خرید و دانلود فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی

تحولی در ارائه‌ها با فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی!

اگر به دنبال یک روش ساده اما حرفه‌ای برای ارائه‌ی مطالب خود هستید، فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی بهترین انتخاب شما خواهد بود. فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی از پایه بر اساس اصول طراحی مدرن ساخته شده و تضمین می‌کند که اسلایدهای شما جذاب، منظم و آماده‌ی استفاده باشند.

فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی شامل 80 اسلاید است که با ترکیب بصری زیبا و چیدمانی حرفه‌ای، ارائه‌ی شما را به سطحی بالاتر می‌برد.

چرا باید از فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی استفاده کنید؟

✔ طراحی حرفه‌ای: هر اسلاید فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی با دقت بالا تنظیم شده تا بیشترین تأثیر را روی مخاطبان بگذارد.

✔ صرفه‌جویی در زمان: نیازی نیست ساعت‌ها وقت خود را برای طراحی پاورپوینت بگذارید، همه چیز آماده است.

✔ استفاده‌ی آسان: بدون نیاز به ویرایش‌های پیچیده، کافی است فایل را باز کنید و ارائه دهید.

✔ فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی قابل استفاده در هر محیطی: چه در دانشگاه، چه در جلسات کاری، فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی حرفه‌ای نیاز شما را کاملاً برآورده خواهد کرد.

متمایز باشید!

دیگر نگران بهم‌ریختگی یا طراحی‌های غیرحرفه‌ای نباشید. فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی به شما این امکان را می‌دهد که بدون دغدغه روی محتوای خود تمرکز کنید و ارائه‌ای تأثیرگذار داشته باشید.

همین حالا دریافت کنید و تجربه‌ای متفاوت از ارائه‌های حرفه‌ای را داشته باشید!

بخشی از متن فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی :

صله الذات بمقوّماتها، هی تلک الصله بین دعوه رسول اللّه (صلی اللّه علیه و آله و سلم) و بین العلم. و هی صله لا تحتاج إلی مزید جهد للبرهنه و التدلیل، إذا ما علمنا أن أول ما نزل به الوحی علی الرسول محمد (صلی اللّه علیه و آله و سلم) ، و هو إذ ذاک فی غار حراء هو سوره العلق[۱] حیث نزل جبرائیل (علیه السلام) بقوله تقدّست أسماؤه:
إقرأ باسم ربک الذی خلق*خلق الإنسان من علق*إقرأ و ربک الأکرم*الذی علّم بالقلم*علّم الإنسان ما لم یعلم.[۲] «و قد تقرر فی أصول الفقه: أن ترتیب الحکم علی الوصف مشعر بکون الوصف عله، و هذا یدل علی أن اللّه سبحانه اختص بوصف الأکرمیه المؤداه بأفعل التفضیل».[۳]
21

و حین نزلت تلک السوره، و بقیه السور المکّیه، لم یکن فی مکه عصرئذ أکثر من سبعه عشر رجلا یقرأون و یکتبون[۴] ، و بین الدعوه الربانیه ب (إقرأ) و بین وجود هذا العدد الضئیل ممّن یجید القراءه و الکتابه، کان لا بد للرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) من أن یولی هذا الأمر ما یستحقه من اهتمام، لما یتطلبه أمر انتشار الإسلام و حفظ هذا الدین من وجود قوم یحفظون القرآن کما أنزل علی صدر النبی الکریم. و بذلک یمکن تداوله و تعلیمه للناس مکتوبا، لکی لا یکون الحفظ من أسباب الزیاده و النقصان، بما للذاکره فیما نعلم من حالات وهم و خطأ لا یسلم منها إلا من عصم ربی.
و بدأ الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) کما یبتدی ء کل داعیه بتعلیم أصحابه، و معتنقی ذلک الدین الجدید. و کان محور التعلیم فی مرحلته تلک هو النص القرآنی، باعتبار أن الإسلام إذ ذاک لم یکن مدونا إلا من خلال الآیات القرآنیه الشریفه، و لذا نجد فی ما یروی عن الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) قول معاذ«سمعت رسول اللّه (صلی اللّه علیه و آله و سلم) یقول: ما من رجل علّم ولده القرآن، إلا توّج اللّه به یوم القیامه تاج الملوک، و کسی حلّتین لم یر الناس مثلهما».[۵]
علی أن من المفید أن نشیر هنا إلی أن أول دروس القرآن إذ ذاک قراءته.
. . و بقیام الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) بتعلیم أصحابه القرآن الکریم، یمکننا القول: إن الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) أوّل معلّم فی الإسلام، کان یتلو القرآن علی صحابته، و یعلّمه و یفسره
22

