خرید و دانلود فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی

دریافت فایل فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی + هدیه ویژه پاورپوینت حرفه‌ای!

یک پیشنهاد عالی برای صرفه‌جویی در زمان و بهبود کیفیت کار شما

اگر به دنبال یک منبع کامل، استاندارد و کاربردی هستید، اکنون فرصت آن را دارید که فایل فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی را دریافت کنید. فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی تمامی اطلاعات مورد نیاز شما را در قالبی منظم و حرفه‌ای ارائه می‌دهد. علاوه بر این، یک پاورپوینت آماده و جذاب نیز به‌عنوان هدیه ویژه در اختیار شما قرار خواهد گرفت.

چرا فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی انتخاب مناسبی برای شماست؟

این مجموعه شامل 120 اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل فایل می باشد و در فایل اصلی فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد

بخشی از متن فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی :

Normal
۰

false
false
false
EN-USX-NONEAR-SA












MicrosoftInternetExplorer4

اشاره

در شماره پیش، قسمت اول میزگرد جامعه شناسی دین در زمینه تاریخچه دین،
تمایز جامعه شناسی دینی و جامعه شناسی دین از یکدیگر و کمکی که جامعه شناسی دین
می تواند به حوزه های علمیه داشته باشد، به محضر اصل معرفت تقدیم گردید. در این
شماره، دومین قسمت از این میزگرد را با حضور حجه الاسلام دکتر محمود تقی زاده و
دکتر سید امامی در زمینه جامعه سکولار و نقش آن پی می گیریم. این بحث را، که در
جمع صمیمی دانشجویان دانشگاه امام صادق علیه السلام انجام گرفته است، به خوانندگان
گرامی تقدیم می کنیم

.

معرفت

معرفت: ضمن تشکر از حضور کلیه استادان و دانشجویان عزیزی که دعوت ما را
برای شرکت در این میزگرد پذیرفتند، بفرمایید «سکولاریسم » یعنی چه؟

دکتر تقی زاده: سکولاریسم

(Secularism)

به معنای گرایش به نظامی است که در آن امور دینی از امور غیر دینی تفکیک
شده و در عین حال، امور غیر دینی بر امور دینی تفوق، استیلا و حاکمیت بلامنازع
دارد. این اصطلاح یکی از واژه های مستحدث بوده و در ادبیات سیاسی گذشته ما وجود
ندارد. آنچه ما در متون سیاسی – ایرانی خود می یابیم واژه هایی چون نظام حق، باطل،
عادل، جائر، ظالم، فاضله، جاهله، طاغوت، مشروع و غیرمشروع است. بنابر این، عناوینی
مانند رژیم لاییک و سکولار واژه های جدیدی است که در دوران اخیر – از مشروطه به
بعد – به ادبیات سیاسی ما وارد شده است. برای شناخت صحیح این واژه، خاستگاه تاریخی
و زمینه بسط و نفوذ آن و همچنین عوامل صدور آن به فرهنگ سیاسی – اجتماعی سایر ملل
باید مورد بررسی قرار گیرد. در مجموع، می توان سکولاریسم را به دنیوی گری، عرفی گری،
غیر دینی کردن ساخت های اجتماعی جامعه، حذف اقتدار سیاسی – اجتماعی دین و متولیان
امور دینی، منزوی ساختن و حاشیه ای کردن دین و دین گرایان از صحنه حیات سیاسی
دانست. بدین ترتیب، جامعه سکولار، که بر اساس عقل غیر دین باور اداره می شود
جامعه ای است که نهاد دین و سازمان های وابسته به آن و یا به تعبیر دیگر، تشکیلات
دینی در آن قدرت تعیین کننده و سرنوشت ساز ندارد

.

