عده ای گفته اند اگر وقف طرف مشخص داشته باشد باید قبول را شرط بدانیم زیرا طبق قاعده اگر بخواهیم چیزی را

ملک کسی قرار دهیم باید او راضی باشد

.

برخی فقها وقف خاص را عقد و وقف عام را ایقاع می دانند

. ^(۵۰)

در قانون مدنی از آن دسته از فقها که وقف را چه خاص و چه عام باشد عقد می دانند پیروی کرده است و در مورد صحت

عقد وقف نیز مستقیما ماده مخصوصی ندارد ولی آنچه مسلم است با توجه به این که شرایط خاص و اساسی عقد در ماده

190

ذکر شده است لذا وقف نیز تابع موقوف خواهد بود

.

وقف عقد است یا ایقاع؟

اگر ماهی