لهم، و هم یعلّموه للناس. مع ما یترتب علیه، أو یتفرّع عنه من علوم و معارف. و قد سار الخلفاء علی خطی الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) و نهجه. فی مجال التعلیم: لقد من اللّه علی المؤمنین إذ بعث فیهم رسولا من أنفسهم یتلوا علیهم آیته و یزکیهم و یعلمهم الکتب و الحکمه و إن کانوا من قبل لفی ضلل مبین[۶] و قال جلّ وعلا: کما أرسلنا رسولا منکم یتلو علیکم آیاتنا و یزکیکم و یعلمکم الکتب و الحکمه و یعلمکم ما لم تکونوا تعلمون.[۷]
من الطبیعی فی ما عرفناه من اهتمام القرآن، و الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) بأمر التعلیم أن یتوافر للمتعلمین علی ید الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) مکان یتلقون فیه علومهم القرآنیه، و کانت البدایه فی ما یذکره المؤرخون دار الأرقم بن عبد مناف، حیث اعتبر داره الموضع الأول المخصّص لقراءه القرآن و تدارسه. فقد کان (صلی اللّه علیه و آله و سلم) یجتمع فی تلک الدار بالذین آمنوا بدعوته، یعلمهم القرآن الکریم، حتی عرفت تلک الدار«بدار الإسلام الأولی»[۸] أما موقع تلک الدار، فیکاد یتفق المؤرخون علی أنها فی مکه عند الصفا.[۹]
و بالإضافه لدار الأرقم، کان الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) ، و قبل إنشاء المساجد«یجلس بمنزله بمکه و المدینه، و یلتفّ حوله المسلمون لیعلّمهم و یزکّیهم».[۱۰]
و لعل فی اختیار دار الأرقم و غیره من المنازل فی تلک الفتره
23

أمکنه لتعلیم القرآن هو بسبب ما تتطلبه المرحله السریه من مراحل الدعوه المبارکه، فیکون طبیعیا مع انتشار الإسلام و کثره معتنقیه و قوتهم، أن یتوافر للمسلمین الجو الملائم لکی یمارسوا فیه شعائرهم. و یجهروا بکلمه (لا إله إلاّ اللّه) ، فکان المسجد هو ذلک المکان الذی انتقل إلیه مکان التعلیم من دار الأرقم و غیره من المنازل التی کان یمارس فیها التعلیم بتوجیه کریم من الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) .
و فی أحادیث الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) الشی ء الکثیر الذی یؤکد صله المسجد بالعلم و التعلّم، فقد ورد عنه ضمن ما ورد قوله (صلی اللّه علیه و آله و سلم) :
«من غدا إلی المسجد لا یرید إلا لیتعلّم خیرا أو یعلّمه کان له أجر معتمر تام العمره . و من راح إلی المسجد لا یرید إلا لیتعلّم خیرا أو لیعلّمه فله أجر حاج تام الحجه».[۱۱] و قوله (صلی اللّه علیه و آله و سلم) : «من دخل مسجدنا هذا لیتعلّم خیرا أو لیعلّمه کان کالمجاهد فی سبیل اللّه، و من دخل لغیر ذلک کان کالناظر إلی ما لیس له».[۱۲]
علی أنه من المفید أن نشیر إلی أن حلقات التعلیم ظلّت قائمه بالمنازل حتی بعد إنشاء المساجد منذ العهد و إلی قرون عدیده، و لعل فی ما نقرأه فی التاریخ من أن«أهم هذه المنازل منزل الرئیس ابن سینا. یقول الجرجانی صاحبه: کان یجتمع کل لیله فی دار ابن سینا طلبه العلم، و کنت أقرأ معه الشفاء. و کان یقری ء غیری من القانون نوبه، و کان التدریس باللیل لعدم الفراغ بالنهار (. . . . )[۱۳] و قضینا علی ذلک زمنا». و فی اتجاه اتجاه مواز لنشر العلم من خلال المسجد کان یتحرک الرسول الکریم (صلی اللّه علیه و آله و سلم) إذ«طلب إلی کل
24