دکتر سیدامامی: «دنیایی شدن » برای سکولاریزه شدن جامعه، از ترجمه هایی
مانند عرفی شدن یا غیر دینی شدن بهتر است. به طور کلی، تمام مفاهیم از حوزه های
مشخصی از حیث فکری در تاریخ علوم اجتماعی پدید می آیند. این واژه نیز از حوزه
گفتاری مشخصی به وجود آمده است که باید برای تعیین آن بحث شود. سکولاریسم و
سکولاریزیشین

(

Secularisation)

از جمله مفاهیمی
است که از بطن جامعه شناسی دین در مغرب زمین به وجود آمده و به یکی از حوزه های
اصلی موردتوجه در جامعه شناسی دین در عصر جدید تبدیل شده است، هرچند از دهه ۱۹۶۰
به بعد، این توجه ها بیشتر جهت دار بوده است. منظور از دنیایی شدن دین (سکولاریسم)
طبق این بینش، کاهش اهمیت نقش دین در جامعه است و به عبارت دیگر، کاهش قلمرو قدسی
دین در زندگی اجتماعی مردم، خواه در زمینه سیاست باشد یا آموزش و پرورش یا مسائل
خانوادگی یا فرهنگ یا جز آن. جامعه شناسی دین به عنوان یکی از شاخه های
جامعه شناسی در دوره معاصر – و به طور مشخص، در دهه های آغازین قرن بیستم تا دهه
1960 – موضوع دنیایی شدن دین را به طور مشخص، مرکز توجهات خود قرار داده است و به
عنوان اصلی ترین موضوع به آن می پردازد، دست کم در جایی که به جامعه شناسی دین در
کشورهای مسیحی غربی مربوط می شود

.

در دوره مزبور، تصور رایج در بین بیشتر جامعه شناسان آن دوره این بود
که از عصر نوزایی(رنسانس) به بعد، نقش و اهمیت دین به تدریج، در زندگی اجتماعی کم
می شود و چه بسا، به حوزه های محدود شخصی منحصر می گردد. از این نظر، بسیاری از
جامعه شناسان به طور عینی، معتقد به روند اجتناب ناپذیر دنیایی شدن در دنیای
مسیحی، بخصوص در جامعه غربی، بودند. با وجود این، عده ای در غرب منکر فرایند
دنیایی شدن دین هستند و چنین مطرح می کنند که آنچه را ما تحت عنوان دنیایی شدن
شاهد آن هستیم در واقع، تکامل دینی محسوب می شود; زیرا در این فرایند، دین ساختار سنتی
خود را تغییر می دهد، با دنیای جدید انطباق پیدا می کند و به پدیده دیگری با همان
قدرت و صلابت، که در زندگی مردم حضور دارد، تبدیل می شود، لکن حضوری غیر نهادینه
که بیشتر جنبه فردی دارد

.

معرفت: آیا می توان گفت رگه هایی از این نوع نگرش در آثار ماکس وبر و
دورکیم وجود دارد، آنجا که می گویند: نقش دین در جوامع صنعتی و فراصنعتی کم رنگ تر
می شود؟

دکتر سیدامامی: در تفکر دورکیم و برخی دیگر از صاحب نظران، کاهش نقش
دین به شکل سنتی قابل پیش بینی است، اما در عین حال، تعاریف کارکردی از دین به
گونه ای است که آنان برای دین جایگزین های کارکردی پیدا می کنند

.

آنان چنین اظهار نمی دارند که دین در حال خارج شدن از صحنه زندگی است،
بلکه می گویند: اشکال پیشین تجربه و سازمان دینی به تدریج، از اهمیت می افتد. در
مقابل، برحسب تعریفی کارکردی از دین، می توان همان نقشی را که دین در زمینه ایجاد
نظم سیاسی ایفا می کرده است، در جهت ایجاد یک نظم معنادار برای فرد در نظر گرفت;
یعنی فرد در دنیای معاصر، بدون وجود یک دستگاه فکری که به او نظمی معنادار و
ادراکی بدهد، نمی تواند خود را از هرج و مرج هستی نجات دهد و مجبور است در نهایت،
به آن رو بیاورد. اما چنین دینی با آنچه که قبلا در نظر داشتیم تفاوت دارد; یعنی
به صورت دین مشخصی که کلیسای مخصوصی داشته باشد و کشیش معینی آن را رهبری کند،
نیست. کلیساهای فرافرقه ای، که امروزه به صورت پدیده ای جدید، هر روز در امریکا
شاهد رشد کلان آنها هستیم، در همین راستاست. علت این امر آن است که امروزه بسیاری
از دینداران امریکایی، بخصوص دینداران روشنفکر از اختلاف های فرقه ای خسته شده اند،
در عین حال، نسبت به جامعه ای دینی شدیدا احساس نیاز می کنند

.