أسیر فقیر قاری ء من أسری قریش فی (بدر) أن یعلّم عشره من صبیان المدینه الکتابه و القراءه بدل الفدیه المالیه لیطلق سراحه»[۱۴] و کذلک فعل (صلی اللّه علیه و آله و سلم) فی مکه بعد افتتاحها، فقد«خلّف معاذا یفقّه أهلها، و یعلّمهم الحلال و الحرام، و یقرئهم القرآن»[۱۵] ، و کذلک وجّه (صلی اللّه علیه و آله و سلم) جماعه من الصحابه یعلّمون الناس القراءه و الکتابه، و منهم عباده بن الصامت، و من یتقن القراءه و الکتابه یعلّم الفرائض السنن، و کذلک أرسل مصعب بن عمیر مع من بایعه بالعقبه الأولی، و أمره أن یقرئهم القرآن، و یعلّمهم الإسلام، فکان یسمّی المقری ء بالمدینه[۱۶]، و فی کل ذلک کما هو واضح إیحاء للمسلمین یبیّن إتجاه النبی (صلی اللّه علیه و آله و سلم) إلی محبه التعلیم و نشره».[۱۷]
و نظرا لما حظی به أمر التعلیم من رعایه و تشجیع من قبل الرسول (صلی اللّه علیه و آله و سلم) فقد«ازداد إقبال الناس علی طلب العلم حتی أصبح یعقد فی المسجد الواحد أکثر من حلقه دراسیه»[۱۸].
فأصبح المسجد یؤدی رسالته التعلیمیه، حتی أصبحت مساجد المسلمین موئلا للتعلیم. و تعدّ المساجد الکبیره من الجامعات، التی لا تقل أحیانا عن جامعات أوروبا أهمیه. فمسجد الکوفه شهد حلقات فی جانب منه حلقات تدریس اللغه العربیه، و فی جانب آخر منه حلقات تفسیر القرآن، و أخری للفقه و أخری للأدب، و مثلها تستمع مساجله للکمیت
25

الأسدی و حمّاد الراویه. و هکذا، حتی لقد«قال الحسن بن علی ابن زیاد الوشّاء لابن عیسی القمّی: إنی أدرکت فی هذا المسجد یعنی مسجد الکوفه تسعمائه شیخ کلّ یقول حدّثنی جعفر بن محمد (علیه السلام) »[۱۹] و کان مسجد البصره مرکزا لحرکه علمیه کبیره، و فیه نشأت المباحث الکلامیه«و فیه اعتزل واصل بن عطاء حلقه الحسن البصری»[۲۰] فنشأت فرقه المعتزله. و هکذا قل فی مساجد بغداد کمسجد ابن المبارک، و مسجد المنصور الذی کان«قبله أنظار الأساتذه و الطلاّب، حتی إن الخطیب البغدادی لما حجّ شرب من ماء زمزم، و سأل اللّه أن یحقّق له ثلاث حاجات کان من بینها أن یتاح له أن یملی الحدیث بجامع المنصور»[۲۱] . و جامع عمرو بن العاص فی الفسطاط، و جامع ابن طولون، و الأزهر الشریف فی مصر، أما جامع قرطبه فکان بحق جامعه من الجامعات الإسلامیه العالیه.
أما متی خرجت الدراسه من المسجد لیصبح لها وضعها المستقل؟و فی أی تاریخ حدث ذلک بالضبط؟و ما هی أهم الأسباب التی دعت لذلک؟
فإن الإجابه عن مثل تلک التساؤلات تقتضینا أن نفرد لها عنوانین فرعیین لنعالجهما معالجه موضوعیه هادئه، ثانی هذین العنوانین هو: (تاریخ ظهور المدارس الإسلامیه) ، أمّا العنوان الأول، فهو:
بواعث انفصال المدرسه عن المسجد:
بقراءه لما دوّن من أسباب و بواعث فی موضوع انفصال الدراسه
26