معرفت: مشخصات یک جامعه سکولار چیست؟

دکتر تقی زاده: در توضیحاتی که ذکر شد، مشخصات جامعه سکولار نیز مورد
بحث قرار گرفت. گفته شد که جامعه سکولار جامعه ای است که اصولا دین، سازمان ها و
مؤسسات دینی و یا به تعبیر دیگر، متولیان امور دینی و دین گرایان از حاکمیت سیاسی
محرومند. روابط سیاسی، اقتصادی و حقوقی جامعه بدون توجه به آموزه های دینی شکل
می گیرد و تعلیمات و ارشادات دینی در حوزه های آموزش و پرورش، تعلیم و تربیت، نظام
قضایی و دادرسی، هنر و فرهنگ عمومی حاکمیت ندارد. به طور کلی، حیطه اقتدار، نفوذ و
تاثیرگذاری تشکیلات دینی تنها به بخش های خاصی محدود می شود

;

مثلا، به آموزش آداب و
مناسک عبادی و یا توصیه های اخلاقی. در این جامعه، اگرچه دین حضور دارد و متولیان
امور دینی دارای مقام و منصب رسمی اند، ولی حضور و همین طور منصب شان تشریفاتی و
تزیینی است و آمریت و تعیین کنندگی ندارد

.

معرفت: ما از یک سو، برخی از جوامع مانند جامعه کشور ترکیه را سکولار
می دانیم و از سوی دیگر، می گوییم: جامعه سکولار جامعه ای است که در آن، دین صرفا
جنبه عبادی دارد و نقش اجتماعی و معیشتی خود را از دست داده است و برای اعضای خود
برنامه ریزی مدونی ندارد. آیا چنین برداشتی درست است؟

دکتر تقی زاده: کشور ترکیه هنوز هم سکولار است; زیرا اسلام گرایان در
آن حاکمیت حقیقی نیافته اند و آموزه های اسلامی در نهادهای سیاسی – اجتماعی آن
کشور ساری و جاری نشده است. اگرچه حزب رفاه به پیروزی رسیده و دولت ائتلافی تشکیل
داده که در حال فروپاشی است (اکنون فروپاشیده)، از همین جا معلوم می شود که صرف به
قدرت رسیدن یک گروه دین گرا، جامعه را از سکولار بودن خارج نمی کند; زیرا ممکن است
مطابق آنچه که در ترکیه اتفاق افتاد، مقاومت شدید ارتش مانع از آن شود که گروه
اسلامگرا به تعلیمات و آموزه های دینی حاکمیت اجتماعی ببخشد و آداب، رسوم، شعایر،
مناسک، هنجارها و سنت های دینی را در اجتماع رواج دهد و احکام، فرامین، واجبات و
محرمات را در بخش های گوناگون جامعه پیاده کند. پس معلوم می شود هنگامی جامعه صفت
دینی به خود می گیرد که احکام، دستورات، فرامین و توصیه های دینی ظهور اجتماعی
یافته و در صحنه جامعه به طور جمعی، بدان ممارست شود و به عبارت دقیق تر،
آرمان ها، ارزش ها و تعلیمات دینی در روابط زندگی دنیوی و روزمره مردم حاکم گردد.
طبیعی است که در چنین جامعه ای حاکمیت سیاسی از آن دین گرایان و دین باوران و
متولیان امر دین خواهد بود; زیرا چگونه می توان تصور کرد که دین در جامعه ای
حاکمیت بلامنازع اجتماعی یافته باشد و در عین حال، حاکمان و مدیران اول آن جامعه، که
مسؤول تداوم، بسط و بقای حاکمیت دین هستند، افرادی دنیاگرا، خنثی و ضد دین باشند.
بنابر این، دو عامل به طور توامان، شرط دینی بودن جامعه است: یکی حاکمیت سیاسی
دین گرایان و دیگری حاکمیت اجتماعی تعلیمات و آموزه های دینی

.

معرفت: آیا اعتقادات حکمرانان و نخبگان قدرت و سیاست مبنای سکولاربودن
جامعه است یا شیوه اداره شؤون مردم؟ به عبارت دیگر، آیا سکولاربودن جامعه به این
است که حکمرانان و نخبگان قدرت و سیاست دین را در برنامه ریزی هایشان دخالت ندهند
یا اینکه اعضای جامعه و توده مردم گرایش های دینی نداشته باشند؟ و آیا جامعه ای را
که حکمرانان آن، دین را به هیچ وجه در برنامه های سیاسی شان دخالت نمی دهند ولی بر
اثر اهرم های فشاری که در دست عالمان دینی یا مردم است و در اثر فشارهایی که ایجاد
می ش صفحه محتوای علمی و دقیق است که بر اساس استانداردهای دانشگاهی و آموزشی تنظیم شده است. تمامی داده‌ها به‌صورت ساختاریافته تدوین شده‌اند تا شما بتوانید بدون نیاز به ویرایش‌های اضافی، از آن برای پروژه‌های تحقیقاتی، پایان‌نامه‌ها و ارائه‌های خود استفاده کنید.

ویژگی‌های منحصر به فرد این مجموعه

• ساختاری کاملاً استاندارد: تمامی بخش‌ها با دقت بالا تنظیم شده‌اند و بدون نیاز به تغییر، آماده استفاده هستند.
• محتوای علمی و به‌روز: فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی بر اساس جدیدترین منابع و اطلاعات علمی تدوین شده است.
• همراه با پاورپوینت هدیه: یک پاورپوینت حرفه‌ای نیز برای ارائه بهتر مطالب به شما ارائه می‌شود.
• قابل ویرایش و شخصی‌سازی: فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی به راحتی قابل ویرایش است تا بتوانید آن را مطابق با نیاز خود تنظیم کنید.
• بدون نیاز به صرف زمان اضافی: فایل فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی به‌گونه‌ای طراحی شده است که بدون هیچ تغییری قابل استفاده باشد.

یک پیشنهاد استثنایی برای شما!

به‌جای صرف ساعت‌ها وقت برای تنظیم و تهیه یک فایل استاندارد، می‌توانید از این مجموعه استفاده کنید که تمامی مراحل تدوین و فرمت‌بندی آن از قبل انجام شده است. همچنین، با دریافت فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی، یک پاورپوینت آماده و حرفه‌ای نیز به‌صورت رایگان دریافت خواهید کرد که ارائه‌های شما را جذاب‌تر و مؤثرتر خواهد کرد.

تضمین کیفیت و پشتیبانی کامل

کیفیت فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی کاملاً تضمین‌شده است و در صورت بروز هرگونه مشکل، تیم پشتیبانی ما آماده پاسخگویی خواهد بود. ما اطمینان داریم که این مجموعه، بهترین انتخاب برای شما خواهد بود.

بخشی از متن فایل ورد کامل پاورپوینت میزگردجامعه سکولار و جامعه دینی :

Normal
۰

false
false
false
EN-USX-NONEAR-SA












MicrosoftInternetExplorer4

اشاره

در شماره پیش، قسمت اول میزگرد جامعه شناسی دین در زمینه تاریخچه دین،
تمایز جامعه شناسی دینی و جامعه شناسی دین از یکدیگر و کمکی که جامعه شناسی دین
می تواند به حوزه های علمیه داشته باشد، به محضر اصل معرفت تقدیم گردید. در این
شماره، دومین قسمت از این میزگرد را با حضور حجه الاسلام دکتر محمود تقی زاده و
دکتر سید امامی در زمینه جامعه سکولار و نقش آن پی می گیریم. این بحث را، که در
جمع صمیمی دانشجویان دانشگاه امام صادق علیه السلام انجام گرفته است، به خوانندگان
گرامی تقدیم می کنیم

.