و التعلیم عن المسجد، نضع أیدینا علی أسباب رئیسیه یلتقی علیها أغلب من بحث فی المدارس التی ظهرت فی العالم الإسلامی، و تترکز تلک الأسباب فی النقاط التالیه:
أولا: تغییر أسالیب التدریس، و کثره الحلقات، و ما یصاحب ذلک من ضجیج و تشویش علی المصلّین، فی مکان یفترض فیه أن یکون مهیأ أصلا للعباده بمعناها الأخص، «و لهذا نجد أن الأزهر الشریف یترک للتدریس لا یقام به إلا صلاه الجمعه»[۲۲] . فحیث یضایق الدرس و التدریس المصلّین، و یشوّش علیهم کان لا بد من أن یخصّص مکان معیّن للتدریس و الراحه.
ثانیا: تطور العلوم و إدخال مواد دراسیه أخری أضیفت إلی دراسه القرآن الکریم، و خاصه موضوعات علم الکلام المقترن بالنقاش الحاد، و الجدل الطویل مما«قد یخرج بأصحابه أحیانا عن الأدب الذی تجب مراعاته فی المسجد»[۲۳]. و هو من أکبر الأسباب التی دعت لفصل المدرسه عن المسجد، بالإضافه إلی ما قد یشتمل علیه الدرس إذ ذاک من جدل و لغط، و مقارعه للحجّه بالحجّه، و الدلیل بآخر، فما کان من المسلمین إلا أن عظّموا المسجد أن یکون مکانا لمثل ذلک الجدل و اللغط، و قدّسوه عمّا یدور بینهم من مجادلات.
ثالثا: إن جمله من المعلّمین کانوا بالإضافه إلی انشغالهم بالتعلیم یمارسون بعض الأعمال الحرفیه المحدوده، و حیث لم یفلحوا فی تأمین مورد مناسب، لم یکن أمامهم إلاّ اتّخاذ المدارس وسیله تکسّب، و هو رأی (قون کریمر) Von Kremer الذی نقله الدکتور أحمد شلبی، حیث جاء فیه.
27

«. . تبعا لرأی Von Kremer کان هناک جماعه شغلوا بالتعلیم معظم وقتهم و حولوا أن یرتزقوا من طریق حرف بسیطه کانوا یقومون بها مع التدریس، لکنهم فشلوا فی الحصول علی مستوی مناسب من العیش، فلم یکن بدّ حینئذ من إنشاء المدارس لتضمن لهم جرایات تقوم بحاجتهم».[۲۴]
و لم أجد فی ما اطلعت علیه من دراسات حول فایل پاورپوینت کامل ظهور المدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی من یذهب إلی هذا الرأی غیر (کریمر) .
رابعا: «عبث الصبیان الصغار الذین لا یتحفّظون من النجاسه، جعل الفقهاء، یمنعون تعلیم الصبیان فی المسجد». و حیث لم یکن ممکنا إهمال أمر تعلیمهم بسبب ذلک، اضطر القائمون علی أمر التعلیم إلی إنشاء أماکن خاصه لتعلیم الصبیان منفصله عن المسجد. أطلق علیها (الکتاتیب) .
بید أن هذا الرأی یرتبط بموضوع إنشاء الکتاتیب، فی ما لا نرید أن نقع فی الخلط هنا بین موضوع: الکتاتیب، و موضوع المدارس. و هو خلط لم یکن لیرتضیه بعض من کتب فی موضوع المدارس الدینیه، حیث یؤخذ علی الکثیر من الباحثین أنهم لم یفرّقوا بین نوعی الکتّاب بحیث«قرّروا أنه کان هناک نوع واحد من الکتاتیب تعلّم فیه القراءه و الکتابه، و یحفظ فیه القرآن، و تدرس به علوم الدین»[۲۵].
28