معرفت

معرفت: ضمن تشکر از حضور کلیه استادان و دانشجویان عزیزی که دعوت ما را
برای شرکت در این میزگرد پذیرفتند، بفرمایید «سکولاریسم » یعنی چه؟

دکتر تقی زاده: سکولاریسم

(Secularism)

به معنای گرایش به نظامی است که در آن امور دینی از امور غیر دینی تفکیک
شده و در عین حال، امور غیر دینی بر امور دینی تفوق، استیلا و حاکمیت بلامنازع
دارد. این اصطلاح یکی از واژه های مستحدث بوده و در ادبیات سیاسی گذشته ما وجود
ندارد. آنچه ما در متون سیاسی – ایرانی خود می یابیم واژه هایی چون نظام حق، باطل،
عادل، جائر، ظالم، فاضله، جاهله، طاغوت، مشروع و غیرمشروع است. بنابر این، عناوینی
مانند رژیم لاییک و سکولار واژه های جدیدی است که در دوران اخیر – از مشروطه به
بعد – به ادبیات سیاسی ما وارد شده است. برای شناخت صحیح این واژه، خاستگاه تاریخی
و زمینه بسط و نفوذ آن و همچنین عوامل صدور آن به فرهنگ سیاسی – اجتماعی سایر ملل
باید مورد بررسی قرار گیرد. در مجموع، می توان سکولاریسم را به دنیوی گری، عرفی گری،
غیر دینی کردن ساخت های اجتماعی جامعه، حذف اقتدار سیاسی – اجتماعی دین و متولیان
امور دینی، منزوی ساختن و حاشیه ای کردن دین و دین گرایان از صحنه حیات سیاسی
دانست. بدین ترتیب، جامعه سکولار، که بر اساس عقل غیر دین باور اداره می شود
جامعه ای است که نهاد دین و سازمان های وابسته به آن و یا به تعبیر دیگر، تشکیلات
دینی در آن قدرت تعیین کننده و سرنوشت ساز ندارد

.

دکتر سیدامامی: «دنیایی شدن » برای سکولاریزه شدن جامعه، از ترجمه هایی
مانند عرفی شدن یا غیر دینی شدن بهتر است. به طور کلی، تمام مفاهیم از حوزه های
مشخصی از حیث فکری در تاریخ علوم اجتماعی پدید می آیند. این واژه نیز از حوزه
گفتاری مشخصی به وجود آمده است که باید برای تعیین آن بحث شود. سکولاریسم و
سکولاریزیشین

(

Secularisation)

از جمله مفاهیمی
است که از بطن جامعه شناسی دین در مغرب زمین به وجود آمده و به یکی از حوزه های
اصلی موردتوجه در جامعه شناسی دین در عصر جدید تبدیل شده است، هرچند از دهه ۱۹۶۰
به بعد، این توجه ها بیشتر جهت دار بوده است. منظور از دنیایی شدن دین (سکولاریسم)
طبق این بینش، کاهش اهمیت نقش دین در جامعه است و به عبارت دیگر، کاهش قلمرو قدسی
دین در زندگی اجتماعی مردم، خواه در زمینه سیاست باشد یا آموزش و پرورش یا مسائل
خانوادگی یا فرهنگ یا جز آن. جامعه شناسی دین به عنوان یکی از شاخه های
جامعه شناسی در دوره معاصر – و به طور مشخص، در دهه های آغازین قرن بیستم تا دهه
1960 – موضوع دنیایی شدن دین را به طور مشخص، مرکز توجهات خود قرار داده است و به
عنوان اصلی ترین موضوع به آن می پردازد، دست کم در جایی که به جامعه شناسی دین در
کشورهای مسیحی غربی مربوط می شود

.

در دوره مزبور، تصور رایج در بین بیشتر جامعه شناسان آن دوره این بود
که از عصر نوزایی(رنسانس) به بعد، نقش و اهمیت دین به تدریج، در زندگی اجتماعی کم
می شود و چه بسا، به حوزه های محدود شخصی منحصر می گردد. از این نظر، بسیاری از
جامعه شناسان به طور عینی، معتقد به روند اجتناب ناپذیر دنیایی شدن در دنیای
مسیحی، بخصوص در جامعه غربی، بودند. با وجود این، عده ای در غرب منکر فرایند
دنیایی شدن دین هستند و چنین مطرح می کنند که آنچه را ما تحت عنوان دنیایی شدن
شاهد آن هستیم در واقع، تکامل دینی محسوب می شود; زیرا در این فرایند، دین ساختار سنتی
خود را تغییر می دهد، با دنیای جدید انطباق پیدا می کند و به پدیده دیگری با همان
قدرت و صلابت، که در زندگی مردم حضور دارد، تبدیل می شود، لکن حضوری غیر نهادینه
که بیشتر جنبه فردی دارد

.

معرفت: آیا می توان گفت رگه هایی از این نوع نگرش در آثار ماکس وبر و
دورکیم وجود دارد، آنجا که می گویند: نقش دین در جوامع صنعتی و فراصنعتی کم رنگ تر
می شود؟

دکتر سیدامامی: در تفکر دورکیم و برخی دیگر از صاحب نظران، کاهش نقش
دین به شکل سنتی قابل پیش بینی است، اما در عین حال، تعاریف کارکردی از دین به
گونه ای است که آنان برای دین جایگزین های کارکردی پیدا می کنند

.

آنان چنین اظهار نمی دارند که دین در حال خارج شدن از صحنه زندگی است،
بلکه می گویند: اشکال پیشین تجربه و سازمان دینی به تدریج، از اهمیت می افتد. در
مقابل، برحسب تعریفی کارکردی از دین، می توان همان نقشی را که دین در زمینه ایجاد
نظم سیاسی ایفا می کرده است، در جهت ایجاد یک نظم معنادار برای فرد در نظر گرفت;
یعنی فرد در دنیای معاصر، بدون وجود یک دستگاه فکری که به او نظمی معنادار و
ادراکی بدهد، نمی تواند خود را از هرج و مرج هستی نجات دهد و مجبور است در نهایت،
به آن رو بیاورد. اما چنین دینی با آنچه که قبلا در نظر داشتیم تفاوت دارد; یعنی
به صورت دین مشخصی که کلیسای مخصوصی داشته باشد و کشیش معینی آن را رهبری کند،
نیست. کلیساهای فرافرقه ای، که امروزه به صورت پدیده ای جدید، هر روز در امریکا
شاهد رشد کلان آنها هستیم، در همین راستاست. علت این امر آن است که امروزه بسیاری
از دینداران امریکایی، بخصوص دینداران روشنفکر از اختلاف های فرقه ای خسته شده اند،
در عین حال، نسبت به جامعه ای دینی شدیدا احساس نیاز می کنند

.

معرفت: مشخصات یک جامعه سکولار چیست؟

دکتر تقی زاده: در توضیحاتی که ذکر شد، مشخصات جامعه سکولار نیز مورد
بحث قرار گرفت. گفته شد که جامعه سکولار جامعه ای است که اصولا دین، سازمان ها و
مؤسسات دینی و یا به تعبیر دیگر، متولیان امور دینی و دین گرایان از حاکمیت سیاسی
محرومند. روابط سیاسی، اقتصادی و حقوقی جامعه بدون توجه به آموزه های دینی شکل
می گیرد و تعلیمات و ارشادات دینی در حوزه های آموزش و پرورش، تعلیم و تربیت، نظام
قضایی و دادرسی، هنر و فرهنگ عمومی حاکمیت ندارد. به طور کلی، حیطه اقتدار، نفوذ و
تاثیرگذاری تشکیلات دینی تنها به بخش های خاصی محدود می شود

;

مثلا، به آموزش آداب و
مناسک عبادی و یا توصیه های اخلاقی. در این جامعه، اگرچه دین حضور دارد و متولیان
امور دینی دارای مقام و منصب رسمی اند، ولی حضور و همین طور منصب شان تشریفاتی و
تزیینی است و آمریت و تعیین کنندگی ندارد

.