تاریخ ظهور المدارس الإسلامیه:
یحار القاری ء، و هو یحاول أن یضع یده علی تاریخ انفصال الدراسه عن المسجد، و إنشاء أول مدرسه فی العالم الإسلامی، و یضیع بین مجموعه آراء یحاول کل صاحب رأی دعم موقفه، و إبراز دلیله، و مع هذه الضبابیه فی تحدید التاریخ و المکان، یجد الباحث نفسه مضطرا لعرض کافه ما اطلع علیه من آراء فی موضوع التاریخ الأول لنشأه المدارس الدینیه و ظهورها فی العالم الإسلامی لنحاکم بموضوعیه فی ما بعد کل تلکم الآراء، بهدف اختیار الرأی الذی یسنده الدلیل، و یدعمه التاریخ.
بادی ء ذی بدء: نؤکد أن مدخل البحث هذا لا یعنی بموضوع المدارس غیر الإسلامیه التی أشار إلیها أحمد أمین فی (فجر الإسلام) حین قال: «و الذی نعرفه أن المدارس التی کانت فی الممالک قبل الفتح ظلت علی حالها بعد الفتح کمدارس السریانیین».[۲۶] بل إن ما یهمنا تحدیدا هو تلک المؤسسات التعلیمیه التی انفصلت عن المساجد للأسباب التی عرضناها فی الصفحات السابقه، لتکون کیانا مستقلا مختصا بعلوم القرآن و ما یتفرّع عنه من معارف، أطلقت علی تلک المؤسسات لفظ (المدارس) . هنا تواجهنا خمسه آراء فی ما یخص التاریخ الأول لذلک:
الرأی الأول: إن المدارس الإسلامیه ظهرت فی نهایه القرن الثانی الهجری فی خراسان. و فی هذا السیاق ذکرت دائره المعارف البریطانیه: «إن أول مدرسه أسّست فی خراسان، أسّسها المأمون العباسی فی نهایه القرن الثانی الهجری أیام ولایته هناک»[۲۷] و یعتقد
29

البعض دون أن أدری علی ماذا استند أن المبادره بتأسیس تلک المدرسه کانت بإشاره من الإمام علی بن موسی الرضا (علیه السلام).[۲۸] و إن کان زیدان بعد أن یذکر ما عرضته دائره المعارف البریطاینه یعقّب فیقول: «و لا ندری من أین نقلوا ذلک، و لم نر له ذکرا فی کتب العرب التی طالعناها».[۲۹]
الرأی الثانی: إن بخاری[۳۰] هی المعهد الأول للمدارس الإسلامیه فی العالم الإسلامی. و إن الربع الأخیر من القرن الثالث الهجری ربما یکون التاریخ الأول لذلک، فقد جاء فی تاریخ بخاری، تألیف (أرمینوس فامبیری) صفحه ۱۰۶ ۱۰۹ ۱۱۰: أن إسماعیل ابن أحمد بن أسد بن سامان المتوفی سنه ۲۹۵ ه/۹۰۷ م، کانت له مدرسه کان یقصدها طلاب العلم لیستکملوا دراستهم فیها، و لیبحثوا بدار کتبه التی وقف علیها الأوقاف.[۳۱]
و ربما یدعم الرأی القائل بأن (بخاری) هی المهد الأول للمدارس الدینیه فی العالم الإسلامی ما ذکره (البرسخی) من أن مدرسه کانت