معرفت: ما از یک سو، برخی از جوامع مانند جامعه کشور ترکیه را سکولار
می دانیم و از سوی دیگر، می گوییم: جامعه سکولار جامعه ای است که در آن، دین صرفا
جنبه عبادی دارد و نقش اجتماعی و معیشتی خود را از دست داده است و برای اعضای خود
برنامه ریزی مدونی ندارد. آیا چنین برداشتی درست است؟

دکتر تقی زاده: کشور ترکیه هنوز هم سکولار است; زیرا اسلام گرایان در
آن حاکمیت حقیقی نیافته اند و آموزه های اسلامی در نهادهای سیاسی – اجتماعی آن
کشور ساری و جاری نشده است. اگرچه حزب رفاه به پیروزی رسیده و دولت ائتلافی تشکیل
داده که در حال فروپاشی است (اکنون فروپاشیده)، از همین جا معلوم می شود که صرف به
قدرت رسیدن یک گروه دین گرا، جامعه را از سکولار بودن خارج نمی کند; زیرا ممکن است
مطابق آنچه که در ترکیه اتفاق افتاد، مقاومت شدید ارتش مانع از آن شود که گروه
اسلامگرا به تعلیمات و آموزه های دینی حاکمیت اجتماعی ببخشد و آداب، رسوم، شعایر،
مناسک، هنجارها و سنت های دینی را در اجتماع رواج دهد و احکام، فرامین، واجبات و
محرمات را در بخش های گوناگون جامعه پیاده کند. پس معلوم می شود هنگامی جامعه صفت
دینی به خود می گیرد که احکام، دستورات، فرامین و توصیه های دینی ظهور اجتماعی
یافته و در صحنه جامعه به طور جمعی، بدان ممارست شود و به عبارت دقیق تر،
آرمان ها، ارزش ها و تعلیمات دینی در روابط زندگی دنیوی و روزمره مردم حاکم گردد.
طبیعی است که در چنین جامعه ای حاکمیت سیاسی از آن دین گرایان و دین باوران و
متولیان امر دین خواهد بود; زیرا چگونه می توان تصور کرد که دین در جامعه ای
حاکمیت بلامنازع اجتماعی یافته باشد و در عین حال، حاکمان و مدیران اول آن جامعه، که
مسؤول تداوم، بسط و بقای حاکمیت دین هستند، افرادی دنیاگرا، خنثی و ضد دین باشند.
بنابر این، دو عامل به طور توامان، شرط دینی بودن جامعه است: یکی حاکمیت سیاسی
دین گرایان و دیگری حاکمیت اجتماعی تعلیمات و آموزه های دینی

.

معرفت: آیا اعتقادات حکمرانان و نخبگان قدرت و سیاست مبنای سکولاربودن
جامعه است یا شیوه اداره شؤون مردم؟ به عبارت دیگر، آیا سکولاربودن جامعه به این
است که حکمرانان و نخبگان قدرت و سیاست دین را در برنامه ریزی هایشان دخالت ندهند
یا اینکه اعضای جامعه و توده مردم گرایش های دینی نداشته باشند؟ و آیا جامعه ای را
که حکمرانان آن، دین را به هیچ وجه در برنامه های سیاسی شان دخالت نمی دهند ولی بر
اثر اهرم های فشاری که در دست عالمان دینی یا مردم است و در اثر فشارهایی که ایجاد
می شود و حکمرانان مجبور به دخالت دادن دین در صحنه های اجتماعی هستند می توان
سکولار